Abel Azconaren erakusketak aurrera jarraitzen du, bere obra batzuk “desagertu” ondoren

  • Iruñeko Udalak artistarekin adostu du erakusketa irekita mantentzea baina desagertutako obra berrezarri gabe.

ARGIA @argia
2015eko azaroaren 25a

Azaroaren 20tik Iruñeko “Erorien Monumentuan” ikusgai dago Abel Azcona artista nafarraren Desenterrados bilduma, oroimen historikoaren inguruan. Bertako obra batek baina sektore ultra-katolikoen erreakzioa ekarri du. Hainbat argazkitan ikus zitekeen Azcona ogi pusketa edo ostiekin “Pederastia” hitza idazten.

Sexu abusuen eta pederastiaren itzala Eliza Katolikoaren oso gainean egon da azken urteetan. 2014an Vatikanoak lehen aldiz azalpenak eman behar izan zituen publikoki Nazio Batuen Erakundean. Honek ondorioztatu zuen Elizak ez duela nahikoa egin erakunde barruan adin txikikoen sexu-gehiegikeriekin amaitzeko.

Frankismoan Elizak haurren kontra izandako jazarpena azaltzen duten hainbat testigantza ere argitaratu da azkenaldian. Kataluniako TV3 telebista katean, esaterako, Els internats de la por  (Beldurraren barnetegiak) estreinatu zuten joan den maiatzean. Barnetegi horietan elizgizonek haurrei egiten zizkieten basakeriak agerian uzten ditu dokumentalak. 

Erakusketaren kontrako erasoak

Azconaren obra Franco hil zela 40 urte bete direnean jarri dute, Emilio Mola eta José Sanjurjo militar golpistak lurperatuta dauden toki berean. Egileak berak azaldu duenez, ostia horiek elizkizunetan jauna hartzeko itxura eginez eskuratu omen zituen:

Erakusketaren kontrako eraso fisikoak eta artistaren kontrako mezuak etengabeak izan dira egunotan. Hainbat elkarte erradikalek kereila jarri dute ostiak “profanatzeagatik”. Bestalde, pintaketak azaldu dira Iruñean barrena eta katolikoek bilkura eta errezo harrigarriak egin dituzte eraikin barruan; zenbaitentzat ez dago argi obrari loturiko "performancea" ote den hori guztia. Sare sozialetan ere oihartzun handia izan du gaiak:

Joseba Asiron Iruñeko alkateak asteartean esan zuen “adierazpen askatasunaren aldeko konpromiso ukaezina” duela baina hitzartutako erakusketan ez zela ageri pederastiarekin loturiko edukirik eta aitortu zuen “sentsibilitate batzuentzat iraingarri” izan zitekeela obra zehatz hori.  

Asteartean ostien argazkiak zekartzan pieza “desagertu” egin zen. Udalak eta artistak erakusketarekin aurrera jarraitzea erabaki dute, baina desagertutako pieza berrezarri gabe.

Kanal hauetan artxibatua: Artea  |  Eliza Katolikoa  |  Oroimen historikoa  |  Frankismoa

Artea kanaletik interesatuko zaizu...
Zergatik (eta noiz) uzten diogu margotzeari?

Txikitan dugun espresiobide naturala da margotzea, baina ume guztiek margotzen duten arren, heldu askok diote ez dakitela margotzen. “Argi dago zerbaitek eramaten duela haurra pentsatzera margotzen jarraitzeak ez duela merezi. Fenomeno konplexu eta larria da”.


2017-01-15 | Xabier Gantzarain
Damaris Pan

Banaketa egin beharko da seguru asko aurrerantzean: internet aurretik eta internet ostean. Internet osteko artista da Damaris Pan Vega (Mallabia, 1983ko abuztuaren 29a), baina ez bereziki bere lanean sareak presentzia agerikorik duelako, ez bada bere lana ezagutzera emateko sarea erabiltzen duten artisten taldekoa delako. Bere garaiko artista, esan daiteke beraz.

Banakako erakusketarik ez oraindik, baina makina bat erakusketa kolektibotan izan da aspaldian, azkena Iñaki Imaz komisario... [+]


2017-01-09 | Arabako Alea
Arabako herriak, goitik begiratuta

Arabako Foru Aldundiak aireko argazkiak egin dizkie herrialdeko hemezortzi udalerriri. Lehendik beste hamalau eginak zeuzkan eta Aldundiak Arabako udalerri guztiei egingo dizkie airez hartutako kalitate handiko argazkiak.


