AEB

AEB

Benjamin Bradlee hil da, 'Watergate' auzia azaleratu zuen editorea

Benjamin Bradlee The Washington Post egunkariko zuzendari ohia hil da 93 urterekin Washingtonen. Azken urteetan alzheimer eta dementzia gaitzak zituen.

Gatazka amerikanizatuaren oinarriak

Ez zen gerra deklarazio ofizialik izan eta zaila da data zehatza ipintzea, baina duela 50 bat urte, 1964ko uda eta 1965eko negu amaiera bitartean, AEB Vietnamgo Gerran buru-belarri sartu zen. Interbentzio azkarra eta eraginkorra izango zen, munduko moralaren zaindari ahalguztidunek di-da garbituko zuten ipar vietnamdar ahulen mehatxu komunista. Edo hori uste zuten.

Europak ez ditu erregai super-kutsatzaileak mugatuko

Hainbat elkarte ekologistak salatu dutenez, Europako Batzordeak men egin die Kanadako eta AEBtako gobernuek eta petrolioaren lobbyak egindako presioei, eta erregai guztien gas emisioak modu berean zenbatzeko proposamena egin du, bereziki kutsatzaileak direnen eragina aintzat hartu gabe.
AEB

The Weather Underground taldeko sortzaileek hitzaldia emango dute Katakrak-en

Bill Ayers eta Bernardine Dohrn The Weather Underground taldearen sortzaileak hitzaldia emango dute Iruñeko Katakrak liburutegian. Daniel Álvarez Prendes Hoja de lata argitaletxeko editorea ere bertan izango da. 1960ko hamarkadan AEBtako unibertsitatean gerraren aurka aritu ziren mugimenduei buruzko liburua aurkeztuko dute.

Inperialismo gordina

AEBek “operazio militarrak” egin dituzte munduan 214 urtetan; 21 urtetan baino ez dira etxean gelditu. Bigarren Mundu Gerraren ostean, beren indar armatuek herrialde piloa eraso dute. Ez dira gutxi ere bultzatu eta babestu dituzten estatu kolpeak. Munduko potentzia nagusiak zuzenean...
AEB

Hollywood Etxe Zuriaren termometro

Urte asko pasa dira jada Casablanca filma estreinatu zela. 1942. urtea zen eta gobernu amerikarrak Bigarren Mundu Gerrarako bere interbentzioa justifikatu eta bultzatzeko erabili zuen maitasun eta gerraz bustiriko film hura.

Chicago besoen indarrez jaso zuten

Chicago (AEB), 1854. Kolera izurri bortitzak gogor astindu zuen hiria, nagusiki ur geldi osasungaitzaren erruz. Mende hasieran ezarri ziren lehen kolono frantziarrak Michigan lakuaren ertzean, Des Plaines eta Chicago ibaien artean (hortik hartu zuten hiriaren izena). Handik 30 bat urtera...

Angela Davis: “Arraza, klase soziala eta generoa banaezinak dira”

AEBetan emakumeen eta beltzen aldeko mugimenduan urte luzez borrokan dabilen emakume afroamerikarra da Angela Davis. Elkarrizketa egin diote TeleSur telebista katearen webgunean, eta adierazpen garrantzitsuenak euskarara ekarri ditugu.

AEBetako Seattle hiriak isuna jarriko dio zaborretan organikoa nahasten duenari

Associated Press agentziak zabaldu duenez, AEBetan Seattle hiriak (635.000 biztanle) legez debekatu du zaborretan organikoa nahasirik botatzea eta urte berriarekin hasiko da isunak ezartzen debekua betetzen ez dutenei.

Obamak 3.000 militar bidaliko ditu Mendebaldeko Afrikara ebolari aurre egiteko

Militarrek 100 oheko 17 tratamendu-zentro martxan jartzen lagunduko dute eta sei hilabetez prestakuntza emango diete bertako osasun langileei. AEBetako Defentsa Sailak 500 milioi dolar inbertituko ditu operazioan.

