ARGIA.eus

2020ko irailaren 27a

Historia > Kolonialismoa

Independentzia erreferenduma Kanaky herrian

“Nahi ote duzu Kaledonia-Berria burujabetza osora heltzea eta independente bilakatzea?”. Galdera horri erantzun beharko diote erreferendum bidez urriko lehen igandean Frantziaren menpe segitzen duen Kaledonia-Berriko herritarrek. 1853an indarrez kolonizatuak izan ziren eta orduz geroztik, kolonia izatetik estatutu bereziko kolektibitate izatera pasa arren, Frantziaren barne izaten segitzen du Pazifikoko irla multzoak. Erreferendumaren oinarrian dagoen gatazka politikoari begira... [+]

Kolonialismoa kanaleko multimediak
Borboiak S.A.
Ustelkeria zaharra, abiadura handian

Juan Carlos I.a Espainiako errege emerituaren azken eskandalua, Saudi Arabiako AHTren eraikuntzagatik jasotako eskupekoa, monarka espainiarrek aspaldi hasitako zerrenda luze baten enegarrena da. Borboi Etxearen ustelkeria sistematikoa, huts egin duen estatu ahul baten sintoma besterik ez da, eta garaian garaiko arduradun politikoen laguntza interesatua beharrezko izan dute horretarako.


PODCAST #32 | Esklabismoaren kalte-ordainak

Ekainaren 7an Bristoleko portuko uretara jaurti zuen jendetzak hiriaren historiako ongile handienaren fama daukan Edward Colstonen brontzezko estatua, mundu guztiak ikusi du bideoz. Bristoldarrek Colston esklabo-jabe filantropoa bereziki gorrotatzeko motiboak zeuzkaten, 2015era arte jauntxo honi kalte ordainak pagatu baitizkiote 1833an esklaboak libre uzteagatik. Pello Zubiriak artikulu honetan bildu duena kontatu digu.


2020-06-30 | Juan Mari Arregi
Kapitalismoaren negozio "nahasiak"

Azken asteotan, AEBetan poliziak pertsona beltz bat hil ostean sorturiko mobilizazio herrikoia bizitzen ari gara. Arrazismoaren aurkako manifestazioen ondoren, arraza beltzeko pertsonen esklabotzaren eta trafikoaren protagonista izan ziren pertsonaiei eskainitako estatuak eraitsi dira. Astekari honek zorrozki eskaini dio gai horri bere azken alea eta Larrun gehigarria, hain zuzen. 


Bristoldarrok: jauntxo honi kalte-ordainak pagatu dizkiozue 1833an esklaboak libre uzteagatik

Ekainaren 7an Bristoleko portuko uretara jaurti zuen jendetzak hiriaren historiako ongile handienaren fama daukan Edward Colstonen brontzezko estatua, mundu guztiak ikusi du bideoz. Egun batzuk lehenago AEBetan poliziak George Floyd herritar beltza hil izanaren kontrako protestan ari ziren munduko beste  hainbat hiritan bezala Bristolen ere, baina hemen Colston esklabo-jabe filantropoa bereziki gorrotatzeko motiboak zeuzkaten.


Esklabotza
Nola engainatu gaituen kapitalismoak

Hankaz gora jarri zaigu mundu borobil hau eta erantzun bila gabiltza edonon, larrialdi sanitarioari, egoera ekologiko jasanezinari eta ekonomia globalaren kolapsoari ezin neurria hartu. Nola iritsi gara honaino? Atzera begira, jabetu gara egungo sistemaren errak engainu historiografiko sakona duela jatorri: kapitalismoa bateraezina da demokraziarekin. Desberdintasunean eta indarkerian oinarritzen da, esklabotzan, azken batean.

Suge baten tankeran denboran zehar azala mudatu duen fenomeno... [+]


Wilsonen arkua ala Herodesena?

Wilsonen arkua Erosten harresirako sarbide nagusietakoa da eta  Jerusalemeko paisaiaren parte izan da mende luzez. Baina zenbat mendez


Kaleak, eskulturak, panteoiak... Honela zuritu ditugu XIX. mendeko euskal esklabista "filantropoak"

Amerikaren genozidioan eta mundu globalaren hasierako konkistan gakoak izan ziren itsasgizonen aipamenak asko dira (Elkano, Okendo, Oñate, Legazpi, Urdaneta…). Aldiz, XIX. mendean “bigarren esklabotza” deiturikoan parte hartu zuten euskal tratularien jarduna ezezaguna zaigu, nahiz eta ez diren hainbeste urte igaro.


2020-06-18 | Axier Lopez
Urdaneta "fraide-konkistatzailearen" omenezko Ordiziako estatua eraisteko kanpaina sarean

Andres Urdaneta “ebanjelizatzaile eta konkistatzaile, bi aldiz gaizkilearen omenez” Ordiziako sarreran dagoen estatua kentzeko eskaera zabaldu dute Argentinako Indymedian. Horretarako, Ordiziako alkate Adur Ezenarrori (EH Bildu) eskutitz irekia luzatu diote.


2020-06-17 | ARGIA
"Bassiri" lider sahararraren desagerpena argitzeko kanpaina abiatu dute, haren atxiloketaren 50. urteurrenean

1970eko ekainaren 17an, duela 50 urte, Espainiako militarrek Bassiri atxilotu zuten, Sahara Askatzeko Erakunde Aurreratuko buruzagia. Talde sortu berria zen eta Aaiunen protesta deitua zuen Sahararen independentziarako eskubidea aldarrikatzeko. Protesta horretan atzeman zuten buruzagiaren berri gehiagorik ez da izan geroztik.