ARGIA.eus

2022ko urtarrilaren 22a

Gorputz hezkuntza balioetsi


Aritza Urrengoetxea Cordovilla @aztirau
2022ko urtarrilaren 03a

Hezkuntza curriculumeko ikasgaien artean, Gorputz Hezkuntzak jaso ditu, historikoki, gutxiespen handienak. Hala ere, arrazoi nahikoak daude Gorputz Hezkuntza bilakatzeko curriculumeko ikasgairik garrantzitsuenetariko bat. Horren harira, Osasunaren Mundu Erakundeak (OME) adierazi du haurren gehiegizko pisua eta loditasuna dela XXI. mendeko osasun arazo larrienetako bat. OMEk egindako ikerketen arabera, azken lau hamarkadetan, izugarri handitu da haur eta gazte gizenen kopurua. Osasun arazo horiek gutxitzeko, hezkuntzak badu, auzi horretan, zeregina. Hain zuzen ere, sustatu beharra dago ikastegietan adin goiztiarretatik ohitura osasuntsuak eta jarduera fisikoa egitearen garrantzia. Horregatik, hezkuntza curriculumeko ikasgai guztien artean, Gorputz Hezkuntza da alor onena ohitura osasuntsuak sustatzeko. Izan ere, jarduera fisikoaren bidez haurrek ondo garatzen dituzte eguneroko bizitzarako trebetasun motor, kognitibo eta afektiboak. Hortaz, Gorputz Hezkuntzako ikasgaia balioesteko munduan larrienekotzat jotzen den haurren loditasun arazoa hezkuntzatik konpondu beharra dago hainbat ekintzen bidez.

Lehenik eta behin, Euskal Herrian dauden hiru hezkuntza sistemetako curriculumetan Gorputz Hezkuntzari eskaintzen zaion ordu kopurua eskasa da. Zeren Hegoaldean –Euskal Autonomia Erkidegoan eta Nafarroako Foru Komunitatean– Gorputz Hezkuntzari eskaintzen baitzaio eskola ordutegi osoaren %3 eta %4, eta astero bi ordu ematen dira. Iparraldean, ostera, irakasten den denboraren %14 da eta ikasmailaren arabera astean hiru edo lau ordu ematen dira. Edonola ere, aipatutako orduei gimnasiora joateko, arropa aldatzeko eta dutxatzeko denbora kentzen badiegu, ikasgaiari eskaintzen zaion astia nahikoa murrizten da. Hori dela eta, OMEren gomendioak aintzat hartuta, onena litzateke eskolatutako haurrak egunero gutxienez heziketa fisikoan ordubete jardutea. Izan ere, OMEk Jarduera fisikoari eta ohitura sedentarioei buruzko jarraibideak txostenean egiaztatzen du osasun fisikoa bermatzen dela egunero 60 minututik gorako jarduera fisikoa egiten bada. Ondorioz, haurraren garapenari laguntzeaz gain, loditasun arriskua gutxiagotuko da eta helduaroan izaten diren gaixotasun kardiobaskularrak, artikularrak, diabetesa edo hiperkolesterolemia ekidingo dira.

"Jarduera fisikoaren bitartez haurrak bere motrizitatea eta adimena garatzeaz gain pertsonen eta taldeen arteko harremanak hobetzea lortzen da"

Bigarrenik, Unescok Gorputz Hezkuntzaren zeharkakotasuna goraipatzen du curriculumeko beste ikasgai batzuetako edukiak lantzeko. Izan ere, oso ikasgai aproposa da kontzeptu teorikoak eta jarduera fisikoa uztartzeko. Horregatik, zehazten da proiektu ludiko-pedagogikoak antolatu behar direla etengabe, ikasgelan eta ikasgelatik kanpo garatzeko. Esate baterako, txangoak egitea Natura Zientziei lotutako ezagutzak jorratzeko edo Matematika gimnasioan lantzeko. Hortaz, Gorputz Hezkuntzako ikasgaiak, zehar lerroen bitartez, hezkuntza curriculumeko beste ikasgaietan ekintza fisiko erakargarriak gehitu beharko ditu ikasleen osasunerako eta garapen intelektual eta fisikorako funtsezko arlo bilakatzeko.