Europako Batzordeak uko egin dio TTIP akordioaz eztabaidatzeari

Uztailean Europako 150 elkarte inguruk Herritarren Europar Ekimen bat erregistratu zuten, EBren eta AEBen arteko TTIP hitzarmenaren negoziazioak geldiaraztea helburu. Milioi bat sinadura bildu behar zuten, gaia Europako Batzordean eztabaidatu zedin. Alta, Europako Batzordeak ekimena errefusatu du.

"Fast-food" enpresetako 500 langile atxilotu dituzte soldata baxuen aurkako protestetan

AEBetako janari azkarreko enpresetan ari diren milaka langilek greba egin zuten joan den ostegunean lan baldintza prekarioengatik protestatzeko eta soldata duin bat eskatzeko. Emaitza: 500 atxilotu 150 hiritan, horien artean AEBetako Kongresuko kide bat, Waging Non Violence guneak argitaratu duenez.
AEB

Poliziak hildako gaztea "bakean" agurtzeko eskatu du haren aitak

Hilaren 9an poliziak Missourin tiroz hil zuen Michael Brown gazte beltzaren aldeko hileta elizkizunak gaur egingo dira. Haren aitak semea "bakean" agurtu eta gaur protestarik ez deitzeko eskatu die herritarrei.

Block the Boat: Israelgo itsasontziak blokeatzea helburu AEBetan Palestinaren alde

Abuztuaren 16tik Israelgo Zim konpainiako itsasontzien aurkako blokeo kanpainan ari dira AEBetan, Palestinaren aldeko ekintzaileak. Lehenik, Zim Piraeus ontziaren aurkako blokeo kanpaina abiatu zuten Oaklanden, eta deskargatzea astebetez atzeratu dute, portuan piketeak egin eta itsasoan geldirik edukiz. Block the Boat ekimeneko kideek jakinarazi dute Zim konpainiako ontzi gehiagoren aurka egingo dutela, eta Los Angeles, Tacoma eta Seattle-ko portuetan blokeoak prestatzen ari dira.
AEB

Ferguson, protesta geldirik egitea debekatuta dagoen hiria

Irakurri ezazu Andy Robinsonen “Si quieres protestar en Ferguson: ¡You gotta move!” bere Diario Itinerante blogean. AEBetan beltzek oraindik bizi duten zanpaketak eragindako azken gatazka bortitza Ferguson hiritik bertatik kontatzen ari da.
AEB

James Petras: "Fergusoneko altxamendua AEBetako 150 hiri handienetara zabal daiteke"

Fergusoneko liskarrak hizpide, James Petras soziologo estatubatuarrak adierazi du Barack Obamaren mandatupean segregazioa "are sakonagoa" bilakatu dela AEBetan, eta gazte beltz oro susmagarri dela poliziarentzat.
AEB

Ferguson: Sua AEBen bihotzean

Abuztuaren 9an, polizia batek armarik ez zeraman Michael Brown 18 urteko gazte beltza hil zuen tiroz AEBetako Ferguson hirian, Missouriko estatuan. Gertatutakoak haserre handia eragin zuen –herritar beltzen artean bereziki– eta indar armatuek oraindik ez dute istiluak itzaltzerik izan. Bart tiroketak izan dira Fergusonen; militarrek 30 manifestari baino gehiago atxilotu dituzte eta bi lagun balaz zaurituak izan dira.

Bizilagun pobreak atzeko atetik sartzera behartzen dituzten etxeak ugaritzen ari dira Londresen

Londresko urbanizazio aberatsetan diru sarrera baxuagoko bizilagunak erosle dirudunengatik banantzen ari dira, sarrera eta zerbitzu-gune bereiziak erabiltzera behartuz. “Ate txiroak” izenez ezagutzen den fenomenoa hazten ari dela argitaratu du The Guardian egunkariak.

