Clemente Bernard

"Mola eta Sanjurjoren aurrean otoitz egiten dutenak dira gure kontra jo dutenak"

  • Iruñeko Erorien Monumentuak eta haren kriptan jeneral frankistei eskainitako hileroko mezek eztabaida sortzen jarraitzen dute. Oraingoan, gaiari buruz 2017an  “A sus muertos” dokumentalaren egileak, Clemente Bernard eta Carolina Martinez, espetxera sartu nahi dituzte ikus-entzunezkoan erabilitako irudi batzuen harira. Azaroaren 14an hasiko da epaiketa Nafarroako 3. zigor-epaitegian. Bernardekin hitz egin dugu kasuaz.

Axier Lopez @axierL
2018ko urriaren 11
Iruñeko Erorien Monumentuko kripta

Zergatik egin zenuten “A sus muertos” dokumentala?

Urte askoan jorratu dugu Erorien Monumentuaren gaia eta 2017ko urtarrilean Zer egingo dugu Erorien Monumentuarekin? izeneko jardunaldiak antolatu genituen Iruñeko Zer kolektiboaren eskutik. Eztabaida zabaldu eta pedagogia egitea zen helburua. Guk, ikus-entzunezkoak jorratzen ditugunez, gaiari buruzko dokumentala sortu genuen. Hirian zer eragina duen azaldu nahi genuen, artxibategiko irudiak eta herritarrei elkarrizketak uztartuz. Dokumentala jardunaldien irekieran proiektatu genuen eta ekaina aldera salaketa jaso genuen.

Fiskalak bi urte eta erdiko espetxe zigorra eskatu du zuentzat.

Bai, agerkari espainiar batek filtratu zuen prentsara. Leporatzen digute Mola eta Sanjurjo frankisten gorpuak zeuden kriptan kamera batzuk jarri eta baimenik gabe irudiak grabatu izana. 197.1 artikuluan oinarrituz, intimitatea urratu eta sekretuak argitaratu ditugulakoan, fiskalak bi urteko espetxe zigorra eta 12.000 euroko isuna eskatu ditu guretzat eta akusazio partikularrak bi urte eta erdiko espetxealdia.

“La Hermandad de Caballeros Voluntarios de la Cruz” talde polemikoa da akusazio partikularra.

Errekete soldadu ohien talde bat da. 1939an Iruñeko Apezpikua zen Marcelino Olaetxeak sortu zuen. Haien estatutuetan argi adierazten dute zein den taldearen helburua: beharrezko dena eginez, Espainia eta Jainkoaren aldeko gurutzadara Nafarroa eraman zuen izpiritua bizirik mantentzea. Esan dezakegu, 1939tik aurrera izan direla Erorien Monumentuko guardia pretoriarra. Haiek sustatu zuten monumentua egitea eta ondoren berau zaintzeaz arduratu dira. Han zuten egoitza, han egiten dituzte beren mezak. 1998an Udalak eraikin Nagusia bere gain hartu aurretik, mezak aldare nagusian egiten zituzten, ordutik monumentuko kriptan egiten dituzte. Emilio Molak estatu-kolpea abiatu zuela, Nafarroan uztailaren 19an zabaldu zen, eta horregatik erreketeentzat 19 egun handia da eta ermandadekoek hilabetero 19an egiten dute meza. Eta noski, uztailaren 19koan indar guztiak jartzen dituzte, jende gehiago joan dadin. Jende hau da salatu gaituena.

Iruñean memoriaren inguruko talde guztiek eta milaka pertsonak salatu dugu frankismoarekiko lotura hori.

Erakunde publikoek ere hala adierazi izan dute, ezta?

2015ean Nafarroako Parlamentuak Nafarroako Gobernuari eskatu zion saiatu zedin ermandade horrek mezak kriptan egiteari utz ziezaion.

Baina jeneral frankista horien aldeko mezak egiten jarraitu dute.

Bai, beren pentsamenduan burugogor eta erradikalak dira. Pentsa. Mola eta Sanjurjoren gorpuzkinak kriptatik atera badituzte ere, mezak han egiten jarraitzen dute. Kontua da, artzapezpikutzaren ardura dela. Haiena da kripta eta haren kudeaketaren ardura. Salatu gaituen ermandadea kanonikoa da, Eliza Katolikoaren parte dira, Iruñeko Artzapezpikuaren menpekoa. Baina, noski, Artzapezpikuak anbiguetatez jokatzen du; meza horietan otoitz baino ez dutela egiten diote. Eta bai, otoitz egin egiten dute, baina bando jakin bateko hildako batzuen alde, Mola eta Sanjurjo frankisten hobien aurrean. Artzapezpikuak badu zer esana eta egina kontu honetan. Apezpiku batek sortu zuen ermandadea eta Artzapezpiku batek amaiera eman ahalko lioke, horretarako borondaterik balego, noski.

Nola bideratuko duzue zuen kasua?

Gure aldeko manifestu bat sortu dute eta hori mugitzen ari da egunotan. Eta hortik aurrera, epaiketa ondo lantzen zentratuta gaude. Epaiketaren ostean informazio eta iritzi gehiago zabalduko ditugu, baina momentuz defentsa ondo osatzeari ekin diogu.

Ez da lehen aldia adierazpen askatasunarekin lotutako gatazka baten erdian zaudena.

Bai, kasu potoloa izan zen 2007an Guggenheim museoan jarritako nire argazki-erakusketa baten harira. Kale borrokarekin lotutako argazki batzuk zirela eta, AVT eta PPkoek zarata sortu nahi izan zuten, nire argazkiak museotik ken zitzaten. Parlamenturaino ere iritsi zen, baina zorionez museoaren aldetik babes osoa lortu nuen eta erakusketa zegoen lekuan geratu zen. PPn Santiago Abascal izan zen sustatzaile nagusia, orain VOX alderdiko burua dena. Baina oraingo kasua urrunago heldu da, epaitegira eraman gaituzte eta.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!


Oroimen historikoa kanaletik interesatuko zaizu...
Urriaren 12an jai? Frankismoko esklaboen barrakoiak garbitzeko auzolana Lezon

Jaizkibelgo errepidea egiten ibili ziren gerraosteko trabajadoreen barrakoiak txukuntzen segituko dute Lezoko elkarte memorialista nahiz ekologistek “hispanitatearen” egunean.


2018-10-07 | Ion Olano
Comète
Korapiloak memoriaren sarean

Mugaldeko jendea, halabeharrez, mugalari lanetan aritzen da maiz. Jendearekin batera igarotzen dira, batetik bestera, ondasunak eta kontakizunak. Bidasoaren alde bietan, oraindik ere, historia hurbilaren hainbat istorio dabiltza harat-honat: ahozkoak, idatzizkoak, ikus-entzunezkoak. Esaterako, Comète sarearena. Irailaren 14tik16ra, Bigarren Mundu Gerrako ihes-lerroan barrena ibili dira hemeretzigarrenez, eta emakume eta gizon haiek duela 75 urte inguru egindakoa oroitu dute. 


2018-10-02 | ARGIA
Argazki bilduma
'Txiki' eta Otaegi omendu dituzte Katalunian

Irailaren 27an bete ziren 43 urte Juan Paredes Manot Txiki`` zarauztarra, Anjel Otaegi azpeitiarra eta FRAPeko José Huberto Baena, Ramón García Sanz eta José Luis Sánchez fusilatu zituztela. Euskal Herrian ezezik, Kataluniako Cerdanyolako Can Catá basoan, 'TXiki' hil zuten lekuan ere omenaldia egin zuten.


2018-10-02 | Hala Bedi
Memoria Gara ekimena
"San Frantzisko eliza memoriaren ikur bihurtu nahi dugu"

Larunbatean “Memoria Gara” ekimena aurkeztu zuten hainbat lagunek Gasteizen, Zaramagako San Frantzisko eliza Memoria eta Giza Eskubideen Zentroa bihurtu dadin eskatzeko. 1976ko martxoaren 3ko biktimen erreparazio eta oroimenean beharrezko pauso bezala aldarrikatu zuten elizaren erabilera.


