Emakumeak borrokan

4.000 kasu baino gehiago jaso dituzte Eusko Jaurlaritzak eta EHUk torturari buruzko txostenean

  • 1960 eta 2014 artean Euskal Herrian izandako tortura kasuen inguruko txostena aurkeztu dute EHUko Kriminologiarako Euskal Institutuak eta Eusko Jaurlaritzak. Ikerketa zuzendu duten Laura Pego zuzenbidean doktoreak eta Pako Etxeberria auzitegietako medikuak eman dituzte datuak: aipatu urteetan Euskal Herrian 4.113 tortura kasu izan zirela dokumentatu dute.

Andoni Mikelarena @andonimik  |  Unai Brea @unaibrea
2017ko abenduaren 18a
Argazkia: Irekia / Eusko Jaurlaritza.

Aurreneko aldiz instituzio publiko batek Espainiako Estatuak torturatu izan duela onartu du eta gainera zifrak eman ditu komisarietan gertatutako tortura kasuez. 1960an frankismoaren garaian hasi eta trantsizioaren ondorengo garaietan izandako kasuak jaso dituzte txostenean.

Txostenak jasotako 4.113 kasuetatik, 1.792tan Espainiako Polizia izan da torturatzailea, 1.785etan Guardia Zibila eta 336tan Ertzaintza. Hain zuzen, EAEko poliziako ErNE sindikatuak gogor kritikatu du txostenaren edukia, "torturen salaketetan bakarrik·" oinarritu eta epai judiziala kontuan ez izateagatik. Etxeberriak eta Pegok, berriz, adierazi dute txostenaren sinesgarritasuna %95ekoa dela, eta jasotako 202 salaketa NBEren protokoloen araberako peritu-azterketa gainditu dutela.

Espainia jomugan

Europako Giza Eskubideen Auzitegiak Espainiako Estatua sei kasutan gutxienez zigortu ondoren dator txostena. 2010. urtetik Estrasburgoko Auzitegiak behin eta berriz Espainia jo puntuan jarri du tortura kasuak ez dituelako ikertu.

50 funtzionario zigortu izan dituzte urte horietan zehar torturatzeagatik. Hain zuzen 30 kondena jaso dituzte txostenean, beti ere Espainiako Polizia Nazionalari eta Guardia Zibilari lotutakoak. Ondoren horietako asko indultatu zituen Espainiako Gobernuak.

Tortura salatu dutenen gehiengoa, %83, gizonezkoak dira, Etxeberriak eta Pegok azaldu dutenez. Tortura edo tratu txarrak jasandakoen %5ek, gutxi gorabehera, kalte psikologikoak dituztela gaineratu dute, baita haientzat laguntza galdatu ere.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Tortura  |  Eusko Jaurlaritza  |  EHU

Tortura kanaletik interesatuko zaizu...
2019-05-20 | ARGIA
Gorka Lupiañez Guardia Zibilak torturatu egin zuela ebatzi du NBEaren Giza Eskubideen Batzordeak

Gaur preso dagoen Gorka Lupiañez Guardia Zibilak torturatu egin zuen 2007an zortzi egunez atxilotuta eduki zuenean, hala ebatzi du Nazio Batuen Erakundearen Giza Eskubideen Batzordeak. Honek, biktimarentzako erreparazioa eskatzeaz gain, berriro oroitarazi dio Espainiako Estatuari atxilotuak inkomunikatuta edukitzeari utzi behar diola.


2019-05-19 | Santi Leoné
GAIZKI ERRANKA
Zure ondoan

Kontakizunetan, are gehiago partekaturiko kontakizunetan, isiluneak kontatzen dena bezain inportanteak izaten dira. Maiz, isiluneek egiten dute posible kontakizuna onargarria ez ezik ederra ere izan dadin.


2019-05-02 | ARGIA
Poliziaren elkarte ultraeskuindarren kontra kereila jarri du Arzuagak, mehatxu eta irainengatik

Jusapol eta Jucil taldeen kontra egingo du EH Bilduko Eusko Legebiltzarreko parlamentariak, apirilaren 4ko osoko plenoan "atentatua, mehatxuak eta irainak" jaso zituelako.


2019-03-07 | ARGIA
Frankismoko lau biktimak kereila aurkeztu dute Jesus Muñecas guardia zibilaren kontra

1976an Antiguako (Donostia) Guardia Zibilaren kuartelean sufritutako torturak salatu dituzte Arantxa Markaide, Aitor Aramaio eta Mikel eta Josu Arrizabalagak.


1.000 arrazoi

1.000 lagun aitortza eta erreparaziorik gabe. 1.000 aulki huts, nafar torturatu bakoitzeko bana, paratu ditu Nafarroako Torturatuen Sareak Iruñeko Gazteluko Plazan.Tortura ofizialki ikertu ez den azken legegintzaldia hau izan dadin. Pako Etxeberriaren lantaldeak irekitako bideari jarraipena eman nahi diote Nafarroan.


2019-02-24 | Koldo Izagirre
Astean asteko portada hautatua
1980ko abenduaren 21a

2019-02-13 | ARGIA
Mila aulki huts Nafarroan, tortura ikertu dadila eskatzeko

Torturaren Aurkako Egunean, Nafarroan azken hamarkadetan torturak izan duen eragina ikertu dadila eskatu die Nafarroako Torturatuen Sareak hurrengo hauteskundeetara aurkeztuko diren alderdi politikoei. Torturaren biktimak sinbolizatzen dituzten mila aulki huts jarri dituzte Iruñeko Gaztelu plazan.


Otsailak 13: torturaren aurkako eguna

Otsailaren 13an 38 urte betetzen dira Joxe Arregi Carabanchelgo kartzelan hil zenetik Espainiako Poliziak, atxiloketa epeak iraun zuen denboran zehar, egindako torturek eragindako zaurien ondorioz. Ordutik, data honek torturaren aurkako borrokan erreferentzialtasun nagusia izan du Euskal Herrian.


2019-02-06 | Hala Bedi
"Martin Villa epaitu!" kanpaina abian da
MULTIMEDIA - erreportajea

Rodolfo Martin Villa ministro ohi frankistaren inpunitatea salatzeko kanpaina abiatu dute. Frankismo garaian Barne ministro izandakoa epaitu dezatela eskatu dute Espainiako Estatuko 30 talde memorialistak, tartean Euskal Herrikoak. Gurean, kanpainari hasiera emateko bideo hau kaleratu dute.


Mikel Soto. Irakurle kabroi (ohi) bat
"Esango nuke baxu gaudela, zentzu guztietan"

Hamarkada pasaren ostean jarduna utziko zuela jakin, eta hauxe esan omen zion Boliviako editore kide Jose Antonio Quirogak Mikel Sotori: “Ufa, kaltea eginda dago jada. Ez dira existitzen jesuita ohiak, ez troskista ohiak, ez editore ohiak. Hemendik aurrera liburu-dendetara sartzen zarenean, liburu bat hartzen duzunean, beti egongo zara pentsatzen zer hobetu, zer egin…”. Eta arrazoia eman dio Sotok. Ofizio bat ikasi du Txalapartan eta, utzita ere, berarekin darama.


Eguneraketa berriak daude