ARGIA.eus

2021eko urriaren 27a

Nazioartea > Amerika > Haiti

Esklabotza

1791ko abuztuan mundua astindu zuen iraultza batek. Eta ez zen Europan gertatu. Esklabotzan oinarrituriko sistema ekonomiko kolonial atlantiarra hankaz gora jarri zuten milaka beltzek Saint-Domingue uhartean: hainbat urtetako borrokaren ostean Haiti herrialde librea sortu zuten. Lehen aldia eta bakarra izan zen esklaboek euren kabuz arrakastaz kateak hausten zituztena, metropoliaren uztarria askatu zuen hemisferio horretako lehen kolonia ere izan zen, eta Amerika osoko lehen mugimendu... [+]

Haiti kanaleko multimediak
2021-07-15 | ARGIA
Zer dago Haitiko protesten atzean?
MULTIMEDIA - erreportajea

2021eko uztailaren 7an Jovenel Moïse Haitiko presidentearen etxera sartu eta tiroz hil zuen talde armatu batek. Lehendik piztuta zauden protestak indartu egin zituen gertaera honek, baina mobilizazioak eta haserrea nagusi ziren aurretik ere Haitin. 2018tik ari ziren herritarrak Moïse presidentearen dimisioa eskatzen.

Haitin gertatzen ari denaren testuingurua hobeto ulertu nahian AJ+ hedabidearen bideo hau euskaratu dugu ARGIAn.


Haitiko presidentearen hilketaren ustezko “egile intelektuala” atxilotu du Poliziak

AEBetan bizi den Christian Emmanuel Sanon medikua da, ustez, Jovenel Moïse presidentea hiltzeko operazioa agindu zuena. Hilketa antolatu zuten beste bi pertsonaren bila ari da Polizia. Momentuz, 20 atxilotu baino gehiago daude.


Lau pertsona hil eta bi atxilotu dituzte Haitiko presidentearen hilketa egotzita

Ekainaren 7ko gauerdian, Jovenel Moïse presidentea tiroz hil zuten bere etxebizitzan. Egun bat geroago, Polizia Nazionalak ustezko hiltzaile batzuk hartu ditu preso; eta guztira, guztira susmagarri inguru daude.


Poliziaren fakzio biolento batek hamabost pertsona hil ditu Haitin egindako tiroketetan

Fantom 509 taldeari egotzi dizkio asteazkenean Puerto Príncipe hiriburuan egindako tiroketak. Hildako hamabost zibilen artean kazetari bat eta oposizioko aktibista bat daude. 


Haitik ez du COVID-19aren aurkako txerto bakar bat ere jaso bere 11 milioi biztanleentzat

Osasun publikoko agentzia ugari ahotsa altxatzen ari dira COVID-19aren aurkako txertorik ez duelako jaso Haiti herrialdeak. Lehen kargamentua maiatzan jasotzekoak dira, baina atzerapen gehiagoren beldur dira.


16.000 haitiar Txiletik kanporatuak izateko arriskuan, "baliabide faltagatik" dokumentazioa heltzen ez delako

Txilen bizi diren haitiarrek haien migrazio-egoera erregularizatzeko azken eguna dute uztailaren 22a. Haitiko Gobernuak ez die bidali oraindik horretarako beharrezkoa duten dokumentazioa, eta onartu du “aurrekontu faltagatik” dela.


Gobernuaren eta presidentearen ustelkeria salatzeko protestek jarraitzen dute Haitin

Uztailean hasi ziren Haitiko protestek, bederatzi hilabete bete eta jarraitu egiten dute. Milaka manifestarik kalera ateratzen jarraitzen dute Jovenel Moïse presidentearen dimisioa eskatuz, gobernuaren ustelkeria kasuak gain hartzear direla. Moïsek presidenteari arazo berri bat lehertu zaio eskuetan: AEBetako bost mertzenario atxilotu zituzten otsailean Port de Prince hiriburuan Haitiko banku zentralaren inguruan eta ikerketa batek erakutsi du presidenteak diru publikoa lapurtu nahi... [+]


Haiti ez da Venezuela

Bizimoduaren etengabeko garestitzea, krisi ekonomiko eta soziala, denetariko eskasia, herritarren erdia gosearen mugan, egiturazko ustelkeria. Haitiarrek, enegarren aldiz, aski dela esan dute eta kalera atera dira.


2018-07-17 | ARGIA
Dimititu egin du Haitiko lehen ministroak austeritate neurrien aurkako protesten ondorioz

Jack Guy Lafontant Haitiko lehen ministroak dimititu egin du Nazioarteko Diru Funtsak behartutako austeritate neurriek protesta handiak eragin ostean herrialdean. Zehazki, gasolinaren prezioa igotzen saiatu ziren joan den astean, eta honek haserre handia eragin zuen.