Emakumeak borrokan

300 urte eta gero... kastorea azaldu da berriro Lapurdin

  • Bertrand Couillens naturalistak iaz hauteman zituen haren arrastoei jarraika, azkenean ONCFSko basozainek lortu dute bideoz grabatzea: Kastorea berriro agertu da Errobi ibaian, zehazki Uztaritze inguruetan. 300 urte baino gehiago ziren alderdi horietan azkena ikusi zutenetik.

ARGIA @argia
2019ko otsailaren 08a
Lapurdiko basozainek filmatu duten kastorea, Errobi bazterrean. (Irudia: ONCFS)

XVIII. mendean desagertu zen Euskal Herriko ibaietatik kastorea (Castor fiver), garesti ordaintzen zen haren larruazalaren bila zebiltzan ehiztariek akabatuta. Geroztik euskaldunek ez dute abere hori Ameriketako filmetan baizik ikusi.

Antza denez, 2003an Belgikako Pays de Castors talde ekologistak 18 kastore utzi zituen libre Nafarroan, Aragoi eta Ebro ibaiek bat egiten duten gunean. Geroztik pittinka zabalduz joan dira Nafarroa, Errioxa eta Arabako ibai ertzetan. Orain Lapurdin frogatu dutelarik bertara ere iritsi dela, adituek uste dute Nafarroan askatutako talde horretakoren bat izango dela Errobiraino iritsi dena.

Euskarazko Wikipediak dioenez, "Nafarroako Foru Erkidegoko Gobernua eta Errioxako Gobernua kastore horiek desagerrarazten saiatu dira, baina alferrik". Aldiz, France 3 Nouvelle-Aquitaine telebista publikoari ONFCSko basozainek esan diotenez, Frantzian babestutako animalia denez, ez dute pertsegituko. Hori bai, saiatuko dira berriro filmatu eta hura hurbilagotik ezagutzen. Adituon ustez, kastore bakar bat da Errobin dabilena.

 

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal honetan artxibatua: Biodibertsitatea

Biodibertsitatea kanaletik interesatuko zaizu...
Bizitzaren historia berridazten

Qingjiang (Txina) aztarnategian duela 518 milioi urteko fosilak aurkitu zituzten 2007an. Orain, azken 12 urtetan  egindako lanaren emaitza argitaratu berri dute Science aldizkarian.
 


Carlos Cabido, Aranzadi Zientzia Elkartea
"Animalia exotiko bat aske uzteak beti dakartza ondorio ekologikoak"

Sugegorri bat Hondarribian barrena zebilela-eta, zalaparta sortu da berriki. Ondoren jakinarazi zuten gezurra zela. Ezerezean geratu da kontua, baina zer pentsatua ere eman du. Posible al da horrelako zerbait gertatzea? Eta zein ondorio izan ditzake? Animalien trafikoaren inguruan hainbat gako eman dizkigu Carlos Cabidok, Aranzadi Zientzia Elkarteko Herpetologia saileko zuzendariak.


2019-03-03 | Iñaki Sanz-Azkue
Urgulleko arrabioen misterioa

Berezkoa du arrabioak misterioa. Marra horiz eta beltzez jantziriko animalia deigarria da, mitoen eta kondairen munduak gurtu eta egurtu izan duena historian zehar. Gautarra, bustizalea, isila, mantsoa eta, batzuen ustez, pozoitsua bezain arriskutsua; herensugeen eta suaren munduarekin lotu izan da. Ilunetan ilunenak, ordea, Urgullen (Donostia) aurkituko dituzu.


2018-12-16 | Iñaki Sanz-Azkue
Hegaztiak, erleak, zomorroak...
Sagastien zaindari txikiak

Zenbat eta fauna anitzagoa sagastian, orduan eta aukera gehiago izango da uzta hobea izateko, izurriteak gutxituko direlako eta polinizazioa handitu. Bestalde, sagastiaren itxurak eta inguratzen duen paisaiaren egiturak erlazio zuzena du bertan egongo den fauna aberastasunarekin. Bioaniztasunak, hortaz, sagastiari mesede egingo dio; eta sagastiak berak gure lurraldearen bioaniztasunari lagun diezaioke.


Arrikrutzeko lehoia aurrez aurre

Oñati, 1966. Arantzazuko seminarioko bi ikaslek, Iñaki Zubeldia ikaztegietarrak eta Valladolideko Jesús Manuel Marotok, igandeko atsedenaldia aprobetxatu zuten Arrikrutzeko kobetan sartzeko.


2018-11-12 | Baleike
Deba eta Zumaia arteko harraldea garbitu dute auzolanean

Eguzki talde ekologistak deituta, 200 boluntariotik gora aritu dira Deba eta Zumaia arteko harraldea garbitzen. Guztira, 2.500 kilotik gora plastiko atera dute.


Eguzkik dei egiten die herritarrei Deba eta Zumaia arteko flyschean plastikoak auzolanean garbitzera

Oier Bartolomek orain dela gutxi zabaldutako bideo biral batean, Zumaia eta Deba bitarteko flyscha plastikoz beteta ikusi dugu. Irudi tamalgarri hauen aurrean, pertsona askok “zerbait” egiteko beharra adierazi dute. Eguzkin ere horrelako mezu bat baino gehiago jaso ditugu. Gauzak horrela, erabaki dugu flyschean garbiketa-egun bat antolatzea, auzolanean.


2018-10-22 | Iñigo Igartua
Zumaiako Flisch-ak plastikoz beteta

Zumaiako Flysch-ak plastikoz beterik daudela erakusten duen bideoa birala bihurtu da azken orduetan.


2018-07-22 | Iñaki Sanz-Azkue
Pitiusetako sugandila
Ibizan uso, euskal kostaldean otso

1990eko hamarkadan behatu zuten lehen aldiz Pitiusetako sugandila Gaztelugatxen, Bermeon. Gizakiak ekarri zuen Ibizatik eta euskal kostaldeko gune berezi horretan askatu. Denbora gutxian eremuaren jabe egin da eta bertako sugandila “etxetik” bota du. Pitiusa uharteetan “uso” dena “otso” bihurtu da gurean.


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude