Frantziak eraman "linguizidioa" salatuko dute larunbatean Parisen

  • Gure Hizkuntzak Bizi Daitezen kolektiboak mobilizazioa antolatu du larunbaterako Parisen, Hezkuntza Ministerioaren aitzinean. Frantziaren menpe diren hizkuntza gutxituen alde borrokan dabiltzan egiturek osatzen dute kolektiboa. Besteak beste, sail elebiduna arriskuan jartzen duen Frantziako Estatuaren lizeoetako erreforma deitoratuko dute.

Jenofa Berhokoirigoin @Jenofa_B
2019ko azaroaren 29a
Bernat Etxepare lizeoko ekintza, ostegunean (Iurre Bidegainen argazkia)

Egoera larrian dauden hizkuntza gutxitu andana daude Frantziako Estatuaren menpe: euskararen gisara, flandriera, kreolera, bretainiera, korsikera, okzitaniera, katalana, alsaziarra, eta beste. Errealitate linguistiko hori irudikatuko dute larunbatean, Parisen, Frantziako Hezkuntza Ministerioaren aitzinean. Frantziako Estatuak aspalditik eta gaur egun berdin-berdin eraman “linguizidioa” salatzeko mobilizaziora deitu du Gure Hizkuntzak Bizi Daitezen kolektiboak. Euskal Herritik Euskal Konfederazioa dugu bateratze horren baitan, beste 36 egituren ondoan. “NBEren partetik kondena anitz jaso arren, milurteko ondare immaterial diren gure hizkuntza eta kulturen suntsiketarekin jarraitzen du Frantziako Estatuak”, irakur daiteke kolektiboak idatzi manifestuan.

Sail elebiduna kezkaturik

Frantziako irakaskuntza sistemak hizkuntza gutxitu hauek guztiak are egoera larriagoan jartzen dituela deitoratzen du kolektiboak. Aurten martxan jarritako lizeoetako erreformak ditu azken aldi hauetan azkarki arranguratzen. Hain zuzen, lizeoko irakaskuntzaren antolaketa eta azterketen funtzionamendua guztiz aldatu ditu erreforma horrek. Sail elebidunari dagokionez, kezka potoloak ondorioztatzen ditu antolaketa berriak. Zergatik? Sail elebiduna ez delako kontutan hartua izan antolaketa berrian. Euskarazko edota beste hizkuntza gutxitu batean jaso irakaskuntza hautazkoa dute ikasleek. Orain arte, ikasleek bi aukera zituzten: euskara hautazko ikasgai bezala hartzea (astero hiru orenez lantzen zuten euskara) edo sail elebidunean izena ematea: astero hiru oren euskara eta hizkuntzak ez diren beste ikasgai batzuk euskaraz egitea, oren parekotasunera heldu arte. Bigarren aukera hau ez dute gehiago.

Hizkuntza gutxituak beste hautazko ikasgaiekin lehian ezarriak izan dira. Gainera, martxan jarritako koefiziente sistemaren baitan hizkuntza gutxituak balio apaleko hautazko gisa proposatuak izaki, geroa arriskuan dutela diote hizkuntza hauei atxikiak diren irakasleek. "Koadro arruntean uzten bagaituzte, desagertuko gara". Euskararen Erakunde Publikoak ikasturte hastapenean egin duen neurketaren arabera, sare publikoan euskara hautazko gisa hartu dutenen kopurua %36 apaldu da. Beste hizkuntza batzuen kasuan, %60 apaldu da kopurua. Apaltze handi hori erreformari lotua izan daitekeela uste du kolektiboak. Kezkaturik, sail elebidunarentzako koadro berezi bat jartzen duen proposamena helarazi dio berriki EEPk Frantziako Hezkuntza Ministerioari.

Mobilizazioa larunbatean 11:00etarako finkatu dute Hezkuntza Ministerioaren aitzinean. Autobusak daude antolaturik, Larzabaletik, Hendaiatik, Baionatik zein Kanbotik. Orotara, berrogei bat eragilek dute ekimenarekin bat egin.

Parisko mobilizazioaz gain, izenpedura bilketa bat ere martxan jarri dute.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!


Euskara kanaletik interesatuko zaizu...
Eguneraketa berriak daude