ARGIA.eus

Egin ARGIAkoa
Oparitu ARGIA
Gizartea Ingurumena Politika Ekonomia Kultura Euskara Feminismoa Hezkuntza Nazioartea Iritzia
asteazkena 2026ko uztailaren 15ean
Historia > Efemerideen kanala

"Perrexilaren sarraskia" deiturikoa hasi zuen Trujillo diktadoreak Dominikar Errepublikan

Duela
89
urte

1937ko urriaren 2an,

"Perrexilaren sarraskia" deiturikoa hasi zuen Trujillo diktadoreak Dominikar Errepublikan. Bere armadak 20.000 bat haitiar hil zituela kalkulatzen da, batez ere bi herrialdeen arteko mugako nekazaritza-guneetan. Haitiko lur emankor eskasiaren ondorioz, pobreziatik ihesi aurreko urteetako haitiarren migrazioak dominikar eliteak kezkatu zituen, eta Trujillok haitiarren aurkako nazionalismo baztertzailea sustatu zuen. Sarraskiaren izena haitiarrak dominikarrengandik bereizteko esanarazten zieten "perejil" hitzetik dator. Ongi esaten ez zekiten asko hil egin zituzten, haitiarrek ezberdin ahoskatzen baituten kreoleraz. AEBek jarritako diktadorea izan zen Trujillo eta 30 urteko diktadura basatia ezarri zuen, harik eta AEBen kanpo politikarentzat traba izaten hasi zen arte. CIAk hil zuen 1961ean.

Iturria:

Wikipedia, Masacre del perejil + Josep Fontana, El siglo de la revolución. Una historia del mundo desde 1914 (Ed. Crítica).

Egun hau historian
157641 pertsona heriotzara zigortu zituzten Uztaritzen sorginkeria egotzita
1936Beren borondatearen kontra frankisten Sanjurjoren Tertzioan erreklutatutako ehunka ezkertiar espetxeratu zituzten Zaragozan
1968Mexikon errepresioaren aurka protestan ari ziren ehunka ikasle hil zituzten Tlatelolco-n
1977Soldadutzaren aurkako lehen manifestazioa egin zuten Donostian
1992Carandiru kartzelako sarraskia eragin zuen Brasilgo Poliziak Sao Paulon

