Nafarroako Gobernuak 2005-2011 aldian torturatutako herritarrak onartu ditu biktima gisa

  • Nafarroako Torturatuen Sareak jakinarazi du hemeretzi biktima berri onartu dituela Nafarroako Gobernuko Aitortza eta Erreparaziorako Batzordeak, horietariko bost 2005-2011 urte artean torturatu zituzten Mikeldi Diez, Iker Aristu, Oihan Ataun, Garbiñe Urra eta Mikel Moreno. Sareak torturatu guztiak animatu ditu beren kasuak aurkeztera. Kriminologiaren Euskal Institutuak 1.083 tortura kasu egiaztatu ditu Nafarroan 1960-2015 aldian, eta momentuz hamarri egin die aitortza ofiziala Nafarroako Gobernuak.


2024ko ekainaren 18an - 17:18
Azken eguneraketa: 2024-06-19 10:38:56
Zarata mediatikoz beteriko garai nahasiotan, merkatu logiketatik urrun eta irakurleengandik gertu dagoen kazetaritza beharrezkoa dela uste baduzu, ARGIA bultzatzera animatu nahi zaitugu. Geroz eta gehiago gara, jarrai dezagun txikitik eragiten.

Astearte goizean eman du jakitera albistea Nafarroako Torturatuen Sareak, Iruñeko udaletxearen aurrean eginiko kontzentrazioan. Eskuin muturrak, Poliziak edo Guardia Zibilak eragindako motibazio politikoko biktimen zerrendan Nafarroako Gobernuak hemeretzi herritar berri onartu ditu. Apirilean onartu zituen gobernuak lehenbiziko hamabi biktimak, tartean bost torturatu, baina ez horren garaikideak. Sareak ez ditu onartutako hemeretzi biktima berrian izen-abizenak ezagutarazi, baina bai bost torturaturenak eta aitortza horren garrantzia azpimarratu du.

Mikeldi Diez 2005ean atxilotu zuten, ETAko kide izatea egotzita; Iker Aristu eta Oihan Ataun 2008an, Segi gazte antolakundeko kide izatea edota kale erasoak egitea leporatuta; Garbiñe Urra 2009an, Segiren aurkako makrosarekadan; eta Iker Moreno 2011n, Ekin eta Askatasuna antolakundeen aurkako operazioan. Espainiako Poliziak edo Guardia Zibilak atxilotu eta torturatu zituzten bostak. Iker Aristu, Oihan Ataun eta Iker Moreno Fernando Grande Marlaskak zuzendutako operazioetan atxilotu zituzten, eta Ataunen kasuan, gainera, Giza Eskubideen Europako Auzitegiak Espainia zigortu zuen, bere tortura salaketak ez ikertzeagatik.

1.000 tortura kasu baino gehiago aitortzeke

Nafarroako Torturatuen Sareak dei egin die torturatu guztiei biktima gisa aitortu ditzaten eskaerak aurkeztera, “egia osoaren ezagutzan eta haien erreparazioan aurrera egiten jarrai dezagun”. Gertatutako guztia ezagutaraztea da “praktika hori desagerrarazteko modurik eraginkorrena” sarearen ustez, eta gogoratu dute tortura sei hamarkadatako “errealitate krudela” izan dela.

Apirilean, Nafarroako Torturatuen Sareak eta Kriminologiaren Euskal Institutuak 1960-2015 aldirako 1.083 tortura kasu egiaztatu zituztela jakinarazi zuten. Horietariko 741 kasu 1979-2015 aldiari dagozkio. Asteartean jakinarazi dituztenekin, momentuz 31 dira Nafarroako Gobernuak aitortu dituen motibazio politikoko biktimak, eskuin muturreko taldeek edo funtzionario publikoek eraginak. Horietariko hamar torturatutako herritarrak dira. Hortaz, behintzat beste 1.073 tortura kasu leudeke aitortzeke.

Nafarroako Aitortzarako eta Erreparaziorako Batzordeak 2023ko hasieran iragarri zuen lau urte eta erdiko epea zabaltzen zuela biktima gisa aitortua izateko eskaerak aurkezteko. Apirilean jakinarazi zuen 60 kasu zituela aztertuak. Prozedura luzea da, biktimak edo beren senideak elkarrizketatzea, edo mediku eta psikologoen azterketa barnebiltzen dituena.

Mozioak udaletxeetan

Iruñeko udaletxeko plazan elkarretaratzea egin duten bitartean, udalean sareak herriz herri aurkeztu duen mozioa eztabaidatu da. Sarearen izenean Mikel Sotok eta Merche Gonzálezek hartu dute hitza. Mozioak aitortza, erreparazioa eta ez errepikatzeko bermea eskatzen ditu, eta aurrera atera da EH Bildu, PSN eta Zurekin-en babesarekin. UPN abstenitu egin da, eta María Caballero zinegotziak “Sinisten zaituztet” esan die Soto eta Gonzálezi. Aurka agertu den alderdi bakarra PP izan da.

Sotok mozioa onartu izana positiboki baloratu du, azaldu du mozio bera Nafarroako 99 herritan aurkeztu duela sareak, torturatuak dauden guztietan, eta 63tan izan dela onartua.


