ARGIA.eus

2020ko abuztuaren 13a

Zientzia > Medikuntza

Mundua astindu duen SARS-CoV-2 saguzarren birus baten mutazio natural bat ote da –gizakiak azken hamarkadetan munduko leku askotan  ingurumenean eragindako transformazio larriei lotua ziurrenik, alde horretatik ere gizakiak probokatua– ala tartean zientzialariek sartu diote eskua transgenian darabiltzaten esperimentuekin? Hitz batez: koronabirus berri hau Genetikoki Eraldatutako Organismoa bat izan ote daiteke, kalean OGM deitzen dugun mutante bat?

2020-04-01 | Saioa Baleztena
Ni ere indarkeria obstetrikoaren biktima izan naiz

Erditu nuenetik hilabete eskasera irakurri nuen Clara Blanchar-en artikulu hura. Erditu eta ondorengo hilabetearen tabuez egiten zuen kontakizunarekin erabat identifikatuta sentitu nintzen. Pentsarazi zidan. Eta erabaki nuen, bizkortutakoan, nire esperientziari buruz idatziko nuela.


"Konfinatuta geratu behar badugu, babesa emango digun politika soziala behar dugu"

Nahia Idoiaga (Bilbo, 1985) psikologian doktorea da Euskal Herriko Unibertsitatean. 2016an bere tesia aurkeztu zuen: "Azaleratzen ari diren gaixotasun infekziosoen irudikapen sozialak: ezagutza zientifikotik eguneroko pentsamendura. Eragina komunikabideetan”. Pandemiek gizarte baten osasun emozionalean nola eragiten duten aztertu du Idoiagak. Orain, koronabirusaren krisia euskal gizartea nola bizitzen ari den aztertzen duen ikerketa batean parte hartzen du. Berarekin hitz egin dugu... [+]


Maite Elizondo, psikologoa
"Apur bat primitibo jarri behar dugu: gorputzak eta buruak behar dutena elikatu"

Etxean geratu garenon eta lantokira joan behar dutenen egoera psikologo eta emozionalaz galdetu diogu Aldaketa Psikoguneko Maite Elizondo psikologoari, bakarrik bizi diren adinekoez, umoreaz eta seme-alabei kontatu beharrekoaz. Erritmoa jaisteko aholkatu digu: “Garuna zenbat eta oxigenatuagoa izan, orduan eta errazago gaindituko ditugu informazio latzenak”.


Kubako mediku-misioak Washingtonen jomugan

Donald Trumpen gobernuak salatu du Kubako nazioarteko mediku-misioak arazoi politikoengatik sortuak direla. Horrez gain, NBEko bi errelatore berezik idatzitako gutunak baliatuz, programa hauetan “esklabotza era modernoak” ezartzen direla adierazi du.


Txertoaren aurkako gurasoak garaile... oraingoz

Eskola eta unibertsitate publikoan ikasi nahi duten haur eta gazteentzat txertoak derrigorrezkoak izatea nahi zuen New Yersey estatuko (AEB) lege proiektuak, baina txertoaren aurkako gurasoen presioa tarteko, boto gutxigatik ez da aurrera atera legea. Egitasmoaren aldekoek, dena den, ez dute amore emango.


Awen Iorwerth, mediku eta irakasle galesa
"Jendeak gaixo dagoenean bere hizkuntzan artatzea nahi du"

Irlandarrak eta galesak izan dira Euskal Herrian. Galdakao-Usansolo ospitalea, EHUko Medikuntza fakultatea eta UEU bisitatu dituzte. Gaixoak bere hizkuntzan artatzeko bideak ikasten eta praktikara eramaten ari dira. Ahalegin horretan ari da Awen Iorwerth traumatologo eta irakaslea. Cardiff Unibertsitatean medikuntzako ikasleei eskolak galesez ematen hasi zen lehen irakaslea da.


Jota Pizarro. Gizartearen zirrikituetan arakatzen
"Giza izaera interesatzen zait, Euskal Herrian, Txilen, edo Zeelanda Berrian"

Zer da berez gizakia, otso ala ardi? Zein du bulkada sakonena, menderatzea ala men egitea? Gizakiak taldetan nola ibiltzen eta moldatzen garen, horixe aztertu du azken urteotan Jota Pizarro txiletarrak. Donostian bizi da azken zortzi urtean, eta munduko beste toki batzuetan ere ibilia da. Asko lagundu omen dio horrek, “burua zabaldu” diolako eta “beste puntu bat daukazulako konparaketak egiteko”.


Xabier Isasi: "Pertsonen ongizatea dago auzitan; euskaldunena, kasu honetan"

Datorren azaroaren 16ko Psikologo Euskaldunen III. Topaketan Xabier Isasi Balanzategi UPV-EHUko irakasle eta UEUkideak egingo du sarrera hitzaldia. Euskara eta psikologoen lana izango ditu mintzagai.


Nolatan (ez duzu) ospitalean erditu?

Kontatua dit amonak nola erditu zituen baserrian bai ama eta bai lau  osaba-izebak ere. Beldurrik izan zuen galdetzerakoan, berak “Beldurra zeri?”. Erditzea bai guk eta bai animaliek milioika urtetan instintiboki egiten dihardugun prozesua bada, zergatik diogu horrenbesteko beldurra? beldurra minari, beldurra zerbait gaizki irtetzeari…beldur hori izan ote da erditzea medikalizatzera eraman gaituena? edo ospitaleko ustezko segurtasunak sortu ote digu gainontzeko... [+]


'Kiri-kiri-ken' kanta
Haurrak, gezurrak eta mitoak

Haurrentzat gezurra esatea amaren kontrolpetik ezkutatzeko modua da. Baina denbora baterako balio du. Donald Winnicott psikoanalistak hala zioen: “Ezkutatzea atsegina da, baina aurkitua ez izatea, infernua”. Artikulu honen abiapuntua haurrentzako kanta bat da, ama gezurtatzeak duen ondorioez hitz egiten duena. Kiri-kiri-ken du izena, Aita Onaindiaren Jolasketa liburuan, 1965ean, argitaratu zen, eta hitzen zein doinuaren egilea Nemesio Etxaniz izan zen (1899 Azkoitia-1982 Donostia)... [+]