ARGIA.eus

2020ko ekainaren 04a

Bretainiako hamabost gaztek bretoieraz egin dute matematika froga, debekatu dieten arren

  • Karaezko (Bretainia) Diwan ikastolako hamabost ikaslek baxo azterketako matematika frogari bretoieraz erantzun diote, nahiz eta hori debekatuta dagoela ohartarazi dieten. Beren hizkuntzan bizitzeko eskubidea aldarrikatu dute, horretarako etsaminean 0 ateratzeko arriskua beren gain hartuta.

ARGIA @argia
2018ko ekainaren 25a
Ouest France egunkariaren argazkian, bretoiera zanpatzen duen legea urratzeko ausardia izan duten hamabost ikasleetatik hamahiru.

Ekainaren 22an pasatu behar zuten Diwan [Bretainiako ikastolak] sisteman ikasi duten gazteok batxilergo froga. Haren aurrean garbi adierazi zuten: matematikako azterketako galderak bretoieraz erantzungo zituztela, batxilergoa beren hizkuntzan pasatzeko eskubidea aldarrikatuz. Bi urte dira Bak e Brezhoneg batzordea ahalegintzen dela agintari akademiko frantsesek ikasle bretoiei eskubide hori aitortu diezaieten, orain artean administraziotik erantzun egoki bat jaso gabe.

Azkenean, zenbait mobilizazioren ondoren, gazteok erabaki dute zezenari adarretatik heltzea, zalaparta puska bat sortuz Bretainian bezala Frantziako estatu osoan ere, non hizkuntza bakarraren ofizialtasuna auzitan jartzerik ez duen sekula onartu estatuak.

Beren erabakia justifikatzeko ikasleok argudiatu dute ez dutela gauza oso berezirik eskatzen, Ipar Euskal Herrian (hemen ere hizkuntza ofizializatu gabe batean) gazteei baimentzen zaielako matematiketako frogak euskaraz egitea. "Errepublikako presidentea –esan diete kazetariei gazteek– pasatu berria da Bretainiatik aipatuz 'pacte girondin' delakoa [Frantziako estatuko lurraldeei beren berezitasunak aitortzekoa], baina garaia da ikus dadin ea hitz hutsak diren".

Diwan bretoiezko eskolen sareko lehendakariak esker ona adierazi die hamabost gazte intsumituei: "Gure hizkuntzak etorkizunik baldin badu, zuei esker ere bada".

Gezurra dirudien arren, ia 40 urte pasatu dira, baxoa bretoieraz egin ahal izatea, eta Frantziak ez du bere eskua askorik mugitu. 1979an Gilles Quillevere gazteak egin zuen gaurko 15 gazteon ekintza bera, etsamineko galderei bretoieraz erantzutea. Bideo honetan entzun daitezke Quillevereren orduko iritziak. Garai hartan mugimendu armatu txiki bat bazen Bretainian, FLB Bretainiako Askapenerako Frontea. Militanteek beren armak isildu zituzten, Parisko agintariek berenak ez.

"Bak e Brezhoneg!", batxillergoa bretoieraz egiteko eskubidea aldarrikatzen ikasleek eskegitako banderola.

 

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Hizkuntza gutxituak  |  Bretainia

Hizkuntza gutxituak kanaletik interesatuko zaizu...

Azkenak
EGILEA
Argia buletina
Egunaren laburpena
zure e-postan
Eguneraketa berriak daude