Kanal honetatik interesatuko zaizu: Tortura
2024-06-28 | Ahotsa.info
Sakanan torturak utzitako aztarna aitortzeko beste urrats bat eman dute ‘Arg(h)itzen’ dokumentalarekin

Altsasuko Iortia Kultur Guneko Areto Nagusiaren harmailak jendez beteta zeudela egin da asteazkenean Arg(h)itzen dokumentalaren estreinaldiko emanaldia. Torturak Sakanan utzi duen aztarnaren kontakizuna da film hau, eta egun aproposa aukeratu dute lehen aldiz publikoki... [+]


Tortura sistematikoa salatu dute Sde Teiman izeneko Israelen atxiloketa eremuan

Presoak lotuak dituzte etengabe, pixoihalak jantzita eta jipoiak jasotzen. Hamaseko kideak diren susmopean ehunka pertsona bahituak dituzte sionistek, The Guardianen iturrien arabera.


'Bi arnas' proiektuaren ziklo amaiera ospatu dute
“Torturak ama eta alabarengan sorturiko zauria arintzen lagundu du dokumentalak”

Torturatu zuten Iratxe Sorzabal presoa eta haren ama ditu protagonista Bi arnas dokumentalak. Duela bi urte abiaturiko prozesua borobiltzeko ekitaldia egin dute eta bide horretan lortutako etekin ekonomikoak bi elkarteri eman dizkiote: Harrera eta Axut! Ekitaldiak une... [+]


2024-05-02 | Castillo Suárez
Eguna, ordua eta tokia

Tarteka bizitzak ekarrarazten dizkizu ahaztuta nahiko zenituzkeen oroitzapenak. Xafan-ekin geratu naiz gaur kafea hartzeko, Xabier Mendigurenen Oso latza izan da liburuari buruzko solasaldia dugulako gero, eta konturatu naiz inoiz ez diodala ezer galdetu aztnugal hitzarekin... [+]


Eneko Valdés eta Juan Calvo, Ertzaintzaren zaintzapean hilak: 30 urteko aldea, kointzidentzia gehiegi

1993ko abuztuaren 20an Juan Calvo bilbotarra hil zen Arkautiko Ertzaintzaren komisarian, atxilo zegoela. 2023ko uztailean ARGIAk heriotzaren inguruko informazio eta datu berriak argitaratu zituen, agerian uzten zituztenak Calvok jasotako tratu txarrak zein Poliziaren gezurrak... [+]


Joxe Arregi oroitu dute heriotzaren 43. urteurrenean, Zizurkilen

Torturapean hil zuten zizurkildarra gogoratzeko ekitaldia egin dute igandean. Tortura aitortu eta erreparatzeko bitarteko gehiago eskatu dituzte.


Euskal Herriko torturatu guztiak saretzeko ekimena aurkeztu dute Torturaren Aurkako Egunean

Euskal Herriko Torturatuak Saretzeko Talde Sustatzaileak aurkezpen agerraldia egin du Bilbon. Torturatu guztiak batuko dituen sare bat osatzeko lan egingo dute, eta topaketa bat iragarri dute urtebete barrurako. Torturaren aitortzan torturatuak agente aktibo izate aldarrikatu... [+]


2024-02-07 | Nekane Txapartegi
Ubelduak moretuz, tortura itzaletik argitara

1999ko martxoan Aiztondo bailaran jazotako gertaera latzak ez ziren eraso isolatuak izan, Espainiako Estatuak Euskal Herriaren aurka emandako beste urrats errepresiboaren zati baizik. “Todo es ETA” (Dena da ETA) doktrinaren menpean, atxilotu eta inkomunikaziopean gu... [+]


2024-01-19 | Euskal Irratiak
“Torturak Euskal Herrian ukan duen inpunitate-sistema ikertzea nuen xede”

Zazpi urtez landu ondoan, bere tesia aurkeztu du Pauline Guellek, zuzenbide publikoan doktore bilakatuz. Urte luze hauetan "torturaren zigorgabetasuna" landu du, Euskal Herriaren adibidea hartuz, Francoren garaitik 2022 urtera.


2024-01-17 | Hala Bedi
Meliton Manzanas torturatzaile frankista omendu du Espainiako Poliziak Gasteizen

Espainiako Polizia Nazionalaren 200 urteurren ekitaldia egin dute Gasteizen larunbatean. Polizia Nazionalak Betoñun edo Olagibel kalean bere egoitzetatik kanpo, kalean, ekitaldi publiko bat egiten duen lehen aldia da azken urteetan. Bertan izan dira, besteak beste, Maider... [+]


Mikel Zabalza gogoratu dute bere hilketaren 38. urteurrenean

1985eko azaroaren 25eko gauerdian atxilotu zuten Donostian Mikel Zabalza orbaizetarra, eta 38 urte igaro dira Poliziak Intxaurrondoko kuartelean torturapean hil zuela. Igande honetan gogoratu dute Orbaizetako Olan egindako memoria ekitaldian.


Eguneraketa berriak daude