Bestalde, Euskal Herrian Gorputz Hezkuntza ikasgai bikaina izan daiteke ikasleen artean euskal kultura ezagutarazteko eta eskoletako aniztasun kulturala kudeatzeko. Adibidez, ikasleek herri kiroletako jarduera fisikoak egingo balituzte, kulturarteko hezkuntzan oinarritutako jarduera fisikoak egingo lituzkete. Horrenbestez, aukera egongo litzateke haur bakoitzak dituen nortasun kulturalak adierazteko eta besteenak ezagutzeko. Horrekin guztiarekin, eskoletan bizikidetza, errespetua eta tolerantzia ahalbidetuko litzateke.

Laburbilduz, Gorputz Hezkuntza ikasleen osasuna, heziketa eta garapen integralerako ezinbesteko ikasgaia da. Jarduera fisikoaren bitartez haurrak bere motrizitatea eta adimena garatzeaz gain pertsonen eta taldeen arteko harremanak hobetzea lortzen da. Beraz, osasun fisikoarekin batera oinarrizko garapen eta gaitasun psikologiko, sozial, emozional, afektibo eta kognitiboak bermatuko lirateke.

Bidali zure iritzi artikuluak iritzia@argia.eus helbide elektronikora
Kanal hauetan artxibatua: Iritzia  |  Hezkuntza

Iritzia kanaletik interesatuko zaizu...
Hitza zaintzaile

2022. urte atari honetan, opari prezagarria egin digute Euskal Itzultzaile, Zuzentzaile eta Interpreteen Elkarteak; Euskal Editoreen Elkarteak; Euskal Idazleen Elkarteak eta Galtzagorri Elkarteak, Hitzak Zaindari ekimena abiaraziz. “Euskal literaturaren hitzen zaintza... [+]


Euskal elitearen eraketa

Azaroan Hego Euskal Herriko Eliteak: boterearen azterketa ikerketa lana aurkeztu zen. Ikerketa, talde lana izan da eta EHUko Jon Diaz Egurrolak zuzendu du, Paulo Iztuetaren laguntzarekin. Halaber, ikerketa eta argitalpena Ipar Hegoa eta Manu Robles Arangiz fundazioek finantzatu... [+]


2022-01-23 | Mati Iturralde
Gauza txikiak

Urtea neure buruarekin konpromiso batekin hasten dut, ARGIAn idaztea. Amaitu gabeko euskalduntze-prozesuari ekiten nionean Zeruko Argia aldizkari sakratu moduko bat zen, non Euskal Herriko pentsamendu libre eta konprometitu gehiena idazten zen… eta orain ni eremu honetan... [+]


Sexu eta genero askatasunaz

Talde baten funtzionamendua erregulatzeko arau multzo gisa definitu daiteke sistema hitza. Badaude gure bizitzetako hainbat aspektu kontrolatzeko hainbat sistema, eta guztiek dute faktore bat komunean: egonkortasuna. Sexu eta genero sistemak identitate egonkorrak eta koherenteak... [+]


Gure belaunaldiaren kontra

Gasteizen gure belaunaldia zerbaitek berdintzen bazuen, desfasea zen. Berdin zen ze tribukoa zinen, (ia) denak ginen alkoholikoak edota bestelako drogazaleak. Cercas Bajasen pijoak, Zapan alternatiboak, Kutxin tradizionalak eta borrokak, Santo Domingo eta Zapa inguruan heavyak,... [+]


Irakurrienak
Azken albisteak
Argia buletina
Egunaren laburpena
zure e-postan
Eguneraketa berriak daude