Agnès Varda hil da, zinema frantziarreko olatu berriaren aitzindaria

  • 90 urterekin hil da Agnès Varda zine zuzendaria. Nouvelle Vague korronte zinematografikoko erakusgarri nagusienetako bat zelako gogoratuko du zinemaren munduak.


2019ko martxoaren 29an - 12:15
Agnès Varda 2017an Zinemaldiko Donostia Saria eskuetan duela (argazkia: Zinemaldia).
Inoiz baino beharrezkoagoak dira eskuin muturraren gezurrei
aurre egingo dieten hedabide independenteak

Belgikan jaio zen Varda 1928an eta aitzindari bat izan zen. Bai artistikoki, 1960ko hamarkadan Frantziako zinemagintza berritu zuen Nouvelle Vague korrontearen barruan, baina baita bestela ere: ez da ahaztu behar bera izan zela garai hartako zinegile gazte berritzaileen artean emakume bakarrenetariko bat.

1955ekoa da Vardaren lehen filma, La Pointe courte. Kritikarien arabera, lan horretan dagoeneko Frantziako zinemaren olatu berriaren ezaugarriak ikus zitezkeen eta aurrea hartu zien gehiagotan aipatzen diren François Truffauten Les 400 Coups (1959), Alain Resnaisen Hiroshima mon amour (1959) edo Jean-Luc Godarden A bout de souffle-ri (1960) –ikusten denez, hirurak ere gizonezkoek zuzenduak: zinemaren historiaren genero-desbideraketez luze hitz egin daiteke–.

Zazpi urte geroago estreinatu zen bere lan ezagunenen artean beti aipatzen den Cléo de 5 à 7. “Dokumental subjektibo” gisa deskribatzen zuen Vardak: laurogeita sei minutu emakume gazte baten bizitzan, denbora errealean kontatuak. 2012an Canneseko jaialdiak berriz pantailaratu zuen, omenaldi gisa zinezaleen gozamenerako. Baina Varda ez zegoen autokonplazentzietarako: ordurako ia 84 urte zeuzkan, baina filmeko eszena batzuk akaso luzeegiak izan zitezkeela iradoki zuen, agian ez lukeela gaur egun muntaia bera egingo.

Harrigarria zen Varda, bai bere lanetan, bai jendaurreko agerraldietan. Duela bi urte Zinemaldiak Donostia Saria eman zionean berarekin hitz egiteko aukera izan zuten kazetariek hori nabarmentzen zuten, haren ohiz kanpoko izaera, bere lanean ere islatzen zena.

Zinemari eskainitako bizitza izan da Vardarena, filmak zuzentzeaz gain etxean bertan ekoizten baitzituen egindako lanak, Ciné-Tamaris produktoraren bidez. Jacques Demy zinegile eta bikotekidearekin batera jarri zuen abian ekoiztetxe hori eta Demy 1990ean hil zenean ere lanean jarraitu zuen.

Zinemaz gain, argazkilaritzan ere aritu zen bere ibilbide profesionalaren hasietan. Eta bide berriak bilatzeko ahaleginean, 2003tik aurrera artista bisual gisa ere lan egin zuen.


Kanal honetatik interesatuko zaizu: Zinema
Jose Manuel Gorospe zendu da, Euskadiko Filmategiko sortzaileetako bat

Jose Manuel Gorospe Meagas aktore eta kultur ekoizle donostiarra zendu da, 81 urterekin, Madrilen. Bizitza osoa antzerkiarekin eta ikus-entzunezkoen munduarekin era batera edo bestera lotuta pasatu zuen Gorospek, eta, besteak beste, Euskadiko Filmategiaren sortzaileetako bat... [+]


Aldatu Gidoiak ere salatu du IB3 Balearretako telebista gaztelerazko filmak ematen hasi dela

IB3 telebista publikoaren neurria "katalanaren aurkako erasotzat" jo dute katalanaren normalizazioaren aldeko zenbait eragilek, eta "berehalako zuzenketa" eskatu dute. Zuzendaritza aldaketa izan da berriki kate publikoan, PP eta VOXen botoei... [+]


Claire Atherton. Zine-muntatzailea
“Misterioak sortzen du mugimendua, gabeziak”

Chantal Akerman zinegile eta lankidea hil eta hamar urtera, haren ondarea zabaltzen buru-belarri jarraitzen du Claire Atherton muntatzaileak. Gaurkoan, ordea, Athertoni bere ibilbideaz galdetu nahi izan diot bereziki. Gasteizen, Artium museoko areto batean hartu gaitu,... [+]


ZERO CHOU
“Pertsona homosexualak eta tradizioa adiskidetzea nahi dut”

30 urte baino gehiago daramatza Zero Chou zinemagile taiwandarrak istorioak kameraren atzetik kontatzen, bai zinemarako, bai telebistarako. Aurten, Zinegoak jaialdiaren 22. edizioko ohorezko saria jaso du.


