ARGIA.eus

2020ko urriaren 01a

Historia > II. Mundu Gerra > Nazismoa

75 urte askatu zutela

75 urte dira Austriako Mauthausen kontzentrazio esparrua askatu zutela. Bigarren Mundu Gerran zeregin beldurgarria izan zuen: presoa akitu arte hiltzea. Euskal herritar gehien bildu zuen nazien esparrua izan zen eta hara joandako hirutik bakarrak baizik ez zuen bizirik ateratzea lortu: Marcelino Bilbao izan zen horietako bat.  Hau da zoritxarreko historia baten ahazturiko kapitulua, euskal deportazioarena.

Nazismoa kanaleko multimediak

Eduki hauek interesatzen zaizkizu? Kanal honen RSS jariora harpidetu zaitezke.

Nazismoa
Sakonean
2018-10-17 | ARGIA
Parisko Cervantes Institutuaren eraikina EAJri bueltatzeko eskatu dio Ortuzarrek Espainiari

Andoni Ortuzar EAJko presidenteak asteartean Espainiako Estatuari eskatu dio itzul dezala Cervantes Institutuak gaur egun Parisko Marceu etorbidean daukan eraikin bat, 1936an EAJk erosi zuena eta II. Mundu Gerran Gestapok –Alemania naziaren polizia sekretua– bereganatu zuena.


Stalag fikzioa
Amesten al dute israeldarrek emakume naziekin?

Israelgo estatuak 70 urte bete berri ditu eta gertakari horrek literaturan izan duen agerpenaz aritu dira zenbait hedabideren kultur gehigarriak azken asteetan –bitartean, nazioarteko orrialdeetan, hildako palestinarren berri ematen zuten–. Fikzio israeldarraren azken zazpi hamarkadetako errepasoa egitean, ordea, ez da aipatu hango literaturaren fenomeno arraro bat: Stalag fikzioa. 1960ko hamarkadaren hasieran, nazien preso-esparruetan girotutako literatura erotikoak milaka irakurle... [+]


2018-05-16 | Miren Osa Galdona
Sexualitatez diharduen bi orri aurkitu dituzte Anne Franken egunerokoan

Teknologiari berriei esker, Anne Franken eguneroko bi orriren artean itsatsita zeuden mezuak deszifratzea lortu dute. Hilekoaz, prostituzioak eta txiste lizunez  dihardu oro har, eta ziurrenik ezkutatuta egin zen denboran idatzitakoak direla adierazi du Ronald Leopold Amsterdamgo Anne Frank Etxeko zuzendariak. Lau txiste eta sexualitateari buruzko 33 lerro dira aurkikuntzaren emaitza.


Agirreren lehengusu, nazien espioi

Ribadeo (Lugo), 1902ko maiatzaren 12a. Juan Gomez de Lecube jaio zen. Beste iturri batzuek diote 1906an jaio zela Sestaon. Baina, jaioterria jaioterri, Euskal Herrian eman zuen haurtzaroa; Jose Antonio Agirre Lekube zuen lehengusu, gero lehendakari izango zena, eta, amarenaldetik umezurtza izanik, haren ondoan hazi zen. Anaia nagusia Luis Valentin ere ezaguna izango zen Hego Amerikan kontrabandista gisa; Herrena esaten zioten.

 


2017-10-31 | Jon Torner Zabala
Nazismoa futbolean: Anne Franken irudia irain modura baliatu dute alemaniar ultrek ere

Alemanian gertatu da oraingoan. Düsseldorf hirian Anne Franken irudidun pegatinak agertu dira, Schalke 04 futbol taldearen kamiseta soinean duela.


Iletik tiraka

Prezio ona edukiko du “nazi” hitzak deskalifikazio politikoen ferian, bestela ez da entenditzen hainbeste jendek erabiltzea.


Amerika Kapitaina nazi bihurtu da: komikizaleen errebolta Trumpen AEBetan

Nola ote dago kontua AEBetan, Amerika Kapitaina ere esplizituki faxista bihurtu bada komikiaren azken zenbakietan. 1940ko hamarkadan sortutako pertsonaia nazien aurkako ikonoetako bat izan zen II. Mundu Gerran. Orain, Marvel etxearen azken erabakiak sutan jarri ditu komikizaleak.


2017-04-27 | Jon Torner Zabala
Sinbologia nazia, Ku Klux Klanen maskarak... eta UEFA (oraindik) isilik

Apirilak 21, futbol partida Ukrainan: Dynamo Kiev vs Shakhtar Donetsk. “%100 zuri” zioen harmailetan paratutako kartel handi batek. Kieveko ultren irudiek beldurra bat ematen dute, egia esan.


2017-01-19 | Jon Torner Zabala
Holokaustoaren biktimei eskainitako monumentua: turistak irrigarri uzten dituen artista

Inoiz Berlinen izan bazarete, oso litekeena da Holokaustoaren Oroigarria bisitatu eta irribarrez –edo pailazoarena egiten– agertzen zareten argazkia ateratzea. Bada, Shahak Shapira artista israeldarrak gisa horretako argazkiak arrantzatu eta nazien esparruetako irudi gordinekin nahasten ditu, turisten "errespetu eza" azaleratzeko.