2017-01-01 | Lander Arretxea
"Diru publikoz hornitutako museoekin zorrotzagoak izan behar genuke"

Arte kritikaria eta komisarioa da Haizea Barcenilla (Lezo, 1981), baita EHUko Artearen Historiako irakaslea ere. Berria egunkariko zutabeetan begirada gertukoa eta kritikoa eskaintzen die artearen bueltako azken gertakariei. Zorroztasun hori egiaztatzeko saiakera egin dugu guk, museoen funtzionatzeko eraz, erakundeen paperaz eta prekarietatearen arteaz galdetuta.


2016-12-25 | Xabier Gantzarain
Konposizioa-91 XI. 1991

Datorren martxoan beteko dira 25 urte Rafael Ruiz Balerdi hil zela (Donostia, 1934ko maiatzaren 5a–Alacant, 1992ko martxoaren 11). Azkeneraino jarraitu zuen pintatzen. Donostiako Arte eta Lanbide Eskolan egin zituen pintura ikasketak. Madrilera joan zen gero. 1957an Artista Gazteen Lehiaketa irabazi zuen. Urte haietan finkatu zen bere estiloa, abstrakzio lirikotik informalismora doana. GAUR taldeko kide izan zen 60ko hamarkadan. Neurri handi eta kolore biziko koadro ederrak egin zituen... [+]


2016-12-21 | Axier Lopez
Historiako 100 argazkirik indartsuenak

AEBtako Time aldizkari ezagunak eskatu die nazioarteko zenbait historialari, editore, arte komisario eta argazkilariri historian gordeta geratu(ko) diren 100 argazkiak aukeratzeko.


2016-12-11 | Xabier Gantzarain
Elena Aitzkoa

Gaztea izanagatik jada Gure Artea saria jaso duten artistetarik da Elena Aitzkoa Reinoso (Apodaka, 1984ko urtarrilaren 17a). Sariak gehiago ere baditu, baina merezi du akaso hau azpimarratzea. Epaimahaiak saritzeko modukoa ikusi zuen “artearen gainean duen ikuskera bitalista, bulkada poetiko erradikala eta koherentea, zeinaren bidez bere unibertso propioa sortzen baitu, egunerokoa aparteko bihurtuz”. Jolaserako joera du izenburuetan ere. Ez alferrik, idatzi egiten du, argitaratua du... [+]


2016-11-27 | Reyes Ilintxeta
"Giza jarduerak animalia basatiengan zer ondorio hilgarri dituen erakutsi nahi dut"

El viaje de Unai dokumentala da Andoni Canela argazkilariaren azken lana. Hamabost hilabetez familia osoa ibili da munduan barrena galzorian dauden zazpi animaliaren bila. Ia guztiok txikitan egin nahiko genukeen bidaia da edo gure seme-alabekin egin nahiko genukeena. Film honetan, animaliek aske bizitzeko duten eskubidea ilusioz aldarrikatzen du Andoniren semeak, Unai narratzaile txikiak. 


2016-11-27 | Xabier Gantzarain
Bixente Ameztoi

Azaroan bete dira 15 urte hil zenetik, 70 beteko zituzkeen aurten Bixente Ameztoi Olasagastik (Donostia, 1946ko urtarrilaren 30a–Villabona, 2001eko azaroaren 6a). Margolaria zuen osaba ere, Jesus Olasagasti. Umea zela hasi zen margotzen, besterik egiterik ez zitzaiola sekula burutik pasa esan izan zuen, eta 14 urterekin parte hartu zuen erakusketa batean lehen aldiz. Sariak azkar iritsi zitzaizkion, bai eta merkatuaren presioa ere, antza: konturatzerako atzetik zeukan jendea lan eske,... [+]


Agentzia multinazionalen beharrik gabe

Ez al zaitu sekula inpresionatu astekariko lehen orrietan agertzen den orri-biko argazkiren batek, irakurle? Ziur naiz baietz. (Hemen dituzu Asteko argazki guztiak). Bada, gehiago inpresionatuko zaitu –agian jakingo duzu eta pentsatzen ariko zara ez dizudala ezer berririk kontatzen, baina seguruenik uste baino jende gutxiagok ezagutuko du datua– jakiteak argazkilari independenteek harrapatutako irudiak direla guztiak; hau da, iturria ez dela betiko EFE edo Reuters bezalako agentzia... [+]


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude