Audrey Laurin-Lamothe. Finantzen mundua hurbiletik segitzen

"Ez dabiltza edozein estatu murrizten, estatu soziala dute xehatzen"

  • Finantza-merkatuen indarra handituz joan da, egitura publikoen erabakietan eta herritarron bizietan eragiteko boterea lortu arte. Edozein baldintzatan finantzak salbatzeko jarrera dute estatuek. Berdin dio zorraren handitzea badakar. “Kapitalismoaren salbatzeko neurrien eraberritzea sekulakoa da, horien amaiera ez dugu agian sekula ezagutuko”, dio Audrey Laurin-Lamothek. Attac-ek argitaratu La dette du Quebec, vérités et mensonges (Quebecen zorra, egiak eta gezurrak) liburuan parte hartu du.

Jenofa Berhokoirigoin @Jenofa_B
2016ko abenduaren 18a
Gaur egungo egoera sozioekonomikoak 20ko hamarkadakoarekin eite handia duela dio Laurin-Lamothek. Garai hartan bezala, ezjakitez eta etsipenez, jendea faxismoari lotzen ari dela ikusteak kezka eragiten dio. (Arg.: Audrey Laurin-Lamothek utzia)
Gaur egungo egoera sozioekonomikoak 20ko hamarkadakoarekin eite handia duela dio Laurin-Lamothek. Garai hartan bezala, ezjakitez eta etsipenez, jendea faxismoari lotzen ari dela ikusteak kezka eragiten dio. (Arg.: Audrey Laurin-Lamothek utzia)

Estatuaren zorra aipatzen digute austeritatearen beharra azaltzeko orduan. 

Zorraren estakurua erabiltzen hasi ziren 70eko hamarkadan, estatuan neoliberalismoaren bihurgunea hartzen hasi zirenean. Azpi-kontratatzeak, pribatizazioak, malgutasuna... Noizean behin izen berri bat hartzen duten politiken multzoan sartzen da austeritatea. 2008ko krisiaz geroztik gero eta gehiago aipatzen digute zorra, gero eta austeritate handiagoa justifikatzeko.

Ezin dugu gastu publikoei soilik lotu estatuaren zorra.

Bi elementu hartu behar dira kontuan. Batetik, diru sartze batzuk bazterrera utzi dituzte: zerga saihestea eta ihesa erraztu dituzte, zerga tasak apaldu dituzte... Enpresei zuzendu diru-laguntzak ere badira. Zerga tasa zinez apalak eta diru-laguntza alimalekoak ditugu Quebecen, sektore batzuentzat kasik zerga paradisu gara. Bestetik, diru sartzeen xahutzeari ere so egin behar zaio. Hautu politiko batzuk dira eta jendarte-egituraren goian kausiturikoek dituzte erabakitzen. Ez dabiltza edozein estatu murrizten, estatu soziala dute xehatzen.

Milaka milioi eman zizkieten bankuei.

Hautu politiko bat zen. Banku sistemikoak badirela jakin behar da. Hamar bat inguru dira, gehienik 30 bat, baina lurreratuz gero, sistema finantzario guztia lirateke lurreratuko. Konfiantzan oinarritzen da sistema finantzarioa eta konfiantza hautsiz gero, domino andana bat da erortzen. Hondamendi hori saihesteko zuten hautu hura egin. Baina banku horien boterea ahultzeko neurririk ez zuten finkatu. Gaur egun, herritarren etorkizuna erabakitzen du finantza-merkatuak.

Nolaz onartzen dute botere uzte hori?

Estatuen aberastasuna ez da bakarrik garapen industrialari lotua, finantza-merkatutik ere jasotzen dute. Etengabean emendatuz doa kapitalaren etekina; aldiz, lanarena geldi-geldirik dago. Isileko akordioa dago elite politikoen eta eragile finantzarioen artean.

Finantzarizazioak are basago bilakatu al du kapitalismoa?

Arriskutsua zen kapitalismo industriala ere, eta ekologikoki jasangaitza zen. Bere aldakortasunagatik da arriskutsua finantza-kapitalismoa. Arriskua sistemikoa da, munduaren beste puntan gertatzen denaren menpeko gara. Gainera, neoliberalismoagatik krisi ekonomiko bati aurre egiteko behar genukeen sare soziala eskas dugu.

Aberastu daiteke zorra finantza merkatura eramanez.

90eko hamarkadaz geroztik, zorrak burtsarako titulu bilakarazten ahal dituzte Kanadako bankuek.  Estatuen eta familien zorpetzea akuilatu zuen erabakiak. Arazoa da, etekina egiteko bide bilakatu delako. Maileguen bidez dirua banatzen dute ekonomiaren hazkundea ahalbidetzeko. Ikasleentzat mailegua, autoa erosteko mailegua, delako denda batek eskainitakoa... Maileguak geroz eta pertsonalizatuagoak dira.

Burtsako salerosteak zergapetzea soluzioa dea?

Aterabide multzo baten barne den soluzio bat izan beharko luke. Zerga sistemaren erreforma, finantza aktibitateen kontrola, Eskandinavian bezala lan denboraren txikitzea, zerga paradisuen aurkako borroka, trantsizio ekologikoaren aldeko politikak... Anitz bada egiteko. Baina salerosteen zergatzeak ez du paradigma berri batzuen hartzea ondorioztatuko.

Noizko kapitalismoaren bukaera?

Ez dut oraindik ikusten. Tokian tokiko elkartasunarekin errimatuz doan ekonomia bat dago, baina ezin dugu finantza-ekonomiaz erabat ihes egin. 2008an inork ez zuen pentsatzen estatuek bankuei dirua banatuko zietela! Kapitalismoaren salbatzeko neurrien eraberritzea sekulakoa da, haien amaiera ez dugu agian sekula ezagutuko. Halarik ere, ez dut uste krisi erraldoi bat itxoin behar dugunik kapitalismoaren ondorengoa irudikatzeko. Egunero post-kapitalismoa gauzatzen dabiltza batzuk, adibidez trantsizio ekologikoaz edota lanaren alienazioaz gogoetatuz. 20ko hamarkadarekin eite handia duen egoera batean gara: soldaten arteko desberdintasun handiak, xenofobiaren igoera...

Ez du itxura onik.

Faxismoaz geroz eta hurbilago den egoera batean gara. Haren mezua pasaraztea ez du lortzen ezkerrak. Erran behar da sistema mediatikoak ez duela laguntzen, komunikabideen gehiengo zabala egitura pribatuen esku delako. 1922an Mussolini sostengatzeko Erroman egindako martxan zirenek ez zekiten zer nahi zuten. Faxismoan den masifikazio efektua beldurgarria da, mugimendu baten parte izan zaitezke egiten zabiltzanaz kontzientzia edota gogoeta zehatzik ukan gabe. Faxismoan ezjakina aktibismo politikoz eraldaturik da eta hori da izugarria. Mussolini boterera iritsi aitzin hor ziren faxismoaren osagaiak, Weimarko Errepublikan aldiz ez zen antolaturiko herritarren mugimendurik, Hitler boterera heldu eta jarri zituzten baliabide instituzionalak.

Kapitalismoaren egitura ulertu

“Desberdintasun ekonomiko eta sozialekiko sentibera izan naiz betidanik. Ekonomia kapitalistaren egiturak eta hainbat politika legitimatzeko egin diskurtsoak ulertu nahi nituelako lotu nintzen soziologia ekonomikoari. Arazo ekologiko, ekonomiko zein sozialak ulertzeko finantzaren esfera ulertu behar da”.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Ekonomia krisia  |  Quebec

Ekonomia krisia kanaletik interesatuko zaizu...
2018-06-15 | ARGIA
Huelvako emakume marokoar laborariek pairatzen dituzten abusuak salatuko dituzte igandean Bilbon

Bidaya emakume musulmanen elkarteak Almonteko (Andaluzia) soroetan lan egiten duten emakume marokoarrek pairatzen dituzten lan eta sexu abusuak salatu ditu komunikatu bidez, eta mobilizaziora deitu.


2018-06-08 | ARGIA
Attac-eko militantea epaiketan errugabe: banku iruzurgileari aulkiak ostea ez da delitu

Carpentras hiriko (Frantzia hegoaldean) epaile batek errugabe deklaratu du Nicole Briend: erretiroa hartutako irakaslea, BNPk burutzen duen iruzur fiskala salatzeko bere bulegoetan aulkiak lapurtzeko ekintzan hartu zuen parte. Sei urteko espetxe zigorra eta 75.000 euroko isuna arriskatzen zituen, baina epaileak erabat libre utzi du.


Josu Jon Imazen (Repsol) ongi etorria Espainiako Gobernu berriari: ez igo zergak

Pedro Sánchezek Espainiako Gobernua hartzearekin, batek baino gehiagok gogorarazi dio duela hilabete eta erdi eskas aurrekontu “alternatiboak” plazaratu zituenean hitz emandakoak. Tartean, enpresei eta bankuei zergak igotzeko neurria dago, modu horretan gastu soziala ordaintzeko.


2018-06-07 | Juan Mari Arregi
Hitz emandakoa konplitu dezatela

Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidente berriak bere ibilaldia hasi du Mariano Rajoyk ezarritako Estatuko Aurrekontu Orokorrek lotuta. Uda ondorenean, baina, 2019koak aurkeztu beharko ditu. Horregatik, komeni da duela hilabete aurkeztu zituen bere plan alternatiboak gogoraraztea, gastu sozial eta zerga gehiagoko Estatua batean oinarrituak.


Munduko Bankuak 2008koaren antzeko krisia errepikatzeko arriskuaz ohartarazi du

AEBek hasitako inportazioen aurkako gerra komertzialak eragin ditzakeen arriskuaz ohartarazi du Munduko Bankuak


2018-06-04 | ARGIA
Sasoikako langileak diren 300 emakume marokoar 'bahitu' dituzte Almonten (Espainia)

SAT sindikatuak salatu du gertakaria, eta ehun bat langilek enpresarien eta langileburuen aurka Guardia Zibilaren aurrean jarritako salaketaren ondorioa izan daitekeela uste da. 'Bahiketaren' helburua langileak beraien herrialdeetara bueltan bidaltzea da.


2018-06-01 | Hiruka .eus
EHUko Aurre-doktoreen Asanblada
"Eskulan merkea baino ez garela ematen du"

Lan-baldintzen "benetako" hobekuntza eskatzeko protestan dabiltza EHUko aurre-doktoreak. Euren lan-eskubideak ukatzeko unibertsitateak legearen "anbiguotasuna" erabiltzen duela salatu dute.


2018-05-21 | ARGIA
Frantzian 'Herri Uholdea' deitu dute 26rako Macronen politiken kontra

Frantzian ezkerreko hainbat alderdi politiko, sindikatu eta gizarte mugimenduk dei egin dute datorren larunbatean, maiatzak 26, Emmanuel Macron presidenteak ezarri dituen politiken kontra borroka egiteko mobilizazioak burutzera. Marée Populaire [euskaraz libreki Herri Uholdea esan daitekeena] delakoak sakondu nahiko luke Nuit Debout mugimenduak irekitako ildoan.


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude