ARGIA.eus

2020ko uztailaren 05a

Victor Jara musikaria hiltzeagatik bederatzi militar txiletar kondenatu dituzte

  • Txileko armadako bederatzi kide kondenatu dituzte 1973ko irailean Victor Jara kantautore ezkertiarra hiltzeagatik, baita orduko espetxe-zuzendari Littré Quirogaren hilketagatik ere.

Gorka Bereziartua Mitxelena @gorka_bm
2018ko uztailaren 04a
Victor Jara kantautore txiletarra 1973an hil zuten, bortizki torturatu ondoren.

1973ko irailaren 11: Augusto Pinochetek estatu-kolpea jo zuen Txilen Salvador Allenderen gobernu sozialistaren aurka. Hurrengo egunean, herritar ugari atxilotu eta Txileko Estadiora eraman zituzten, tortura-zentro bihurtua zuten lekura. Unibertsitateko irakasleak, ikasleak, funtzionarioak, langileak. Eta haien artean, abeslari ezagun bat: Victor Jara.

Handik hiru egunera, Jara estadioko aldagela batera eraman zuten. Interrogatorioak. Torturak. Eskuak txikitu zizkioten uniformedunek, euren armen kulatekin kolpeka. Hebainduta zegoen Jara, baina oraindik bizirik. Buruan tiro bat emanda hil zuten. Eta gero, beste berrogei tiro baino gehiago, zula-zula eginda geratu zen gorputzari.

15 urteko kartzela-zigorra ezarri die epaileak zortzi militarri, Jara hiltzeagatik; 5 urtekoa beste bati, krimena ezkutatzeagatik

Bere kantetan adierazitako ideia komunistengatik bortizkeria handiz jo zuten militarrek musikariaren kontra. Gorpua, beste zenbait hildakorenekin batera, hilerri batetik gertu bota zuten. Bizilagun batek ezagutu eta Jararen emazteari dei egin zion, lurperatu zezaten –ia klandestinoki egin behar izan zuten hori ere–.

45 urte geroago, astearte honetan, hilketa horren errudun jo ditu Txileko justiziak bederatzi militar:  Hugo Sánchez, Raúl Jofré, Edwin Dimteri, Nelson Haase, Ernesto Bethke, Juan Jara, Hernán Chacón eta Patricio Vásquezi hamabost urteko kartzela zigorra jarri diete, hilketen egileak izateagatik. Rolando Melori, bost urtekoa, hilketak ezkutatzea leporatuta.

Gainera, Txileko Estatuak kalte-ordain ekonomikoa eman beharko die hildakoen familiei, 1.370 milioi peso txiletar (1,8 milioi euro inguru).

Epaileak egindako ikerketaren arabera, bai Jara, bai Quiroga, behin baino gehiagotan torturatu zituzten Txileko Estadioan. Espetxe-zuzendariaren kasuan ere, tiro-sorta ikaragarria jaso izanaren ondorioak erakutsi zituen gorpuak: 23 bala inpaktu.

Pinocheten diktadurako krimen ezagunenetarikoa da, baina Jararen hilketa erregimenak utzi zuen gorpu-zerrendako beste bat baino ez da egiazki: datu ofizialen arabera 3.200 txiletar hil zituzten estatuko agenteek. Horietatik 1.192 oraindik “desagertutako atxilotuak” dira, hau da, ez da inoiz haien gorpurik aurkitu ahal izan. “Herio-hegaldiak” praktikatu zituen diktadura txiletarrak, atxilotuen gorpuak desagerrarazteko itsasora botaz.

Hildakoez gain, arrazoi politikoengatik 33.000 lagun inguru torturatu eta kartzelan sartu zituzten diktadurak iraun zuen bitartean.

Indarkeria horren gainetik, ordea, Victor Jararen ahotsak bakean bizitzeko eskubidearen alde kantatzen jarraitzen du 2018an.

 

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Txile  |  Tortura  |  Kantagintza

Txile kanaletik interesatuko zaizu...

Azkenak
EGILEA
Argia buletina
Egunaren laburpena
zure e-postan
Eguneraketa berriak daude