Egia nola akabatu


2024ko otsailaren 06an - 08:59
Azken eguneraketa: 15:27
The Guardianek plazaratutako argazkia, CNNri buruzko albistea ilustratzeko / Argazkia: John Arthur Brown. Zuma Press via Alamy
Zarata mediatikoz beteriko garai nahasiotan, merkatu logiketatik urrun eta irakurleengandik gertu dagoen kazetaritza beharrezkoa dela uste baduzu, ARGIA bultzatzera animatu nahi zaitugu. Geroz eta gehiago gara, jarrai dezagun txikitik eragiten.

Garela deritzogunak bagina, eskandaluaren irakinean egon behar genuke oraintxe bertan. Baina orduek aurrera egin ahala, apenas txintik ere entzuten den: oihartzun apalena baino ez da agertzen interneten –pentsa, kopiatu eta itsatsiaren garai hauetan!–. Eta jatorrizko albistea, bere bakardadean, gero eta beherago dago hura argitara eman duen hedabidearen lehen orrialde kilometrikoan.

Hala ere, derrigorrezko irakurgaia izan behar luke informazioaren lanbidearekin zerikusia dugunontzat. Baita berrien kontsumitzale arduratsu samarra denarentzat ere...

Igande arratsaldez, futbolarekin asetzen ez denik ere badela ebatzita edo, eman zuen argitara The Guardianek: «CNN staff say network’s pro-Israel slant amounts to ‘journalistic malpractice’». Titularra ez da kazetaritza-eskoletan gogoraraziko denetakoa, eufemismoen irakaspenerako ez bada. McGreal kazetariak ere hanka-puntetan idazten duela esan liteke; ez da harritzekoa: etxekonekoen simaurra sardekatu behar duenak, gogoan izango du etxeko kortan duena. Izan ere, alde handia ote dago CNNk eta beste hedabide mendebaldar ospetsu batzuek –The Guardianek, demagun– Gazako sarraskiari eman dioten trataeran?

Horixe baita 4.500 hitzeko kontakizun luzearen mamia: CNNko kazetari eta langileek, barnetik kontatuta, albiste-katearen eguneroko jardueran “Israelen aldeko alborapen” larregia edukitzera eraman omen dituen neurri, agindu, gomendio eta debekuen ilara. Profesional batzuek gogotik eta deliberatuki ontzat eman bide dutena. Jake Tapper, Anderson Cooper, Sara Sidner, Hadas Gold, Tim Langmaid... CNNko aurpegi ezagunen eta arduradun gorenetako hainbat agertzen dira “alborapen” horren lekukotasun argiak eskaintzen.

Eta guztien gainetik, Mark Thompson, editore nagusia eta zuzendari betearazlea, aurretiaz BBCn hala moduzko aztarnak utzi zituena... Eta kasualitatez edo, urriaren 7kotik bi egunera ardura goren horretarako izendatu zutena.

Itxura guztien arabera, datuak eta azalpenak beste hedabide bati –susmagarria dela esan ezingo denari– filtratzea baino aterabide duinagorik aurkitu ez duten kazetari eta langile batzuk leudeke ifrentzuan.

Emaitza: hedabide ospetsu bat gerra-propaganda hitserako tresna nola bihurtu den da kontakizuna. Edo esamoldea eguneratu nahi baduzu: gerra kognitiborako tresna.

Gerra batean, lehen hildakoa egia izaten dela dio aburu zaharrak. Baina gutxitan aurkitzen da hain zehatz kontatuta nola akabatzen duten egia haren zerbitzari izan behar luketenek. Bada beste egia akabatzeko modu bat, eta gogotik ikusi dugu hura ere Gazan: 120 kazetari eta hedabideetako langile baino gehiago hil dituzte jada Gazan lau hilabete hauetan.

Gerra kognitiboa ere ez delako odolik gabea.


Kanal honetatik interesatuko zaizu: Palestina
Hamabost urte beharko dira Gazako genozidioan Israelek sortutako 40 milioi tona hondakin jasotzeko

NBEren ikerketa baten arabera, lehertu gabeko artilleria, substantzia kaltegarriak eta palestinarren gorpuak daude hondakin artean. 50.000 bonba baino gehiago bota ditu Israelek urritik, eta 40 milioi tona hondakin sortu dituzte.


1.200 soldadu israeldarrek baino gehiagok egin dute beren buruaz beste azken 50 urteetan

Genozidioarekin lotutako suizidio ugari identifikatu dira, armada sionistak datuak ezkutatzen baditu ere.


Kontzientzia eragozle bat aske utzi du Israelek, sei hilabetez preso izan ostean

Tal Mitnick Hemezortzi urteko gaztea izan da azken hamarkadan kontzientzia eragozpenagatik denbora gehienez espetxeratu dutena.


Urriaren 7ko gertakariak ikertzeari uko egin dio Israelgo parlamentuak

Oposizioko taldeek proposatutako ikerketa batzorde ofiziala ez da aurrera atera, boz gutxiren aldearekin. Arrazoi ugari daude gobernuko kideek gertaerak ikertu nahi ez izateko.


Israelek zortzi zibil hil ditu Libanon azken bi egunetan

Horietatik hiru haur siriarrak ziren, eta haien etxearen kanpoaldean jolasean zeudela hil dituzte, NBEak gaitzetsi duenez. Hezbollahk mehatxu egin du Israelgo zonalde berriei eraso egingo diela, Israelek azken egunetan Libanon egindako hilketen ondoren.


Palestinarrez betetako NBEren beste eskola bat bonbardatu du Israelek asteartean, astebetean bosgarrena

Gutxienez 23 palestinar hil dituzte Nuseirat errefuxiatu kanpalekuko eskola batean. Genozidioa hasi zenetik “aste odoltsuenetakoa” izan da azken hau, UNRWAren arabera.


Gutxienez 141 palestinar hil ditu Israelek asteburuan, desplazatuen gune eta UNRWAren eskola bana bonbardatuta

Bonbardaketarik tragikoena larunbatean burutu zuen Israelgo Armadak, desplazatuen ehunka dendaren aurka, Al Mawasin, Gazako hegoaldean. Israelgo Armadak "eremu humanitario seguru" izendatu zuen eremu hori. Gutxienez 90 pertsona hil eta 300 zauritu zituen bost misil eta... [+]


Anibal direktiba
Urriaren 7an Israelgo Armadak bere soldaduak eta zibilak ere hil zituen, ‘Haaretz’-en arabera

Israelgo egunkari Haaretz-ek hilabeteetako ikerketa egin du Israelgo Armadak iragan urriaren 7an Hamaseko erasoari nola erantzun zion aztertzeko. Armadako soldadu eta ofizial ugarirekin hitz egin du eta ondorioa argia da: Israelek Anibal direktiba indarrean jarri zuen, aurretik... [+]


Meta multinazionalak “sionista” hitza gorroto diskurtso gisa hartu du

Sionista hitza daukaten argitalpenak ezabatuko ditu, juduei edo israeldarrei erreferentzia egiten dieten kasuetan. Orain arte baino modu zabalagoan hartuko dute erreferentziak aztertzeko irizpidea, eta sionisten aurkako mugimenduei eragin diezaieke.


“Asperdurari aurre egiteko ere", zibil palestinarrei tiro egin izan dietela aitortu dute soldadu israeldarrek

Gazatik itzulitako soldaduek aitortu dute bertan ez dagoela tiro egiteko irizpiderik. Armada sionistak nahieran egiten du tiro, etxeak erre eta gorpuak lurrean botata utzi, guztia komandanteen onespenarekin.


‘The Lancet’ aldizkariak Gazan Israelek hildakoak zenbat izan daitezkeen kalkulatu du: ia 200.000 pertsona

"Zaila da, baina beharrezkoa". Hala azaldu du The Lancet zientzia aldizkariak Gazako hildakoak kontatzeko hartu duen lanaren berri. Hildakoen kopurua, gaixotasunak eta bestelako zeharkako faktoreak kontuan hartuta, gutxienez 186.000 pertsona hil dituztela kalkulatu... [+]


Su-eten negoziaketak martxan dira berriz, Netanyahuk oztopo berriak jarrita

Netanyahuk baldintza bezala jarri du Israelek ofentsiba berrabiarazi ahal izatea “gerraren helburuak bete arte”. Iturri batzuen arabera, Hamasek onartu du su-eten iraunkorra negoziaketen lehen fasean adostea, aurrebaldintza izan beharrean.


Hezbollahk 200 suziritik gora jaurti ditu Israelera, sionistek komandante bat hil ondoren

Hezbollahren goi mailako bi agintari militar hil ditu Israelek hilabete batean. Tentsioak gora jarraitzen du, erabateko gerra pizteko kezka artean.


Suntsitutakoa berriz bonbardatzen ari da Israel, norabide argirik gabe

Hamarnaka mila pertsonak ihes egin behar izan dute Khan Younis eta Gaza hirietatik azken egunetan, nora joan izan gabe. Israelgo armadaren eta Netanyahuren arteko talkak azaleratuz doaz, eta Hezbollahren aurkako gerra geroz eta gertuago dago. Su-eten proposamena mahai gainean... [+]


2024-07-04 | Gedar
Sionistek gutxienez 21.000 palestinar dituzte preso

Kartzela sionistetako pilaketaz ohartarazi du Shin Bet segurtasun- eta inteligentzia-zerbitzuak berak. Hainbat iturrik sarri eman dute palestinarrek espetxe horietan jasaten dituzten tratu txarren berri, eta espetxeak handitzen jarraitzen dute sionistek.


Eguneraketa berriak daude