ARGIA.eus

2021eko ekainaren 20a

Nazioartea > Europa > Frantzia

2021-06-18 | ARGIA

Eritasun larri sendaezin batek gaztetatik jotako Alain Cocq famatua egin zen 2020an bi gose-greba egin zituelako, duintasunez hiltzeko eskubidea aldarrikatuz. Bizimodu oso nekeza eduki arren berehala hiltzeko arriskurik ez zuela-eta ukatua zioten eutanasiatua izatea eta, aldiz, Cocqi bere burua hiltzen laguntzen saiatuko zen edonork Frantziako estatuan espetxe zigorrari egin beharko zion aurre. Legeak aldatzeko aski protesta egin duelakoan, Suitzan suizidio lagundua ahalbideratzen duten elkarte... [+]

Frantzia kanaleko multimediak
Ingeniari desertoreak, puntako lanpostuari uko eginda sistemaren kontra borrokan

Ez dira gutxi konpainia handietako goi mailako ingeniari eta teknikariak beren lanpostuari uko egiten diotenak. Horiez entzun ohi da erabakia hartu dutela ‘erreta’ zeudelako, lanbideaz nazkatuta edo garapen pertsonal bila. Baina badira desertatu eta bizimoduz aldatzeko erabakia hautu politikotzat aldarrikatu dutenak, gizartea hondamendira daraman sistemaren eliteko laguntzaile izateari uko eginez.


Kanakyren independentziari buruzko hirugarren erreferenduma ukanen dute abenduaren 12an

Aste bateko negoziazioen ondorioz finkatu dute agenda politikoa Kanakyko loialisten, independentisten eta Frantziako Gobernuko ordezkarien artean. Noumeako akordioei segi, independentziari buruzko hirugarren eta azken erreferenduma ukanen dute Kanaky edo Kaledonia-Berrian.

 


'Retour des cendres', Napoleonen hileta luzea

Longwood, Santa Helena uhartea, 1821eko apirilaren 16an. Erbestealdian zela eta hil baino bizpahiru aste lehenago, Napoleon Bonapartek azken nahia erantsi zion bere testamentuari: Parisen ehortzi zezaten nahi zuen, “Sena ibaiaren ertzean, hainbeste maitatu dudan frantziar herriaren erdian”.


Hizkuntza Gutxituen Legea atzera bota du Frantziako Konstituzio Kontseiluak

Apirilaren hasieran onartu zuen legea –Molac legea gisa ere ezagutzen da– Frantziako Legebiltzarrak, baina 60 bat diputatuk Konstituzio Kontseilura eraman zuten, eta orain honek erabaki du hainbat artikulu Konstituzioaren aurkakoak direla.


covid-19a espetxetan: kronika murruen barnetik
Besarkadarik gabeko urtea Renneseko presoontzat

Renneseko (Bretainia, Frantziako Estatua) kartzelan preso gaituzten emakumeak hainbat dibisiotan bananduta gauzkate. Dibisio bakoitzean 20 ziega daude. Egunotan, gurean, A3 dibisioan, hamazortzi emakume gaude: hamazortzi adin, hamazortzi jatorri, hamazortzi kolore, erlijio eta bizitza ulertzeko modu; ezberdinak bai, baina denak galére honetan bat eginda, harresi hauen artean gatibu, ohikeriazko elkarbizitzan, ez-ohiko garai pandemiko distopiko honetan.


Parisek hiriguneko trafikoa debekatu nahi du 2022rako

Parisko Udalak "drastikoki" murriztu nahi du hiriguneko trafikoa 2022rako, oinezkoen, bizikleten eta garraio publikoaren joan-etorriak erraztuz eta ibilgailu pribatuen pasabidea mugatuz.


2021-05-04 | ARGIA
Hizkuntza gutxituen legeari jarritako helegiteak ikastetxeak diruz laguntzea jartzen du auzitan

Frantziako hizkuntza gutxituei buruzko legea onartu eta gutxira helegitea jarri zuten 61 diputatuk, Konstituzio Kontseiluan. Helegitea publiko egin da eta ikusi da ikastetxeak diruz laguntzeari buruzko artikuluari baino ez diola eragiten.


Ipar Euskal Herrirako etxeratze-agindua ekainaren 2an bukatuko da

Hamar kilometrotara mugaturiko konfinamenduak maiatzaren 3a arte iraunen du. "Progresiboki" eta "faseka" eginen da deskonfinamendua, eta urrats ezberdinen berri emanen du Emmanuel Macron Frantziako presidenteak apirilaren 30ean.


Hizkuntza gutxituen erakunde publikoetako lehendakariak batu eta helegitearen kontra agertu dira

Hizkuntza gutxituen alde doan apirilaren 8ko legea ezeztatzeko Frantziako Kontseilu Konstituzionalera jo dute 61 diputatuk. Joera horren parean, haserre, agiri bateratua plazaratu dute euskara, bretoiera, okzitaniera eta katalanaren Erakunde Publikoetako presidenteek.


Paul Molac, diputatua eta hizkuntza gutxituen aldeko legearen egilea
"Parisko teknokraziaren parean, demokraziaren eta lurraldeen garaipena da lege hau"

Diputatu bretoi hau dugu euskarari eta orokorki Frantziaren menpe ditugun hizkuntza gutxituei onura handiak ekarriko dizkien legearen oinarrian. "Historikotzat" jo dute askok 2021eko apirilaren 8an Frantziako Legebiltzarrak alde bozkatu izana, kontra bozkatzeko gobernuak eman manuari bizkarra erakutsiz gainera. "Errepublikaren hizkuntza frantsesa da" errepikatzen dabilen jakobinismoan arrakala historikoa da, duda gabe. Xanpain botila ireki zuten askok eskubide berri hauen... [+]