2018-09-27 | ARGIA
Francok duela 43 urte fusilarazi zituen Txiki, Otaegi, Baena, Sanchez Bravo eta Garcia Sanz

Zarautzko hilerrian omenaldi xume batekin aldarrikatu dute Francok hil aurretik fusilarazi zituen ETA eta FRAPeko kideen memoria. Gaurko egunez hil baitzituzten Juan Paredes Manot "Txiki" eta Anjel Otaegi etakideak eta Jose Humberto Baena, Jose Luis Sanchez Bravo eta Ramon Garcia Sanz FRAPeko militanteak.


2018-09-27 | Hamaika Telebista
"Martxoaren 3ko kasuan, egiaren aitortza eta zigorgabetasunaren amaiera nahi ditugu"
MULTIMEDIA - erreportajea

1976ko martxoaren 3an Espainiako Poliziak Gasteizen egindako sarraskia Arabako herritarren oroimen kolektiboan iltzatuta geratu da. 42 urte geroago, justiziaren aldeko aldarriak bizirik jarraitzen du. Martxoak 3 elkarteak, egia eta biktimentzako aitortza eskatzeaz gain, arduradunen zigorgabetasuna salatu du. Horretarako, Argentinan, Servini epailearen bitartez, bide judizialari ekin dio eta Bruselan europarlamentariekin biltzeko aukera izan du. Gasteiztarren oroimen kolektiboa markatu duen... [+]


2018-09-23 | Oier Guillan
Norbaitek batuko dituen esperantzarekin

Ez ditut oroitzen bizitza aldatu didaten uneak. Lausotzen ari zait atera ez ditudan argazkien oroitzapena. Ezin dut nire liburu faboritoetako pasarterik buruz esan. Ez naiz gehien inpaktatu nauten filmetako dialogo bakar bat ere errepikatzeko gai. Haietako bakoitzak utzi zidan arrastoa oroitzen dut soilik, azalean biziraun didan sentsazio orokorra.

Eulia ari du oroimenean: memoria selektiboa da, beti. Bizitakotik behin eta berriz azpimarratzen, kontatzen, birkontatzen ez dena ez omen da... [+]


Lotsaren harana

Diktadorearen gorpuzkinak urte amaiera baino lehen deshobiratuta, Erorien Harana faxisten erromes toki izatea eragotzi nahi du Pedro Sánchezen Gobernuak. Ez da memoriaren museo izango, asko jota hilerri zibil. Berradiskidetzearen gune izateak ez du zentzurik, nola ba? Frankismoaren “bi Espainien” errelatoari haizea ematea litzateke, erregimenak derrigorturik eramandako milaka errepublikar anonimoren hezurrek hor jarraitzen duten bitartean, beldurraren tenplu mortu... [+]


Periko Berrioategortua
Elkartasun eta konpromisoaren irribarrea

Abuztuaren 3an hil zen Pedro Berrioategortua Murgoitio (Apatamonasterio, 1928 – Zornotza, 2018), frankismo garaian abade, erregimenari aurre egin zion borrokalari nekaezina. Kamioiarekin freskagarriak banatzen zituenean nola Guardia Zibilak jazartzen zuenean, Derioko itxialdian nahiz Zamorako apaiz-kartzelan, ez zuen sekula tinkotasuna zerion irribarrea galdu.


2018-09-13 | Nahia Ibarzabal
Iruñeako "Mikelen memoria auzo ekimena" kexu da oroimen historikoaz nahi diren irakurketak egiten direlako

Kolektiboak salatu du, UPN, PSN, PP eta Geroa Baik, Maravillas gaztetxekoei egotzi diela Mikel Castillori omenaldia antolatzea, beraiek direnean agurra aurrera eramaten dutenak


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude