Euskal kazetaritza independentearen mendeurrena

  • Ez ditu edozein proiektuk 100 urte betetzen. Are gutxiago euskara hutsez funtzionatzen duen komunikabide independente batek, bi estatuk haien legeen arabera menpean daukaten herri honetan.

Editoriala
2019ko urtarrilaren 13a

Koldo Izagirrek Autopsiarako frogak liburuan zioen moduan, “herri izatearen froga eta kontzientzia ematen ditu euskarak”. Zazpi lurraldeko Euskal Herria da ARGIAren lurra, eta proiektu honen funtzio soziala euskararen geografia osoko eta diasporako herritarrei elkarren berri eman eta irakurgai komunekin elkar konektatzea da.

1919an Zeruko Argiaren lehen zenbakia Iruñean argitaratu zutenetik, orriotan geratu dira kontatuta Euskal Herriko garai ilunak bezala, herritarren lorpen itxaropentsuak. 80.000 artikulu eta 40.000 argazki baino gehiagok osatzen duten artxiboa datorren urtean digitalizatu eta euskararen egunean Argia.eus-en jarriz ospatu nahi dugu. Gure herriaren oroimen historikoa denok eskuragarriago izan dezagun. ARGIA herri proiektua izaki, ondare hori, nola ez, lizentzia libreekin edonork erabiltzeko moduan zabalduko dugu.

ARGIAk ongi daki nondik egiten duen kazetaritza. Geroz eta agerikoagoa da sistema kapitalistak jendearen gehiengoari bizkarra ematen diola, zibilizazio krisi larria gainean daukagula ikusten da. Etxera etorrita, pragmatismoaren izenean batzuetan, zubigintzaren izenean bestetan, eskuina eremuak irabazten ari zaio ezkerrari. Instituzioen mugak inoiz baino agerikoago geratu diren garaiotan, txikitik, lokaletik, eguneroko konpromisoetatik ari diren eragileei arreta handiagoa eskaintzea funtsezkoa da.

Objektibotasun faltsutik ihes eginez, zintzotasunez, elkarren zapalkuntzan oinarrituko ez den Euskal Herri aske baten alde, kalitatezko informazioa eskaintzen saiatzen gara. Komunikazio kabineteetan aurrez fabrikatutako albisteetatik ihes; banku, multinazional edo alderdien kontroletik at; informazio kritikoa egitea betebeharra da guretzat. Belaunaldiz belaunaldi, milaka lagunen topagune den hedabide independente bat merezi dugu, unean uneko indar harremanetatik kanpoko analisia plazaratu eta agenda mediatiko ofizialetik kanpo uzten dituzten informazioak argitaratzeko. Daukagun informazioaren arabera hartzen ditugu erabakiak. Kazetaritza independenterik gabe ez dago demokraziarik.

Beste ehun urtez

Argiaren historian inoiz baino etxe gehiagotara heldu den aldizkaria da eskuetan daukazuna, zenbaki honetan egin dugun ahalegin bereziari esker. Ale bana bidali dizuegu milaka eta milaka laguni, batzuk zaharragoak besteak gazteagoak, harpidetzarekin noizbait proiektu honi bidea egiten lagundu diozuelako. Izan tarte batez ala bizitza osoan, den-denen ekarpenei esker iritsi da ARGIA mendea betetzera.

Beren ondasun pertsonalak arriskatuz, proiektu hau kaputxinoen eskuetatik langileentzat eskuratu zutenei esker, kontziente gara Argian lan egitea gaur egun gure buruaren jabe izatea dela. Geuk erabaki bezala antolatzea. Egoki ikusten duguna idaztea, pasioz bizi ditugun gaiak jarraitzea, azken batean, geure begirada propiotik, munduan gertatzen denaren berri euskal komunitateari ematea.

Hala ere, badakigu biziraupena ez dugula bermatuta. Horren lekuko ehun urte hauetako debeku zerrenda luzea, zentsura, tortura, isunak eta beste hedabide askorekin alderatuta, babes instituzional ahula. Egunero lantokira sartutakoan bete beharreko lehen helburua beste urtebete irautea dela badakigu. Horregatik asmatzen ditugu kazetaritzatik kanpo ere bestelako proiektuak, bidelagun zoragarriekin. Elkarlanaren pozak bizi gaitu.

Hedabide independente honen komunitateko parte izan nahi baduzu, lantalde hau indartzen lagundu eta kazetaritza independenteaz gozatu nahi baduzu, esan beharrik ez dago, ateak zabalik dauzkazu. Munduan bakana den harpidetza eredua dugu indarrean, herritar ororen informatzeko eskubidea aldarrikatzeaz gain, posible egiteko asmoz sortu genuena. Egoera ekonomikoa ez dadin inorentzat oztopo izan. Dena salgai jarri duten garaiotan, informazioa ez dezaten pribilegio bihurtu. Horregatik Argiaren alde ahal duzun eta egoki ikusten duzun diru ekarpena egin dezakezu, eta bueltan nahi duzuna jaso: astekaria astero, bi astean behin, hilero, internetez jarraitu eta paperean ez hartu... Elkartasuna ardatz hartuta, komunitateak elkar eusten du hemen. Alde horretatik, lanean ilusioz jarraitzeko erregaia da azken urteetan ehunka eta ehunka bidelagun berri gurera nola batzen ari diren ikustea eta sentitzea. Noiz eta paperaren krisiaren erdian, noiz eta hedabide askoren sinesgarritasuna aspaldi ez bezala ezbaian dagoenean. Mendeurrena proiektu hau sendotzeko baliatu nahi dugu. Lagun gehiagorengana heltzeko. Eragiten jarraitzeko.

