ARGIA.eus

2020ko apirilaren 03a

Nazioartea > Amerika > Kanada

Garai batean Ternuara baleak eta bakailaoa harrapatzera joaten ziren euskal arrantzaleen antzera, arraunlari talde batek burututako Indianoak 2017 itsas espedizioaren nondik norakoak erakutsiko dizkigu Caroline Richter-Boninik eta Eneko Olasagastik zuzendutako ikus-entzunezkoak.

Historia, kultura eta kirola uztartu zituen Angeluko Indianoak-Ibaialde elkarteak Saint-Pierre eta Mikeluneko Euskal Pilotako Ligarekin batera antolatutako ekimenak. 21 arraunlarik hartu zuten parte, lapurtarrak... [+]

Kanada kanaleko multimediak
2019-09-02 | ARGIA
Kanadako hegazkin konpainia bat isundu dute frantses hiztunen eskubideak ez errespetatzeagatik

BBC News-ek emandako albistearen arabera, salaketa Kanadako frantses hiztun bikote batek jarri du. Air Canada konpainiak 21.000 dolar ordaindu beharko dizkie kalte-ordain moduan eta barkamen eskutitza ere idatzi beharko die hizkuntza eskubideak ez babesteagatik.


Monique Nolett-Ille. Azken hiztunetarikoa
"Biziaren legez adinekoak joan zaizkigu eta haiekin batera hizkuntzaren jakintza"

Hamabost egunero hizkuntza bat desagertzen da. Kanadan 90 hizkuntzaz gora daude eta bi herenak dira desagertzeko zorian, UNESCOren arabera. Datuak ezagutu arren, zifren hoztasunak ez digu ordea hiztun komunitatearen errealitate gordin eta gogorra islatzen. Errealitate horretaz hitz egin digu Monique Nolett-Ille abenakis hiztunak. Transmisioa etenda, hiztunak zendurik, kiskun-kaskun hizkuntza horretan mintzo diren azken bost hiztunetarikoa dugu.


2019-04-24 | ARGIA
Filipinek "gerra mehatxua" egin diote Kanadari, herrialdera esportatutako zaborragatik

Kanadatik Filipinetara 2013an bidalitako 50 hondakin kontainerrek itzali ez den sute diplomatikoa piztu dute bi herrialdeen artean. Rodrigo Duterte presidente filipinarrak Kanadari gerra deklaratzeko mehatxua egin du zabor-edukiontziak herrialdetik eramaten ez badituzte.


2018-11-23 | Jon Maia
Apaizac obeto
MULTIMEDIA - dokumentala

Pasaiako Albaola itsas kultur erakundeak Apaizac Obeto espedizioaren bidez, ahalegin berezia egin zuen itsasoaren historiako pasarterik harrigarrienetako bat ezagutzera emateko : XVI. mendeko euskaldunen balearen eta bakailaoaren arrantza Kanadako Ipar Atlantikoan. Historia honek du abiapuntu, Quebec edo Kanada izan aurretik, lur haiei mapa zaharrenetan Nouvell Biscay (Bizkaia Berria) esaten zitzaienean; urtero urtero, milaka euskaldun Ozeano Atlantikoa gurutzatu eta "Mundu Berriaren"... [+]


Beren borondatearen aurka antzutu zituztela salatu dute Kanadako 60 emakume indigenak

1973az geroztik legez kanpokotzat jo izan da jendarteko kolektibo jakin batzuk antzutzera behartzea. Azaleratzen joan diren testigantzen arabera, ordea, praktikak bere horretan dirau.


2018-09-30 | Jakoba Errekondo
McIntosh sagarra

Ordenadoretan, tabletatan, segapotoetan eta horien publizitatean ikusten dugu, batez ere, McIntosh sagarra. Zer den ederki adierazten du bere logotipoak, ondo asmatu zuen egileak; puska falta zaion sagarra da, norbaitek kosk egin izan balio bezala. Izan ere McIntosha jan-sagarra da.

Kanadako sagar nazionala da, han sortua baita. Jonh McIntosh (1777-1846) guraso eskoziar immigranteen semea New Yorken jaio zen, eta 1800. urte inguruan Kanadan Ontario probintziako Matilda herrian sail batzuk... [+]


Kanada eta Danimarka "gerran"

Nares itsasartea, 1871-1873. Charles Franci Hall esploratzaile estatubatuarrak hirugarren espedizioa egin zuen Ipar Polora. Bidean 1,3 km koadroko uhartetxoa topatu zuen Kennedy kanalaren erdian.


Azpikultura misogino bat egon daiteke Torontoko asteleheneko erasoaren atzean

Errentan hartutako furgoneta batekin Toronton hamar oinezko hil eta 14 zauritu baino lehenago, erasoa egin zuen Alek Minassianen Facebookean mezu labur bat argitaratu zen, The Guardianek azaldu duenez. “’Incel’ matxinada hasi da. Paretik kenduko ditugu ‘Chad’ eta ‘Stacy’ guztiak”. Mezuak Elliot Rodger-i egin zion erreferentzia, zeinak tiroz 10 pertsona hil eta 14 zauritu baitzituen 2014an Californiako Isla Vistan. Sareetan errotzen ari den... [+]


2018-03-25 | Maria Roselli
Asbestoa 'ad infinitum'

Suitzan bizi den Maria Roselli kazetari italiarraren “Asbestoaren gezurra” liburua 2007an argitaratu zen lehen aldiz alemanez, ondoren gazteleraz, ingelesez... Arrakasta itzela izan du, amiantoaren biktimen erretrato zehatza emateaz gain, lehengo eta oraingo asbestoaren industriaren interesak oso ondo deskribatzen dituelako. Segidako  testuan, liburuaren epilogoaren laburpena duzue.


Kanadako lehen beltz euskaraduna

Ipar Amerika, XVII. mendeko lehen urteak. Mathieu da Costa egungo Kanadako ekialdeko kostaldera iritsi zen lehen pertsona beltz librea izan zen, Kanadako Ondarearen Institutuaren arabera.


?>