ARGIA.eus

2022ko urtarrilaren 19a

Hizkuntza gutxituen aldeko aldarri bateratua egin dute Aragoi, Asturias, Euskal Herria, Galizia eta Herrialde Katalanetako eragileek

  • Espainiako Estatuan hitz egiten diren hizkuntza gutxituen aldeko eragileek adierazpen bateratua aurkeztu dute asteazken honetan: “Hizkuntza-aniztasuna: askatasuna, berdintasuna eta demokrazia” izenburupean, asturiera, aragoiera, galiziera, katalana eta euskara hitz egiten duten pertsonen eskubideak aldarrikatu dituzte.

ARGIA @argia
2019ko apirilaren 10a
Kontseiluak bat egin du adierazpenarekin.

Espainiako Estatuko herritarren %45 berezko hizkuntza duten lurraldeetan bizi dela nabarmendu dute agirian: “Milioika herritarrok normaltasunez bizi nahi dugu, askatasunez, edozein herritarrek gaztelaniaz bizitzeko dituen baldintza berdinetan. Eta, gaur egun hori ezinezkoa da”, nabarmendu dute dokumentua sinatu duten eragileek (Acció Cultural del País Valenciá, Iniciativa pol Asturianu, Plataforma per la llengua, Òmnium Cultural, A mesa pola Normalización Lingüística, Nogara, Kontseilua eta Ciemen).

Xede hori lortzeko, agiriak ezinbestekotzat jotzen du Espainiako Estatuak berretsi dituen akordioak eta itunak betetzea, besteak beste Eskualdeetako edo Eremu Urriko Hizkuntzen Europako Gutuna; baita Hizkuntza Eskubideen Deklarazio Unibertsala eta Hizkuntza Eskubideak Bermatzeko Protokoloa ere.

Baina eragileek argitaratu duten adierazpen bateratu honen xede nagusia politika aktiboak bultzatzea da eta alderdi politikoei zuzendu diete euren mezua, hizkuntza-berdintasunerako printzipioak bere egin ditzaten, “bidezko gizarte plurala eta demokratikoa” bermatzeko.

Sei puntu bete beharko lituzkete horretarako adierazpenaren arabera: gaztelania ez diren berezko hizkuntzek gaztelaniari aitortzen zaizkion eskubide eta betebehar berdinak ematea; hizkuntza gutxituen ezagutza orokortzeko neurriak hartzea; Estatuak eta bere menpeko erakundeek Belgika, Suitza edo Kanadako ereduari jarraituz bere izaera eleaniztuna onartzea; oraindik ofizialak ez diren berezko hizkuntzak ofizial bihurtzeko erreformak bultzatzea; administrazio publikoko lanpostuetan berezko hizkuntzen eta gaztelaniaren arteko parekotasuna, baita nazioartean ere; eta banaketa administratiboak ez erabiltzea hizkuntza eskubideak mugatzeko.

“Eskubideetan eta betebeharretan oinarritutako benetako errespetua aldarrikatzen dugu, bai eta Estatuko botere guztien jardun konprometitua ere. Horrekin elkarbizitzak irabaziko du, gure gizarteak irabaziko du, pertsonak irabaziko du, demokraziak irabaziko du eta berdintasunak irabaziko du”, esaldiekin amaitu dute adierazpena.


Hizkuntza gutxituak kanaletik interesatuko zaizu...
Haserre dago Kataluniako hezkuntza komunitatea: "Murgiltze eredua ez da ukitzen"

Murgiltze ereduak gizartearen adostasun zabala du Katalunian, kohesioa eta aukera berdintasuna bultzatzen dituen eredu arrakastatsua da, eta gatazka ez dagoen lekuan gatazka sortzeagatik haserre dago hezkuntza komunitatea. Milaka lagun manifestatu dira asteburuan, Espainiako... [+]


2021-11-24 | ARGIA
Kataluniako murgiltze ereduaren aurka ebatzi du Espainiako Auzitegi Gorenak

Ebazpenak Kataluniako Gobernua behartzen du ikastorduen %25 gazteleraz egitera. Pere Aragonès presidenteak eraso larritzat jo du, eta Generalitatetik herritarrei helarazi zaien mezuaren arabera, murgiltze ereduarekin segiko dute.


2021-11-09 | Leire Artola Arin
Ketxua hizkuntza biziberritzeko plana osatzen ari dira Bolivian, Garabideren parte hartzearekin

Bolivian izan dira Garabide elkarteko hiru kide, plan estrategikoa prestatzeko lehen saioetan, eta euskararen biziberritzearen gakoak azaldu dizkiete ketxua komunitateko kideei.


2021-11-05 | ARGIA
Katalanaren erabilera %21,4koa da institutuetako ikasleen artean eta %46,8koa irakasleen artean

Kataluniako institutuetan katalanaren erabilera %21,4koa da ikasleen arteko interakzioetan, eta irakasleen %46,8 zuzentzen zaizkie katalanez ikasleei. Beherakada nabarmena erakutsi du Generalitatearen Kultura sailak egin duen inkestak, 2006ko datuekin alderatuta. Ikastetxeetan... [+]


Irakurrienak
Azken albisteak
Argia buletina
Egunaren laburpena
zure e-postan
Eguneraketa berriak daude