‘Between Goodbyes’ dokumentalak irabazi du Zinegoak 2025eko sari nagusia

Bilboko LGTBIQ+ zinema eta arte eszenikoen Zinegoak jaialdiak 2025eko edizioko sariak iragarri ditu. Between Goodbyes eta Alma del desierto dokumentalak izan dira palmaresaren irabazle nagusiak.


Zinegoak jaialdiak “erresistentzia eta afektuen sareak” aldarrikatuko ditu

Zinema eta arte eszenikoen LGTBIQ+ jaialdia Bilbon ospatuko dute ekainaren 23tik 30era,50 jarduera baino gehiagorekin.


80ko hamarkadako lau euskal film zaharberritzen ari dira, Zinemaldian emateko

'Ehun metro', Zergatik panpox', 'Hamaseigarrenean aidanez' eta 'Oraingoz izen gabe' dira zaharberritzen ari diren lanak. Zinemaldiko Klasikoak sailean ikusi ahalko dira.


“Bi arnas” dokumentala emitituko du ETB1ek

Iratxe Sorzabalek sufritutako torturen gaineko testigantzak jasotzen ditu dokumentalak. Maiatzaren 20an emango dute dokumentala, 23:40an. Iaztik dago Primeran plataforman ikusgai, baina lehen aldiz emango dute telebistan.


From Ground Zero: genozidioa lehen pertsonatik kontatzen digun filma

2024ko urtarrilaren eta uztailaren artean Gazan filmaturiko 22 film laburrez osatua da From Ground Zero filma. Rashid Masharawi palestinar zinegilea dugu egitasmoaren oinarrian, eta 2023ko urriaren 7az geroztik Gazari buruz entzuten diren zenbakiei aurpegiak jartzeko asmoz lotu... [+]


Asier Urbieta, 'Faisaien irla'
“Guretzako mugarik ez dago eta horrela estreinatu behar zen: mugarik gabe”

Asteazkenetik aitzina Ipar Euskal Herrian, eta ostiraletik Hego Euskal Herrian; film oso gutxi estreinatzen dira horrela zinema aretoetan. Halaxe egingo du asteon Faisaien Irla-k. Fikzioa baitira mugak, horrela dio Asier Urbieta (Errenteria, 1979) zuzendariak: ez dira... [+]


2025-04-11 | Irutxuloko Hitza
Helena Tabernak irabazi du Giza Eskubideen Zinemaldiko Saria

Helena Taberna zinegileak jasoko du aurten Donostiako Giza Eskubideen Zinemaldiaren Saria. Sariaren entrega ostiralean, apirilak 11, 20:00etan Viktoria Eugenia Antzokian ospatuko den bukaera emanaldian izango da.


2025-04-04 | Sustatu
Kneecap filma, orain euskarazko azpitituluekin

Ezagutzen duzue Kneecap filma? Oscar sarietarako hautatu zuten. Belfasteko hirukote baten istorioa da. Kneecap Hip Hop talde ezaguna da gaur egun, eta hizkuntzaren aldeko jarrera (gaelikoa) argia dute, IRAren osteko belaunaldiaren gorabeherak kontatzen ditu filmak; drogak eta... [+]


Askatu dute kolonoek jipoitu eta militarrek atxilotutako Oscar saridun palestinarra

No other land dokumentalaren zuzendari Hamdan Ballal kolono sionistek jipoitu zuten astelehenean bere herrian, beste hainbat palestinarrekin batera, eta Israelgo militarrek eraman zuten atxilo ondoren. Astarte goizean askatu dute.


Chantal Akerman eta urrezko 80ak

Donostiako Tabakaleran, beste urte batez, hitza eta irudia elkar nahasi eta lotu dituzte Zinea eta literatura jardunaldietan. Aurten, Chantal Akerman zinegile belgikarraren obra izan dute aztergai; haren film bana hautatu eta aztertu dute Itxaro Bordak, Karmele Jaiok eta Danele... [+]


Eguneraketa berriak daude