"Pentsio sistemaren krisia batik bat emakumeok ari gara nozitzen"

Maria Gorospe Erdozia naiz, 69 urteko iruindarra, eta beste pentsionista asko bezala, gorriak ari naiz ikusten. Hilean 600 euro inguruko pentsioa jasotzen dut, eta horrekin, gaur egun, ezin naiteke bizi. Hartara, lan egitera behartuta nago.

KPIaren araberako Diru Sarrerak Bermatzeko Errenta: zigor bikoitza emakumeentzat

Kontsumo Prezioen Indizearen (KPI) arabera gaurkotuko du Eusko Jaurlaritzak Diru Sarrerak Bermatzeko Errenta (DSBE). Euskal Autonomia Erkidegoan, DSBEa eskatu behar duten pentsionistetatik %68 emakumeak direla azaldu du LABek.

Pentsiodunen kopuruak hazten jarraitzen du

Jadanik ohituta gaude noizbehinka pentsioen gaia ezbaian jartzen. Orain, pentsioen Erreserba Funtsa nahiko oparoa izatetik, 70.000 milioi euro, ezerezean geratzear dago eta hortik kezkak azaltzea. Espainiako Gobernuak epe motzeko kontuak biribiltzen zituen, ez ordea epe ertain eta luzekoak....

Pentsio sistema publikoa: Txileko herritarren aldarria 30 urteren buruan

1980ko hamarkadan pribatizatu zuten Txileko pentsioen sistema, Pinocheten diktaduran. Estatu mailako arazo bilakatu da azken urteetan, erretirodunek jasotzen dituzten pentsio baxuengatik. Zenbateko hauek kudeatzen dituzten enpresa pribatuen aberasteak ere hautsak harrotu ditu. Hainbat mobilizazio izan dira azken bi hilabetetan herrialdean. Abuztuaren 21ean izan da azkena eta ehunka mila pertsona bildu dira Santiagon pentsio sistema publiko bat aldarrikatzeko.

Etorkizuneko pentsio sistemaz bost galdera (eta erantzun)

EAJk euskal Gizarte Segurantza bat edukitzeko egindako proposamenak pentsioen inguruko eztabaida ekarri du mahai gainera beste behin. Jeltzaleek onartutako dokumentuan diote bertan kudeatutako pentsio-sistema bideragarria litzatekeela, eta eredu mistoaren alde egiten dute. Betiko galderak sortu ditu gaiak, eta berriz ere agerian geratu da ororen gainetik erabaki politiko baten aurrean geundekeela.

Hego Euskal Herrirako Gizarte Segurantza eta Pentsio Sistema propioa nahi du EAJk

Hego Euskal Herrirako Gizarte Segurantza eta Pentsio Sistema propioa proposatu du EAJk. Gaiaren nondik norakoak biltzen dituen proposamen txostena aurkeztu du asteburuan, Iruñean eginiko Batzar Nagusian. EAJk “alternatiba” bat sortu behar izan du, “Pentsioen Sistema Publikoak espainiar Estatuan gaur egun pairatzen duen defizit-egoeraz” jabeturik. Neurria 2019. urtetik aurrera aplikatuko litzateke.

Grezia: Troikarekin negoziazio berria abian, errefuxiatuen aferaren erdian

Europako Batzordeak, Nazioarteko Diru Funtsak eta Europako Banku Zentralak osatzen duten Troikako ordezkariak Atenasera iristear dira Greziarekin negoziatzen hasteko.

Pentsionistak miseriatik atera

Ipar Euskal Herriko herritarrek Hego Euskal Herrikoen lanbide arteko gutxieneko soldataren (LGS) ia bikoitza dute: 1.457,52 euroko hamabi paga, 756,70 euroko hamabi pagaren aldean –2016tik aurrera hamalau paga izango dira, beraz 655,20 euroko gutxieneko soldata–. Iparraldeko...

Pentsioen igoera "iraingarriarekin" oinarrizko beharrak asetzerik ez dutela salatu du Duintasunak

Pentsioen %0,25eko igoera “burla egitea” dela uste du Duintasuna jubilatu eta pentsiodunen plataformak, eta gutxienez 1.000 euroko pentsioak ezartzea eskatu du.

Mobilizazioak Hego Euskal Herrian
pentsio eta lan erreformen aurka

Espainiako Gobernuak azken urteetan hartutako murrizketen eta erreformen kontra hainbat eragilek mobilizazioak deitu dituzte gaurko eta biharko Gasteizen eta Iruñean.

Lagun Arok dio pentsioak ziurtatuta daudela Fagor Etxetresnen egoeraren aurrean

Jakinarazpen ofizial bidez Lagun Aro BGAEk lasaitasun mezua zabaldu du Fagor Etxetresnen egoera zailaren aurrean: pentsioak ziurtatuta daude, mota horretako funtsak “oso zorrotz” araututa baitaude.

Berezko pentsio sistema defenda dezagun

Pentsionisten zati handi bat erabat kezkaturik dago pentsioen etorkizunarengatik. Gauza bera gertatzen zaie lanean dabiltzanei, baita lanik eta etorkizunik gabeko gazteen gudarostea osatzen duten lagunei ere. Errua sistema kapitalistak dauka, urtero pentsioen murrizketa larriagoa inposatzen...

Pentsio osoa jasotzeko kotizazio aldia 43 urtera luzatu nahi du Frantziak

Frantziako Gobernuak 41,5 urtetik 43 urtera luzatu nahi du pentsio osoa kobratzeko gutxieneko kotizazio aldia. Aldaketa pixkana emango litzateke 2020an hasita, 2035era bitartean.

Nola eragingo die pentsioei PPren erreformak?

Pentsioak urtero doitzeko formula aldatuko du PPk sustatutako erreformak. Espainiako Lan Ministerioak azaldu duenez, bederatzi urtean 33.000 euroko murrizketa eragingo du neurriak. Inflazioaren arabera, Espainiako Gobernuak gehiago ere aurrez lezake, baina pentsiodunek egungo sistemarekin jarraituko balitz baino diru gutxiago jasoko dute horretarako.

Pentsio sistemaren kontrako greba egingo da gaur Frantzian

Pentsio osoa jasotzeko, kotizatu beharreko urte kopurua 41,5etik 43 urtera igotzeko proposamena egin du Frantziako Estatuak. Erreforma horren aurrean sindikatuak kontra agertu dira eta irailaren 10a, asteartea, greba eguna izango da.

Pentsionisten erosmen ahalmena kolokan Espainiako Estatuan

Espainiako Gobernuak egin nahi duen pentsioen erreforma aurkeztu zuen atzo Fátima Báñez Enplegu eta Segurtasun ministroak. 2014an jarriko dute martxan erreforma eta pentsioak ez dira jada Kontsumoko Prezioen Indizearen arabera kalkulatuko (gauzen prezioen igoeraren arabera, alegia), baizik eta gizarte segurantzako irabazi eta galeren arabera.

Hollandek kotizazioa 43 urtera igoko du

Pentsioen sistema erreformatzeko proposatuko dituen neurriak aurreratu ditu Frantziako Gobernuak Jean-Marc Ayrault lehen ministroaren ahotik. Frantziako Estatuan bizi direnek 43 urte kotizatu beharko dituzte pentsio osoa kobratzeko –orain arte 41,5 urte behar ziren horretarako– eta igoera progresiboki ezarriko da, 2035 urtera arte.

Erretretako pentsioak auzitan

Gerorako erretretan pentsio publikorik izango al dugu? Galdera honen erantzunak bi erpin ditu. Ekonomiaren gaitasunari erreparatzen baldin badiogu, erantzuna, baiezkoa da. Baina politikari so egiten baldin badiogu, ezetz borobila, berau interes ekonomikoen menpeko baita. Euskaldunon...

Pentsio publikoak defendatu, duinak eta eguneratuak

Pentsioen erreformaz “adituen batzordeak” Espainiako Gobernuari egingo dion proposamenaren inguruan hainbat datu argitaratu dira egunotan. Badirudi gaur egungo eta etorkizuneko pentsionistei eragingo diela. Hitz gutxitan esanda, pentsioek erosteko ahalmena gal dezatela proposatuko dute. Hala, pentsioak ez lirateke inflazioaren arabera eguneratuko, gutxienez KPIa adina igotzeko automatismoa desagertuko bailitzateke. Horren beharrean, “adituek” proposatzen dute eguneraketa automatikoa Gizarte Segurantzaren finantza egoeraren menpe egotea: hau da, pentsioak Gizarte Segurantzak izaten dituen diru-sarrera eta gastuei egokitzea. Irizpide hori gaur ezarriz gero, pentsioak asko murriztuko lirateke. Etorkizuneko pentsionistek jasoko luketen zenbatekoa berriz, bizi itxaropenarekin kalkulatuko litzateke.

Lan merkatuaren egiak poligrafotik pasata

2008an gainbehera hasi zenetik, hainbat uste elikatu izan dira gure ekonomiaren abantailez eta enplegua sortzeko formulez. Urtebetetik honako langabezia datuek agerian utzi dute Euskal Herriko lan merkatua krisiari eutsi ezinik dabilela eta ez dela hain sendoa.

Pentsioak, bankuak eta gastu militarrak

Espainiako Gobernuak pentsioak balioz handituko ote dituen ez esateko estrategiak, eztabaida publikoa sortu du. Balioz handituko balu –KPIaren %1etik %3,5era dagoen diferentzia onartuz– 5.000 milioi euro gehiago ordaindu beharko lituzke. El País egunkaria balioa handitzearen...

Pentsioak, Rajoyren hurrengo jomuga

Rajoyk esaten duen aldiro ez duela honakoa edo halako neurririk hartuko, azkenean inposatu egiten du, Moncloara eraman zuen bere hauteskunde programaren kontra bada ere. Jo eta su aritu zen esanez ez zuela BEZa igoko, hori kontsumoaren kontra zihoala eta ondorioz hazkundearen kontra, eta...