Urte hau historian: < >
Berrienetik Zaharrenetik

1937-01-01
Euskarazko historiako lehen egunkaria argitaratzen hasi ziren: Eguna
1937-01-02
Zaraitzuko ibarrean gutun bidezko korrespondentzia zibilari zentsura ezartzeko eskaera egin zuten
1937-01-04
Bilbo bonbardatu zuten hegazkin alemaniarrek eta bost pertsona hil
1937-01-05
Jostunen sindikatuko bost emakume hil zituzten falangistek Mallorcan
1937-01-06
Abraham Lincoln Batailoi Internazionalista osatu zuten AEBetan, Espainiako Estatura faxismoaren aurka borrokara joateko
1937-01-08
AEBetako Kongresuak Espainiako gudara materiala saltzea debekatu zuen
1937-02-07
Malaga-Almeria errepideko sarraskiaren bigarren eguna, 'Desbandá' izenez ere ezaguna
1937-02-11
AEBetako Flint hiriko General Motors autoen fabrikan beso erorien greba amaitu zen, langileen garaipenarekin
1937-02-17
Guda-trofeo gisa eramandako misil bat lehertu zen Bilboko Gazteria Komunista eta Sozialisten Batasunaren egoitzan
1937-02-19
Bi gazte eritrear Italiak Etiopian inposatutako Graziani erregeordea hiltzen saiatu ziren
1937-02-23
Kandido Saseta Eusko Gudarosteko komandante burua hil zuten frankistek Asturiasen, dozenaka gudarirekin batera
1937-03-05
Matxitxakoko gudua izan zen ontzi frankista baten eta gudarien artean
1937-03-21
Puerto Ricon hemeretzi independentista hil zituen AEBetako Poliziak manifestazio bati tiro eginda
1937-03-31
Azazetako sarraskia egin zuten frankistek, Arabako handiena
1937-03-31
Durango eta Elorrio bonbardatu zituzten, frankisten aginduz
1937-04-04
Otxandio tropa frankisten eskuetan erori zen
1937-04-06
Abadiñoko Saibigain mendian borroka latzak hasi ziren Eusko Gudarostearen eta armada frankistaren artean
1937-04-06
Francoren gobernuak Bilboren itsas blokeoa iragarri zuen
1937-04-07
Donostian euskara eta katalan asko entzuten zela salatu zuen Falangeren Unidad egunkariak
1937-04-09
Tropa frankistek Bilbo bonbardatu zuten
1937-04-23
Eibar bonbardatu zuen abiazio frankistak
1937-04-26
Hegazkin faxistek Gernika bonbardatu zuten Francoren aginduz eta 2.000 pertsona inguru hil zituzten
1937-04-29
'Lauaxeta' atxilotu zuten frankistek, Gernika erraustua nazioarteko kazetari bati erakustera zihoala
1937-05-04
Euskararen aurkako ortografia arauak inposatu zituzten Hego Euskal Herrian
1937-05-04
Kurduen aurka Dersimgo sarraskia abiatu zuen Turkiako armadak
1937-05-12
Bilboko portua bonbardatu zuen abiazio italiarrak
1937-05-21
'Habana' ontzia atera zen Santurtzitik gerratik ihesi zihoazen 3.840 euskal haurrekin Erresuma Batura
1937-05-22
Sabino Aranaren gorpuzkiak Portugaletetik Baionara eraman zituzten
1937-05-29
Euskaraz hitz egitea debekatua zegoela jakinarazi zuten Donostiako agintari frankistek
1937-05-30
Hamar langile hil zituen Poliziak Chicagon, AEBetan
1937-05-31
Ertzaintzak eta Eusko Itsas Gudarosteak Espainiako bi ontzi konfiskatu zituzten
1937-06-13
Euskal agintariak Bilboko ebakuazioa prestatzen hasi ziren
1937-06-14
Mungia hartu zuten tropa frankistek, hilabete eta erdiz erasoan aritu ostean
1937-06-18
‘Euzkadi’ egunkariaren azken alea argitaratu zen
1937-06-19
Bilbo frankisten eskuetan erori eta errepresio gordina hasi zen
1937-06-23
Bizkaia eta Gipuzkoa “probintzia traidore” izendatu zituen Francok
1937-06-24
Euskal selekzioak Moskuko Lokomotiv futbol taldearen aurka jokatu zuen
1937-06-25
‘Lauaxeta’ fusilatu zuten frankistek
1937-06-26
Alfredo Espinosa Eusko Jaurlaritzako Osasun sailburua fusilatu zuten frankistek Gasteizen
1937-07-08
Erresuma Batuak gerra-legea ezarri zuen Palestinan, beren aurkako altxamendua zapaltzeko
1937-07-10
Lehen euskal haur erbesteratuak Galesera iritsi ziren
1937-07-12
'Guernica' margolana jendaurrean erakutsi zuten lehenengoz, Parisen
1937-07-30
Donostiako Gobernu Zibilak isuna jarri zion Joaquim Rivera enpresariari “katalan dialektoz” hitz egiteagatik
1937-08-05
Juana Mir kazetari iruindarra fusilatu zuten frankistek, prentsan idazten zuen emakume bakanetakoa
1937-08-13
Tutera bonbardatu zuten hiru hegazkin errepublikarrek
1937-10-02
"Perrexilaren sarraskia" deiturikoa hasi zuen Trujillo diktadoreak Dominikar Errepublikan
1937-10-15
Frankistek hamalau euskal preso fusilatu zituzten El Duesoko espetxean, Santoñan
1937-10-28
42 eusko gudari fusilatu zituzten tropa frankistek Santoñan
1937-11-19
Sevillara esklabo lanak egitera bidalitako 57 euskal preso errepublikar hil ziren tren istripuan
1937-12-13
Nanking hiriko sarraskia abiatu zuen Japoniako armadak Txinan
1937-12-13
Garrote bidez exekutatu zuten frankistek Pedro Garmendia trapagarandarra
1937-12-15
Teruelgo Gudua hasi zen, 36ko Gerrako handienetakoa

