ARGIA.eus

Egin ARGIAkoa
Oparitu ARGIA
Gizartea Ingurumena Politika Ekonomia Kultura Euskara Feminismoa Hezkuntza Nazioartea Iritzia
astelehena 2026ko apirilaren 20an
Historia > Efemerideen kanala

'Californiako Eskual Herria' aldizkariaren lehen zenbakia argitaratu zen, euskara hutsezko lehen kazeta izan zen

Duela
133
urte

1893ko uztailaren 15ean,

Californiako Eskual Herria aldizkariaren lehen zenbakia argitaratu zen, euskara hutsezko lehen kazeta izan zen. Jean Pierre Goytino ainhoarrak sortu zuen Los Angelesen (AEBetan), eta larunbatero argitaratu zuten bost urtez, eta horrenbestez, maiztasun finko batekin argitaratu zen euskarazko lehen kazeta izan zen. Iragarkiak ere euskara hutsean argitaratzen zituen, eta 2.000 ale inguru saltzera iritsi zen Amerika zein Euskal Herriko euskaldunen artean.

Jarraian lehen zenbaki haren orri gehiago.

 

Iturria:

Xipri Arbelbide, Jean Pierre Goytino, Los Angelesetano notarioa (JADO).

Egun hau historian
1522Amaiurko gazteluaren setioa hasi zuten Gaztelako indar armatuek
183560.000 soldaduk Mendigorrian Lehen Karlistaldiko gudurik handiena borrokatu zuten
1971RAFeko kide bat hil zuen lehen aldiz Mendebaldeko Alemaniako Poliziak: Petra Schelm
1998'Egin' egunkaria eta irratia itxi zituen Espainiako Poliziak, Garzón epailearen aginduz
2012Sanferminetan Billabesaren entzierroaren aurka kargatu zuen Espainiako Poliziak eta Iruñeko Udaltzaingoak
Azoka

Urte hau historian: < >
Berrienetik Zaharrenetik

1893-05-10
Gamazada izenez ezaguna den herri-matxinada hasi zen Nafarroan
1893-06-02
Lopez Zabalegi sarjentua buru zuen foruzale talde bat matxinatu zen Obanos eta Garesen
1893-07-12
Fortunato Agirre jeltzale nafarra jaio zen Arellanon
1893-07-15
'Californiako Eskual Herria' aldizkariaren lehen zenbakia argitaratu zen, euskara hutsezko lehen kazeta izan zen
1893-08-16
Sanrokada matxinada abertzalea hasi zen Gernikan eta Espainiako bandera erre zuten
1893-08-20
Pertsona bat hil zuen Guardia Zibilak Laguardian euskal foruen aldeko protesta batean, Arabar Errioxan
1893-08-27
Sei pertsona hil zituen Guardia Zibilak Donostian, manifestazio bati tiro egin ostean
1893-09-19
Zeelanda Berria emakumeen boto eskubidea onartu zuen lehen herrialdea bilakatu zen
1893-11-03
Cabo Machichaco lurrunontzia lehertu zen Santanderren: 590 hildako, asko euskaldunak

Hilabete honetako urteurrenak:
|
Berrienetik Zaharrenetik

Duela
15
urte
2011-07-03
Istilu larriak Italiako AHTaren aurkako manifestazioan, Susako haranean
Duela
20
urte
2006-07-30
Murray Bookchin AEBetako historialaria, unibertsitateko irakaslea, ikertzailea eta ekintzaile hil zen
Duela
20
urte
2006-07-16
AHTaren inguruko lehen erreferenduma egin zuten Urbinan
Duela
20
urte
2006-07-14
30.000 tona petrolio isuri ziren Mediterraneo itsasora, Israelek Libanoko Jiyehko zentral termikoa bonbardatu zuelako
Duela
20
urte
2006-07-12
Euskal Herritik joandako joaldunak eta Israelgo armada, aurrez aurre
Duela
25
urte
2001-07-24
Olaia Kastresana etakidea hil zen Alacanten, lehergailua esku artean zartatu zitzaionean
Duela
25
urte
2001-07-23
Iruñeko Gaztelu plazako lurrazpiko aparkalekuaren lanak hasi zituen udalak
Duela
25
urte
2001-07-20
Carlo Giuliani ekintzailea hil zuen Poliziak Genovan, G8aren aurkako manifestazio batean
Duela
25
urte
2001-07-18
Zuzen Ekintza Taldea aurkeztu zuten, desobedientzia zibila praktikatuko zuen ekintzaile taldea
Duela
30
urte
1996-07-05
Ttipi-Ttapa aldizkariak internetera salto egin zuen, Euskal Herriko komunikabideetan lehena
Duela
35
urte
1991-07-10
100.000 lagun bildu ziren Vedat Aydın ekintzaile kurduaren hiletan, Ameden
Duela
35
urte
1991-07-09
Hegoafrika Olinpiar Jokoetan berriro ere onartu zuten, Apartheid politikengatik 21 urtez kanporatuta egon ostean
Duela
40
urte
1986-07-26
Espainiako Poliziak gogor kargatu zuen errefuxiatu politikoen aldeko ibilaldi nazionalaren amaieran, Donostian
Duela
45
urte
1981-07-18
Istilu handiak izan ziren Dublinen, Britainiako enbaxadaren aurrean, gose grebalarien aldeko manifestazio batean
Duela
45
urte
1981-07-13
Martin Hurson hil zen, Irlanda iparraldeko preso politikoen gose grebako seigarrena
Duela
50
urte
1976-07-23
Eduardo Moreno azken aldiz ikusi zuten, Pertur gisa ezaguna
Duela
50
urte
1976-07-14
Jochen Peiper gerra-kriminal nazia hil zen Frantzian, bere etxeari su eman ziotenean
Duela
50
urte
1976-07-13
Argentinako diktaduraren aurkako militante Sara Méndez eta bere haur jaioberria bahitu zituzten, Kondor Operazioan
Duela
50
urte
1976-07-10
Sevesoko istripu kimikoa gertatu zen, Italian
Duela
50
urte
1976-07-09
Normi Mentxaka santurtziarra hil zuten eskuin muturreko kideek
Duela
50
urte
1976-07-03
Donostiako Antigua auzoan ultra-eskuinaren atentatu eta mehatxuen aurkako manifestazio jendetsua egin zuten
Duela
55
urte
1971-07-15
RAFeko kide bat hil zuen lehen aldiz Mendebaldeko Alemaniako Poliziak: Petra Schelm
Duela
55
urte
1971-07-04
Altsasuko udaletxeko batzar gelan ikastolaren aldeko lantaldea eratu zuen herritar talde batek
Duela
65
urte
1961-07-18
Maria Mercedes Antxeta venezuelarra atxilotu zuten frankistek Donostian, Meliton Manzanasek torturatuko zuen
Duela
65
urte
1961-07-18
ETA bere lehen ekintza handia egiten saiatu zen: soldadu frankista ohiak garraiatzen zituen tren bat bidetik ateratzea
Duela
70
urte
1956-07-26
Egiptoko presidente Nasserrek Suezko Kanala nazionalizatu zuen, frantziar eta britainiarren kontrolpean egon zena
Duela
80
urte
1946-07-18
Joseba Elosegik, lagun batzuekin batera, ikurriña jarri zuen Donostiako Artzai Onaren katedralaren puntan
Duela
80
urte
1946-07-11
Amador Franco eta Antonio Lopez gerrillari anarkistak atxilotu zituen Guardia Zibilak Irunen
Duela
85
urte
1941-07-31
Agirre lehendakariak Europatik ihes egitea lortu zuen
Duela
90
urte
1936-07-28
Antifaxisten garaipena Donostian: militar kolpistak errendiarazi zituzten Loiolako kuartelean
Duela
90
urte
1936-07-26
Hegazkin errepublikar batek Loiolako kuartela bonbardatu zuen Donostian
Duela
90
urte
1936-07-24
Bartzelonatik atera zen Durrutik gidatutako zutabea faxisten esku zen Zaragozarantz
Duela
90
urte
1936-07-22
Hegazkin frankistek Otxandio ametrailatu eta bonbardatu zuten Santamañak ospatzen ari zirela
Duela
90
urte
1936-07-21
Felix Lasa atxilotu zuten erreketeek Iruñean, irratia entzuteagatik
Duela
90
urte
1936-07-21
Marina Ginestà militante antifaxistari argazki ikonikoa atera zioten
Duela
90
urte
1936-07-20
Altsasu okupatu zuten frankistek, Nafarroan
Duela
90
urte
1936-07-19
Bartzelonan emakumeen kartzela bateko presoak askatu zituzten herritarrek
Duela
90
urte
1936-07-18
Estatu kolpe faxista eta hiru urteko gudaren hasiera Espainiako Estatuan
Duela
100
urte
1926-07-10
Donostian giza-zoo bat ireki zuten Igeldoko jolas parkean
Duela
105
urte
1921-07-19
Arditi di Popolo milizia antifaxista italiarrak bere lehen ekintza ofiziala burutu zuen Piombinon
Duela
120
urte
1906-07-13
Langabezian ziren hamalau pertsonak lursail bat okupatu zuten Londresen eta lurra lantzeari ekin zioten
Duela
140
urte
1886-07-11
Euskal Herriko lehen elkarte sozialista sortu zuten Bilbon
Duela
150
urte
1876-07-31
"Irurac bat" ikurra sortu zuten eta pospolo-kaxetan jendarteratzen hasi
Duela
150
urte
1876-07-22
Indalezio Bizkarrondo Bilintx hil zen Donostian, bertsolari eta olerkari erromantiko ezaguna
Duela
150
urte
1876-07-21
Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako Foruak abolitu zituzten Madrildik
Duela
180
urte
1846-07-23
Henry David Thoureauk uko egin zion kapitazio zerga ordaintzeari, 'Desobedientzia zibila' izeneko idatzian
Duela
210
urte
1816-07-09
Argentinak independentzia aldarrikatu eta Espainiarekiko zituen “lotura biolentoak” askatu zituen
Duela
210
urte
1816-07-02
Méduse ontzi frantsesa hondartu zen, Mauritaniako kostaldetik gertu
Duela
215
urte
1811-07-05
Venezuelak independentzia aldarrikatu zuen, baliatuz Espainia Frantziarekin gudan murgilduta zegoela
Duela
250
urte
1776-07-04
AEBek independentzia aldarrikatu zuten
Duela
435
urte
1591-07-07
Sanferminei data aldatu zieten, Nafarroa Burgosko Gorteek integratu zutela oroitzeko
Duela
450
urte
1576-07-11
Balmasedan sorginkeriaren aurka gauero kanpaiak jotzea agindu zuten
Duela
470
urte
1556-07-31
Ignazio Loiolakoa hil zen
ARGIAren Fototeka martxan da
100.000 argazki jarri ditugu publiko lizentzia librean
1960ko hamarkadatik gaur egunera arteko 100.000 argazki baino gehiago bildu ditugu.
fototeka.argia.eus