Pentsioak, gazte langabeak eta bazterketa soziala

Aste honetan, Hego Euskal Herrian greba orokorra deitu dute Espainiako Gobernuak egin nahi duen pentsio sistemaren erreformaren kontra, bai eta euskal erkidego eta foru administrazioen murrizketa sozialen kontra ere. Euskal gehiengo sindikalak, ELA, LAB, STEE-EILAS, EHNE eta HIRUk, urtarrilaren...

Gaur lan gehiago egin, bihar gutxiago kobratzeko

Greba orokorra deitu du euskal gehiengo sindikalak urtarrilaren 27rako. Gizarte zerbitzuen murrizketei, eta bereziki, Espainiako Gobernuak onartu nahi duen pentsioen erreformari erantzutea dute helburu. Erreformak, iraganean irabazitako eskubide sozialak ezabatuko dituela diote sindikatuek. Ekonomia krisia lehertu zenetik hirugarren greba orokorra izango da.

"Erreforma hau eraso larria da, eta erantzun kolektiboa behar du, horregatik goaz grebara"

Beatriz Martxueta LABeko Politika Sozialeko arduraduna da. Espainiako Gobernuak bultzatu nahi duen pentsioen erreformak eskubide soziala “merkantzia” bihurtuko duela dio, eta horregatik daudela errotik kontra. Elkarrizketa hau egiteko unean, CCOO eta UGT negoziatzen ari dira Moncloan, eta erretiroa 67 urtera atzeratu ala ez dute ardatz: “Ez dugu ulertzen, erreformaren beste neurriek de facto ekarriko dute erretiro adina atzeratzea”.

Zer pentsio, zer etorkizun

Pentsioen sistemak erreformatu eta pribatizatzeko asmoak ez dira atzo goizekoak. Sarkozyk eta Zapaterok aspaldi idatzitako gidoi bati segitu diote, eta finantza krisiak sortutako egoerarekin ezin egokiago bete dute euren papera. Ekonomia kritikorako Taifa mintegi katalanak Qué pensiones,...

700.000 pentsiodun Euskal Herrian

Euskal Herrian, 2010. urtearen amaieran, pentsiodunen kopurua 680.000 ingurukoa zen. Horietatik 617.608 Hego Euskal Herriari dagozkio eta gainerakoak Ipar Euskal Herriari. Lurraldez lurralde, Araban 64.316 pentsiodun daude, Bizkaian 264.570, Gipuzkoan 168.258 eta Nafarroan 120.038. Ipar Euskal...

Pentsioen negozioa

Pentsio sistemaren erreforma bere jasangarritasunaren izenean egin nahi dute. Austeritate neurrien eta lan merkatuaren erreformaren ondoren Ecofinek eta NDFak Espainiari ezarritako erreskate baldintzetako hirugarrena da erretiroaren erreforma. Arrazionalitate ekonomikotik eusten ez den eskema jarri...

Erretiro adina 67 urtera atzeratzeak, zer ekarriko du?

Euskal herritarrak nazio subiranotasunik gabe bizi gara, eta zuzenean eragingo digute Espainiako eta Frantziako gobernuek eztabaidatu eta azkenean onartutako bi pentsio erreformek. Iparraldeko herritarrak, mobilizazio eta greba guztiak gorabehera, jadanik onartuta dagoen erreformaren ondorioak pairatzen hasi dira.

Gazteak eta helduak haserrean bat eginda

Nicolas Sarkozyren Gobernuak aurrera atera du Senatuan erretreten erreforma. Asteotan azken hamarkadatako herri mugimendu sendoena bizi dute Frantziako eta Ipar Euskal Herriko karrikek. Langileek eta ikasleek bat egin dute Gobernuak sistema insolidarioa gibelera dezan. Herritarrak akituta daude euren eskubideen zanpatzeaz.
Multimedia

2016-06-16  |  Pentsioak

Pentsio sistema: zahartzaro duina bermatuta dugu?

Egia al da gaur egun ezagutzen dugun pentsio sistema publikoa jasangaitza dela? Mugara heldu al da? Adinekoei bizitza duina bermatzen die gaur egun jasotzen duten pentsioak? Euskal Herriak gaitasuna du pentsio sistema propioa izateko? Niko Cuenca ekonomialariarekin, eta Lurdes Rodriguez zein Mikel...

2015-04-27  |  Pentsioak

Pentsioak patriarkatuaren isla?

Emakume pentsiodunen egoera aztertu dute Idemtitateak saioan. Lau pertsonaren iritzia bildu dute: Bea Martxueta (LAB sindikatuko politika sozialerako arduraduna), Lurdes Rodriguez (Pentsionistak Martxan), Niko Cuenca (ekonomialaria) eta Lourdes Sanseverino zein Carmen Arza (EAEko Alargunen...
Gehiago kargatu

Kazetaritza independentea eta profesionala egiten dugu, euskaraz eta euskaldunontzat.

HARPIDETU ORAIN


Ametzagai├▒a Argia Antza iametza Adur Luditoys