ARGIA.eus

2021eko apirilaren 19a

Heriotza ona, eta arautua

  • Ohio (AEB), 1906ko urtarrilaren 23a. Estatuko Batzar Orokorretan eutanasiari buruzko lege proiektua aurkeztu zuten. Eutanasia legeztatzeko lehen ahalegina izan zen hura.

Nagore Irazustabarrena Uranga @irazustabarrena
2020ko abenduaren 31
(arg.: Jean-Jacques Lagrenée / British)
(arg.: Jean-Jacques Lagrenée / British)

Eutanasia hitza grezieratik dator eta “heriotza ona” esan nahi du. Eta Antzinako Grezian bertan eztabaidagai izan zuten: Sokrates, Platon eta Seneka sufrimendua arindu eta laburtzearen aldekoak ziren, Hipokrates, aldiz, kontrakoa. Baina Aro Modernoan ondo hiltzearen inguruko eztabaida nagusiki  espirituala izan zen; Joan Tartasen Ontsa hiltzeko bidia (1666) dugu horren adibide. XIX. mendean, morfina, kloroformoa eta halako analgesikoak erabiltzen hasi zirenean, eutanasiaren auzia medikuntzara hurbildu zen, eta erakunde legegileetara. Bana Ohioko lehen ahalegin hark ez zuen aurrera egin: aldeko 23 bozka lortu zituen, eta kontrako 79.

Anna S. Hall (1857-1924) izan zen legearen bultzatzaile nagusia. Bera ere sufragista izanik, Maud Ballington Booth eta Lurana Shelton ekintzaileak bildu zituen, eta gutun kanpaina, hitzaldiak… antolatu zituen. Legearen bigarren irakurraldiaren garaian, The New York Times egunkariak barregarri utzi nahi izan zuen ahalegina: “Gozotasun eta inteligentzia femeninoaren ordezkari harrigarri honek adindunen, gaixoen eta zaurituen hilketa legeztatzeko egin duen ahaleginak mediku bakarraren babesa eta beste gutxi batzuen arauz kanpoko berotasuna besterik ez du jaso”.

Nahi gabe, ironia eta gutxiespena albo batera utzita, esaldi horrek bi gako aipatzen zituen: emakumeak eta arautzea. Sufritzen ari ziren gaixoei gizonezkoek egin ohi zizkieten bisita “ofizialak”: apaizek eta, geroz eta gehiago, medikuek. Baina zaintza lanak haien esku egonda, emakumeak, senideak nahiz erizainak, ziren egoeraren zama eraman behar zutenak. Anna Hallen beraren ama gibeleko minbiziak hil zuen, asko eta luze sufritu ondoren, eta horrek eraman zuen alaba eutanasiaren aldeko borrokara.

Eta, arautzeari dagokionez, Ohioko lege proiektuaren asmoa ez zen eutanasia zabaltzea, arautzea baizik. Historian zehar eutanasia praktika ohikoa zela zioten, baina muga etiko oso lausoak zituena. Erabakia guztiz boluntarioa zela eta arreta mediku egokia bermatu nahiz zuten eutanasia legeztatuta.

1996an Oregon (AEB) izan zen eutanasia boluntarioa legeztatu zuen lehen lurraldea. Ñabardurak ñabardura, ez dago ia alderik testu horren eta Anna Hallek 90 urte lehenago bultzatutako legearen artean.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Eutanasia  |  AEB  |  Denboraren makina

Eutanasia kanaletik interesatuko zaizu...

ASTEKARIA
2020ko abenduaren 31
Azkenak EGILEA
Argia buletina
Egunaren laburpena
zure e-postan
Eguneraketa berriak daude