Ez ditu edozein proiektuk 100 urte betetzen, eta ARGIA da horietako bat. Seinale badela euskarazko kazetaritza independentearen beharra. Mundua dantzan ikusi nahi dugunontzat, bada ospatzeko motibo.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Kazetaritza  |  Euskal Herria  |  ARGIAk 100 urte

Kazetaritza kanaletik interesatuko zaizu...
2019-01-22 | ARGIA
ARGIAk ez du zuzendaririk izango aurrerantzean, barne antolaketa horizontaltzen jarraitzeko asmoz

Estitxu Eizagirre Kerejeta ez da ARGIAko zuzendari izango aurrerantzean. Eizagirrek berak proposatu du zuzendari figura kentzea eta lan taldeak aho batez hartu du erabakia. Barne antolaketa horizontalagorantz azken urteetan egiten ari garen prozesuan beste urrats bat izango da. Zuzendariaren lanak talde osoak hartuko ditu beregain, ordezkaritza kolektiboa osatuz.


2019-01-22 | Hala Bedi
'Izan Media' tailerrak, urrats sendo bat herri mugimendua ahalduntzeko bidean

Ikasturtero bezala, giro ezinhobean antolatu zituen Hala Bedik Izan Media herri komunikazio tailerrak pasa den larunbatean, urtarrilaren 19an, Oihaneder Euskararen Etxean.


2019-01-20 | Iván Giménez
Independentziaren bermea

Mirentxu Purroy eta Mariano Ferrer euskal kazetaritzaren historia bizia dira. Beti jardun izan dira alderdietatik eta alderdikerietatik aparte, independentzia gordez, baina justiziaren eta demokraziaren aldeko konpromiso pertsonal eta politiko irmoari eutsiz. Bermea izan dira beren entzule eta irakurleentzat, zintzotasunaren ispilu eta aho bizarrik gabe aritu izan dira, Alda aldizkariko elkarrizketa honetan egiaztatu dezakegunez. Creative Commons lizentzia libreari esker ekarri dugu Argiara.


2019-01-17 | ARGIA
Astean asteko historia: Zeruko eta lurreko ARGIAren 45 portada

Ehun urte dira 2019 honetan Zeruko Argia sortu zela Nafarroako herrixka bateko komentu zahar nobizio euskaltzalez betean. Bere makalaldiekin, bere piztualdiekin, bere etenekin eta bere aro desberdinekin, historia eta ondare aberats baten oinordeak gara, egun, Argia egiten eta irakurtzen dugunok.


Joxemari Ostolaza Lertxundi
"Baliabide gutxi izan arren, beti izan gara anbizio handikoak"

Ez da edonor ARGIAn Joxemari Ostolaza (Donostia, 1948). 1978an kaputxinoena zen Zeruko Argian sartu eta handik gutxira kinka larrian zen enpresa langileek erosi zutenetik, gaur arte egindako bidearen parte eta lekuko izan da. Ahoan bilorik gabe hitz egin digu. Militantziaz eta berdintasunaz mintzatu gara berarekin, ARGIAz eta herrigintzaz.


2019-01-13 | Xabier Letona
ARGIAk 100 urte
Mende bat kazetaritzaren lokatzetan

Ez dago etenik gabeko jarraikortasunik 1919an sortutako Zeruko Argiaren eta egungo ARGIAren artean, baina hari fin eta sendo batek batzen ditu: euskarazko kazetaritza egin nahiak. Hari horrek bihurtzen du ARGIA Euskal Herriko komunikabide adintsuena. Hari horren bueltan sortu eta itzali dira hamaika amets, eta hari tiraka iritsi da aldizkaria mendeurrenera, euskal kazetaritza konprometitu eta independentearen zerbitzura beste ehun urte betetzeko prest.


2019-01-10 | ARGIA
Hainbat kazetari jo du Poliziak Maravillas gaztetxea ixtearen kontrako protestetan

Iruñeko Alde Zaharreko Maravillas Gaztetxea ixtearen kontra astearte eta asteazkenean foru poliziak egindako oldarraldietan euren lanean ari ziren hainbat kazetari ere eraso ditu, herritarrez gain.


2019-01-04 | ARGIA
ARGIAren papera 2018an

Periodistikoki oso intentsoak izan den 2018a agurtzeko, ARGIAk astez aste argitaratutako azalak eta edukiak errepasatu nahi ditugu. Azal bakoitzaren gainean dagokion edukira lotura aurkituko duzue. 45 zenbaki aktualitatea jarraitzeko sakontasunez, eta patxadaz. Proiektua lagundu eta 2019a ARGIA jasoz hasi nahi baduzu, oraindik garaiz zabiltza. Gainera, lehen zenbakia berezia izango da, 100 orrikoa eta diseinu berrituarekin. Anima zaitez!


2018-12-27 | Jon Torner Zabala
New York Times-eko 100 urteotako goiburuak: Zein herrialderi begira izan dira AEBak?

New York Times egunkariko goiburuetan azaldu diren herrialdeak ardatz hartuta, AEBetako atzerri-politikaren historia begi-kolpe batean ikus dezakegu, The Pudding webguneko grafiko interaktiboari esker.


2018-12-06 | ARGIA
Ezagutzen al duzu 100 urte betetzear den ARGIA?

Kazetaritza independentea egiten dugu. Langileok gara hedabidearen jabe. Mugitzen direnak elkartzen ditugu. Euskaldunok ahalduntzea dugu helburu. Agenda internazionalista bultzatzen dugu. Herritarrok gara proiektuaren bermea. Eman nahi duzuna, jaso egoki ikusten duzuna. Egin zaitez ARGIAkoa


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude