“Sekulako astakeria da torturapeko deklarazioak epaiketa batean erabiltzea”

  • Madrilen ostegun honetan epaitzen ari diren bost gazteetatik bat da Jon Patxi Arratibel, torturak salatzeko bere polizi deklarazioa aztnugal –laguntza– hitza erabiliz sinatu zuena.


2016ko apirilaren 14an - 00:01
Ezkerretik eskuinera, Gorka Zabala, Iñigo González, Jon Patxi Arratibel, Gorka Mayo eta Iker Moreno (Arg.: Aztnugal.org) Ezkerretik eskuinera, Gorka Zabala, Iñigo González, Jon Patxi Arratibel, Gorka Mayo eta Iker Moreno (Arg.: Aztnugal.org)

Madril, asteazken arratsaldea da eta urduritasuna baretzea ez da samurra hurrengo goizean zortzi urteko kartzela eta 12 urteko inhabilitazioa eskatzen duen epaiketari aurre egin behar zaionean. “Dena da ETA” mailu, Concepción Espejel epaile kontserbadorearen begiradapean eseriko dira Auzitegi Nazionalean Jon Patxi Arratibel, Iñigo Gonzalez, Gorka Mayo, Iker Moreno eta Gorka Zabala.

2011n atxilotu zituzten Ekineko kide izatea leporatuta. Mayok ezik beste laurek Guardia Zibilaren torturak salatu zituzten. 2015ean Estrasburgoko Auzitegiak Espainia zigortu zuen Arratibelen tortura salaketak ez ikertzeagatik. Arratibelek aztnugal hitza –laguntza alderantziz– erabili zuen bere polizia deklarazioa sinatzeko.

Epaiketari ekiteko orduak falta direla. Nola zaudete?

Bakoitzak bere erara darama hau, batzuk besteak baino urduriago… baina elkarri lagunduz saiatuko gara ahalik eta lasaien oheratzen.

Hau 04/2014 sumarioa da, baina Aztnugal auzi gisa ezagutzen da. Aztnugal torturaren aurkako sinbolo bihurtu da jada. Idatzi zenuenean nekez pentsatuko zenuen halako ibilbidea izango zuenik.

Ez, ezta pentsatu ere! Egoera tamalgarri baten ikur bihurtu da eta erreferente ere bai,  horregatik askotan aurpegia ematea dagokit eta hori zama egiten zait. Baina sinboloak ere behar dira eta, alde horretatik, ongi etorria. Paper haiek indargabetzeko, nik argi utzi nahi nuen nire autoinkulpazio paperetan laguntza eskatzen ari nintzela. Nire abizena Arratibel da eta, beraz, behar nuen zerbait a-rekin hasi eta l-rekin bukatuko zena. Mila buelta eman ondoren laguntza-aztnugal erabiltzea etorri zitzaidan burura eta bost milioi aldiz letrak alderantziz ikasi ondoren, lortu nuen bost paperetan hala sinatzea. Orain, gure epaiketari aurre egiteko tresna bat izango da aztnugal.

Estrasburgoko ebazpen hori egonda ere, zuen torturapeko deklarazioa izango da ahozko auziaren froga nagusia.

Bai. Bost auzipetuetatik bakarrak ez du polizia deklaraziorik, tortura salaketarik aurkeztu ez zuenak. Gure abokatuek tortura jarriko dute mahaiaren gainean, gure deklarazioetan ere ahalik eta ondoen saiatuko gara azaltzen zer egin ziguten, azken finean sekulako astakeria baita torturapeko deklarazioak epaiketa batean erabili nahi izatea.

Hainbat epaiketetan epaileek ez dituzte ontzat eman deklarazio judizialak, eta absoluzioak eman dira azken urteetan. Halakoren esperantzarik baduzue?

Oso oker ez banago, hori oso lotua dago epaitzen zaituen salarekin. Gurea Bigarren Sala da, gurekiko Auzitegi Nazionaleko oldarkorrena omen dena. Concepción Espejel da epaimahai burua eta ez dut uste halako erabakirik hartuko duenik. Orain arte behintzat ez du hartu. Hala ere, batek daki zer gerta litekeen. Zorionez epaile batzuk ohartzen ari dira sekulako astakeria dela torturan oinarritutako deklarazioak frogatzat hartzea eta hori garrantzitsua da. Hala ere, hori ez da Auzitegi Nazionalaren irizpide bat, bestela denek egingo zuketen, eta ez dute egiten.

Epaiketa honi arreta handiz begiratuko zaio, Segurako Auzia duelako aurrekari eta hartan akordioz ebatzi zelako epaia. Gerta liteke halakorik?

Jende askok galdetzen digu hori. Gogoak ere badira halako baterako, inork ez duelako kartzelara joan nahi. Abokatuak esan zigun egon litekeela halako aukerarik, baina espetxera joateko aukera ere hor dagoela. Oraingoz ez dugu inongo berririk.

Estrasburgoko Auzitegiak zure tortura salaketak ez ikertzeagatik Espainia zigortu ondoren. Nola dago orain zure kasua?

Abokatuak bi helegite jarri ditu torturak ikertu behar zituen Iruñeko auzitegiaren aurrean, baina atzera bota dizkiote biak. Beraz, hor bideak agortuta, egunotan Konstituzio Auzitegiaren aurrean jarriko da helegitea.

 

 

 

Jon Patxi Arratibelek "aztnugal" hitza idatzi zuen torturen aurrean laguntza eskatzeko.

 

 

 

 

 


Kanal honetatik interesatuko zaizu: Tortura
Estatuaren biktimen aitortzarako pauso gehiago emateko eskatu dio Egiari Zorrek Jaurlaritzari

Xabier Kalparsoro eta Gurutze Iantzi Espainiako polizien eta guardia zibilen eskuetan hil zituztela 31 urte igaro direnean, Egiari Zor fundazioak ekitaldia egin du Urnietan. Eusko Jaurlaritzari eskatu dio berriz ere ireki dezala epe bat estatuaren biktimak aitortzeko eskaerak... [+]


Iturbide, Jiménez eta Azkona estatuaren biktima gisa aitortu ditu Nafarroako Gobernuak

Foru Gobernuak aitortu du motibazio politikoko biktimak direla hirurak. Hiru aitortza berri horiekin dagoeneko 36 pertsonari estuaren biktima izatea ofizialki aitortu die gobernuak.


Israelgo armadak sendagile palestinarrak torturatu izana salatu du Human Rights Watch erakundeak

Israelek Gazan atxiloturiko zortzi osasun-langileren eta beste zazpi lekukoren testigantzetan oinarritzen da Human Rights Watch gobernuz kanpoko erakundearen txostena. Nazioarteko Zigor Auzitegiak egoera aztertzea nahi du GKEk. Gazako Osasun Ministerioaren datuen arabera,... [+]


2024-06-28 | Ahotsa.info
Sakanan torturak utzitako aztarna aitortzeko beste urrats bat eman dute ‘Arg(h)itzen’ dokumentalarekin

Altsasuko Iortia Kultur Guneko Areto Nagusiaren harmailak jendez beteta zeudela egin da asteazkenean Arg(h)itzen dokumentalaren estreinaldiko emanaldia. Torturak Sakanan utzi duen aztarnaren kontakizuna da film hau, eta egun aproposa aukeratu dute lehen aldiz publikoki... [+]


Nafarroako Gobernuak 2005-2011 aldian torturatutako herritarrak onartu ditu biktima gisa

Nafarroako Torturatuen Sareak jakinarazi du hemeretzi biktima berri onartu dituela Nafarroako Gobernuko Aitortza eta Erreparaziorako Batzordeak, horietariko bost 2005-2011 urte artean torturatu zituzten Mikeldi Diez, Iker Aristu, Oihan Ataun, Garbiñe Urra eta Mikel... [+]


Tortura sistematikoa salatu dute Sde Teiman izeneko Israelen atxiloketa eremuan

Presoak lotuak dituzte etengabe, pixoihalak jantzita eta jipoiak jasotzen. Hamaseko kideak diren susmopean ehunka pertsona bahituak dituzte sionistek, The Guardianen iturrien arabera.


'Bi arnas' proiektuaren ziklo amaiera ospatu dute
“Torturak ama eta alabarengan sorturiko zauria arintzen lagundu du dokumentalak”

Torturatu zuten Iratxe Sorzabal presoa eta haren ama ditu protagonista Bi arnas dokumentalak. Duela bi urte abiaturiko prozesua borobiltzeko ekitaldia egin dute eta bide horretan lortutako etekin ekonomikoak bi elkarteri eman dizkiote: Harrera eta Axut! Ekitaldiak une... [+]


2024-05-02 | Castillo Suárez
Eguna, ordua eta tokia

Tarteka bizitzak ekarrarazten dizkizu ahaztuta nahiko zenituzkeen oroitzapenak. Xafan-ekin geratu naiz gaur kafea hartzeko, Xabier Mendigurenen Oso latza izan da liburuari buruzko solasaldia dugulako gero, eta konturatu naiz inoiz ez diodala ezer galdetu aztnugal hitzarekin... [+]


Eneko Valdés eta Juan Calvo, Ertzaintzaren zaintzapean hilak: 30 urteko aldea, kointzidentzia gehiegi

1993ko abuztuaren 20an Juan Calvo bilbotarra hil zen Arkautiko Ertzaintzaren komisarian, atxilo zegoela. 2023ko uztailean ARGIAk heriotzaren inguruko informazio eta datu berriak argitaratu zituen, agerian uzten zituztenak Calvok jasotako tratu txarrak zein Poliziaren gezurrak... [+]


Joxe Arregi oroitu dute heriotzaren 43. urteurrenean, Zizurkilen

Torturapean hil zuten zizurkildarra gogoratzeko ekitaldia egin dute igandean. Tortura aitortu eta erreparatzeko bitarteko gehiago eskatu dituzte.


Euskal Herriko torturatu guztiak saretzeko ekimena aurkeztu dute Torturaren Aurkako Egunean

Euskal Herriko Torturatuak Saretzeko Talde Sustatzaileak aurkezpen agerraldia egin du Bilbon. Torturatu guztiak batuko dituen sare bat osatzeko lan egingo dute, eta topaketa bat iragarri dute urtebete barrurako. Torturaren aitortzan torturatuak agente aktibo izate aldarrikatu... [+]


2024-02-07 | Nekane Txapartegi
Ubelduak moretuz, tortura itzaletik argitara

1999ko martxoan Aiztondo bailaran jazotako gertaera latzak ez ziren eraso isolatuak izan, Espainiako Estatuak Euskal Herriaren aurka emandako beste urrats errepresiboaren zati baizik. “Todo es ETA” (Dena da ETA) doktrinaren menpean, atxilotu eta inkomunikaziopean gu... [+]


Eguneraketa berriak daude