936an estatu kolpea eman zuenetik lau hamarkadaz izan zituen espainiar estatua eta Hego Euskal Herria zapaldurik, oposizio oro debekaturik eta pertsegiturik, eta espainiera ez hizkuntza guztiak isildurik. Gaurko egunez utzi zion Francisco Francok, ia berrogei urteren ondotik, Espainiako diktadore izateari; hil zelako utzi zion, ez demokraziari bide uzteko. Bere ohatzean hil zen, egin eta agindu zuenaren ondorioez epaitua izan gabe.

Francoren heriotza oposizioko kideentzat arnas bat izan bazen, prozesu luzea izan zen frankismoaren egiturak desegitearena. Hala ere, Euskal Herrian 1975eko azaro bukaeran ospakizun giro batean ospatu zen heriotza.

Mende erdi geroago, Edurne Alegria, Amaia Aseginolaza, Xabier Arin eta Xabier Elosegi juntatu ditugu Baionako Biltxokoan, garaia solasean hartzeko. Ipar Euskal Herrira errepresiotik ihesi egin zuten urratsaz, eta ondoko urteez ere.