Hilabete honetako urteurrenak:
|
Berrienetik Zaharrenetik

Duela
10
urte
2016-10-25
Elhadji Ndiaye senegaldarra hil zen Iruñeko polizia-etxean
Duela
10
urte
2016-10-15
Altsasuko gazte batzuek istilua izan zuten taberna batean kalez jantzitako bi guardia zibilekin, herriko jaietan
Duela
15
urte
2011-10-31
Munduko biztanleriak 7.000 milioi biztanleen langa gainditu zuen
Duela
15
urte
2011-10-27
Tartakada jo zioten Nafarroako lehendakari Barcinari AHTaren aurkako ekintzaileek
Duela
15
urte
2011-10-20
ETAk jarduera armatua behin-betiko amaitu zuela jakinarazi zuen
Duela
15
urte
2011-10-17
Aieteko Konferentzian goi mailako nazioarteko ordezkariek euskal gatazka armatua gainditzeko eskaera egin zuten
Duela
15
urte
2011-10-12
Benita Uribarrena Bollaín borrokalari antifaxista durangarra hil zen
Duela
15
urte
2011-10-03
Joseba Sarrionandiari Euskadi Literatur Sarien dirusaria behin-behinean ez ziola emango iragarri zuen PSOEren Eusko Jaurlaritzak
Duela
15
urte
2011-10-03
Tuvalu Estatuak larrialdi egoera deklaratu zuen ur eskasiagatik
Duela
15
urte
2011-10-01
Amiantoak kutsatuta hil zen Luisa Soraluze, senarraren arropak garbitzeagatik
Duela
20
urte
2006-10-23
Guardia Zibilak herriko tabernak miatu zituen
Duela
20
urte
2006-10-07
Anna Politkovskaia kazetari errusiarra hilda aurkitu zuten bere etxean
Duela
20
urte
2006-10-04
WikiLeaks sortu zuen Julian Assangek eta dokumentu sekretu kopuru erraldoia bistaratzeko aukera eman zion munduari
Duela
25
urte
2001-10-29
Sustatu sortu zuten, euskarazko lehen blog kolektiboa
Duela
25
urte
2001-10-26
'Patriot Act' onartu zuten AEBetan, herritarren bizitza pribatua zelatatzeko legea
Duela
25
urte
2001-10-19
Rumsfeldek Irak bonbardatu behar zuten militarrei: “Bi aukera ditugu, gu bizi garen modua aldatu edo besteak bizi diren modua aldatu”
Duela
25
urte
2001-10-14
Bidasoa ibaian dagoen Konpantzia (edo Faisaien) uhartea sinbolikoki okupatu zuen ekintzaile talde batek
Duela
25
urte
2001-10-07
Bilboko mendiaren 92.674 metro koadro erosi zituen Pagasarri Gurea elkarteak
Duela
45
urte
1981-10-04
Kanpaldi herrikoia egin zuten Belaguan gune militarraren aurka
Duela
45
urte
1981-10-03
Hamar hildako utzi zituen gose greba amaitu zuten preso irlandar errepublikarrek
Duela
50
urte
1976-10-17
Debekatua zen Ikurrina atera zuten Baskonia eta Askatuak saskibaloi taldeek, Gasteizko Mendizorrotzan
Duela
50
urte
1976-10-11
Durangoko jaietan eskuin muturreko inkontrolatuak jendearen aurka oldartu ziren
Duela
50
urte
1976-10-10
Francisco Alonso 24 urteko gaztea hil zuen tiroz Guardia Zibilak Burlatan
Duela
50
urte
1976-10-06
Thailandian ikasle eta langileen aurkako sarraskia abiatu zuen eskuin muturrak
Duela
55
urte
1971-10-13
Ipar eta Hego Irlanda batzen zituen errepideak suntsitu zituen Britainiar armadak
Duela
65
urte
1961-10-27
Tentsioa gorenean Berlingo 'Checkpoint Charlie' kontrol puntuan, tanke sobietar eta estatubatuarrak parez pare jarri ziren
Duela
65
urte
1961-10-17
Frantziako Poliziak 200 aljeriarretik gora hil zituen Parisen eta Sena ibaira jaurti
Duela
70
urte
1956-10-29
Israelek, Frantziak eta Erresuma Batuak eraso egin zioten Egiptori, sei eguneko gerra hasiz
Duela
85
urte
1941-10-09
Agirre lehendakariak klandestinitatetik atera eta Uruguaira iritsi zela aldarrikatu zuen
Duela
90
urte
1936-10-22
Bobby Seale jaio zen, Pantera Beltzen Alderdiaren sortzaileetako bat
Duela
90
urte
1936-10-21
Amaia Aroma jaio zen Abadiñon, kontzertu batean jo zuen lehen emakume txistularia
Duela
90
urte
1936-10-20
22 preso Ondarretako kartzelatik atera eta Hernaniko hilerriko horman fusilatu zituzten frankistek
Duela
90
urte
1936-10-17
'Aitzol' fusilatu zuten frankistek, euskararen Pizkundean giltzarri izan zen militante abertzalea
Duela
90
urte
1936-10-15
Jose Ariztimuño Aitzol atxilotu zuten frankistek, ontziz Bilbora zihoala
Duela
90
urte
1936-10-07
Lehenbiziko Euzko Jaurlaritza osatu zuten Gernikan
Duela
90
urte
1936-10-06
Ondarroa hartu zuten frankistek eta frontea Elgeta-Eibarrekin lerroa osatuta egonkortu zen
Duela
90
urte
1936-10-02
Beren borondatearen kontra frankisten Sanjurjoren Tertzioan erreklutatutako ehunka ezkertiar espetxeratu zituzten Zaragozan
Duela
90
urte
1936-10-01
Euskadiko Autonomia Estatutua onartu zuten Espainiako gorte errepublikanoek, Araba, Bizkaia eta Gipuzkoarentzat
Duela
95
urte
1931-10-01
Emakumeek bozkatzeko eskubidea lortu zuten Hego Euskal Herrian, Espainiako Errepublikak hala onartu zuenean
Duela
100
urte
1926-10-31
Mussolini Italiako diktadorea hiltzear egon zen Anteo Zamboni anarkista gaztea
Duela
105
urte
1921-10-28
Argentinako Patagonian langileek greba abiatu eta armak hartu zituzten
Duela
125
urte
1901-10-29
AEBetako presidentea hiltzeagatik, Czolgosz anarkista exekutatu zuten
Duela
125
urte
1901-10-08
Eskola Modernoak ateak ireki zituen Bartzelonan, Francesc Ferrer hezitzaile anarkistaren eskutik
Duela
130
urte
1896-10-15
Euskara hutsez irakasten zuen historiako lehen eskola zabaldu zuten Bilbon, Ikastetxea izenarekin
Duela
135
urte
1891-10-31
500 preso askatu zituzten Tennesseeko meatzariek AEBetan
Duela
185
urte
1841-10-14
Jose Antonio Muñagorri atxilotu eta hil zuen Erasunen Lehen Karlistadan Liberalen teniente izandako batek
Duela
215
urte
1811-10-10
Agosti Xaho idazle eta kazetaria jaio zen Atharratzen
Duela
365
urte
1661-10-13
Matalaz atxilotu zuten tropa frantsesek
Duela
365
urte
1661-10-12
Matalaz buru zuten nekazariak garaitu zituzten Bordeletik bidalitako soldaduek Zuberoan
Duela
450
urte
1576-10-02
41 pertsona heriotzara zigortu zituzten Uztaritzen sorginkeria egotzita
Badator udako 'Gakoak' zenbaki berezia
Euskal drag mugimendua
Euskal drag mugimenduari buruzko argazki-erreportajea, espetxean 30 urte egin zituen preso politiko kurdu batekin elkarrizketa, Elena Uriz eta Itziar Aizpuru aktore beteranoak elkartuta solasaldia, Atxarteko harrobiaren aurkako borroka ekologistaz erreportajea, kultur gomendioak, izarrak ikusteko ibilaldiak...
Etxean jaso nahi dut