Kubako politikan eragiten saiatu dira AEBak, HIESaren kontrako programen aitzakian

AEBetako Estatu Departamentuak onartu du osasun eta gizarte-programak erabili dituztela Kubara gazteak bidaltzeko “praktika demokratizatzaileak” sustatzera. Programek “gizarte zibila indartzea eta kubatarrek informazio gehiago eskura izatea” ahalbidetzen zutela argudiatu dute.

Malaysiako hegazkina botatzearen ardura elkarri leporatzen ari dira Ukrainan gatazkan diren bi aldeak

AEBetako inteligentzia zerbitzuen arabera misil batek jo zuen ostegunean Donetsken eroritako Malaysia Airlineseko hegazkina. Ukrainan gatazkan diren bi bandoek elkarri egotzi diote misila jaurtitzearen ardura.

Frackingaren aurkako protestak nazioartean

Gasa lurpetik erauzteko fracking praktikaren aurkako protestak ugariak dira nazioartean. Batetik, Greenpeaceko 25 kide inguru Chevron petrolio-konpainiaren zulaketa-gunearen parean kateatu ziren hilaren 7an Pungestiko herrian (Errumania). Multinazionalak esplorazio-putzuak zulatzeko onarpena iazko urrian eskuratu zuen, Errumania osotik gasa erauzteko sistema horren aurkako protestak hedatu ziren arren.

AEBek bitartekaritza eskaini dute Gazan su-etena lortzeko

Barack Obamak AEBen bitartekaritza eskaini dio Israeli Gazan su-etena lortzeko. Palestinako Aginte Nazionaleko (ANP) Mahmud Abbasek ere laguntza eskatu dio John Kerry AEBen Estatu Idazkariari helburu berarekin.

Kubako blokeo ekonomikoak "ez du zentzurik", Googleko presidentearen ustez

“Herrialde bat modernizatzeko modurik onena adierazpen-askatasuna sustatzea eta smartphoneak eta informazio erremintak kubatarren eskura jartzea da”. Horixe idatzi du Eric Schmidt Google enpresako presidenteak sarean Kubara egindako bisita baten ondoren.

Wikileaksek filtratu du zerbitzu publikoak pribatizatu nahi dituela EBk

Wikileaksek filtratutako dokumentu baten arabera Europar Batasuna sekretuan negoziatzen ari da Zerbitzuen Komertzioari buruzko Akordioa (TISA ingelesez) beste dozena bat herrialderekin batera, zerbitzu guztiak, publikoak barne, merkatura ireki daitezen.

AEBen inbasioak ekarri duena

AEB-ek 2003an inbaditu zuten bigarrengoz Irak beste hainbat herrialderen laguntzarekin –batez ere Erresuma Batua–, baina NBEren oniritzi barik. Hau da, nazioarteko legediaren adierazpen gorenari muzin eginez. Beste modu batera esanda, nazioarteko legediaren aurka, beste hainbat...

10.000 suizidio baino gehiago eragin ditu krisiak Europar Batasunean eta Ipar Amerikan

Suizidioen kopuruak nabermen egin du gora Europar Batasunean, AEBetan eta Kanadan 2008an finantza eta ekonomia krisia hasi zenetik. Oxfordeko Unibertsitateak eta London School of Hygiene & Tropical Medicinek egindako ikerketak erakutsi du ekonomiaren gorabeherek osasun mentalean eragin handia dutela, baina baita eragin horiek murriztu daitezkeela ere.

Gobernuek telefono lineak "pintxatuta" dituztela onartu du Vodafonek

Telefono konpainia britainiarrak onartu du bere sareak eta gainontzeko konpainienak ezkutuko mekanismoak dituztela, agentzia sekretuek sarean gauzatzen diren elkarrizketak entzun ahal izateko.

'Time' aldizkariak azala eman dio emakume transgenero aktore ezagun bati

AEBetako Time astekariak azalera ekarri du han ezaguna den Laverne Cox aktorea. Ez da ordea horregatik albiste azala, aktorea transgeneroa delako baizik.

Interneteko neutraltasuna kolokan AEBetan

AEBtako Komunikazio Bazorde Federalak (FCC ingelesezko sigletan) Internet arautzeko neurri berri bat onar dezake, sarearen neutraltasuna, Interneten orain arteko funtsezko printzipioa, kolokan jarriko lukeena.

Chicagoko jatetxe honek ez du zaborrik atera ia bi urtetan

Kim Bellwarek plazaratu du Huffingtonposten: “This Restaurant Hasn’t Taken Out The Trash In Nearly Two Years“. AEBko Chicagon jatetxe txiki bateko jabeak ez du zaborrik atera kasik bi urtetan, arrazoi xinple honengatik: ez dauka zer atera.
Multimedia

2014-07-11  |  AEB

Amerikar erradikala - Norman Finkelsteinen nekeak

Film honetan Norman Finkelstein AEBko akademiko judu polemikoaren bizitza eta lana jasotzen dira. Haren gurasoak bizirik atera ziren Holokaustotik, eta Israelen kanpo-politika sutsuki kritikatzen du; hala, muturreko amerikar zientzialari eta egile politikazale honi eroa eta bere burua gorroto...

2014-06-27  |  AEB

On the line

Larunbata arrunt bat Californiako hegoaldean. Adam klase ertain baxuko estatubatuarra da. Asteroko zereginari ekin aurretik, emaztea eta seme-alabak agurtu ditu... Jon Garañok 2008an zuzendutako film laburra.

2014-04-11  |  AEB

Isilpeko Lana

2008ko munduko ekonomia krisiari buruzko dokumentala. Ikerketa zabal baten eta finantza, politika eta kazetariei eginiko elkarrizketen bidez, filmak erakusten du enpresarien gorakada eta politikaren eta hezkuntzaren zatarkeria. [2010 - 109 min ] Jatorrizko izena: Inside Job Zuzendaria:...

2014-01-24  |  AEB

Kapitalismoa, maitasun istorio bat

Michael Moore zinemagilearen 2009ko dokumentala. Filmak AEBetako 2007-2010 arteko finantza krisialdia hartzen du gai nagusitzat, eta kapitalismoaren ezaugarriak ditu aztergai. Jatorrizko izena: Capitalism: A Love Story Euskarazko azpitituluak: Azpitituluak.com

2013-10-10  |  AEB

Detroit, hiri bat harian

Hustasuna eta bakardadea nabari dira Detroit (Michigan, AEB) zapaldu bezain laster. Hamabost pisuko etxebizitza-dorre hutsak Downtownaren sarreran. Haietariko baten goialdean graffiti aski handi bat, Zombieland. Kotxe bakan batzuk ere ikus daitezke errepide orain zabalegietan. Oinezkoak apenas....

2013-09-04  |  AEB

Green Valley Village, Kaliforniako Lakabe

Kaliforniako Sebastopol hiriko Green Valley Village herriak daraman bizitza erakusten du Kutxaren Ekoguneko Ekobidaiaria (Ortzi Akizu) blogaren bideo labur honek. Modurik ahalik eta jasangarrienean bizitzea erabaki dute bertan eta nekazaritza eta laborantzatik bizi dira hainbat komunitatetan...

2013-06-07  |  AEB

Gasaren lurraldea

Dokumentalak AEBetan fracking teknikaren errealitate gordina erakusten du. fracking zer den, ingurumenean dituen ondorioak, enpresen interesak, administrazioaren jokabidea... [2010 - 104 min] Zuzendaria: Josh Fox. Filmaren jatorrizko izena: Gasland Euskaratzea: Lima -...

2012-06-01  |  AEB

Nire bizi osoa espetxean

Mumia Abu-Jamal kazetaria eta Pantera Beltzetako militante ohia 1981eko abenduaren 9an atxilotua izan zen polizia bat ustez erailtzeagatik. Frogen desagertzea, lekukoei estortsioa… beharrezkoak izan ziren “ahotsik gabekoen ahotsa” bezala ezagutua zena heriotzera zigortzeko....

2012-02-03  |  AEB

Ameriketan euskaraz

AEBetan bizi diren euskaldunak eta haren ondorengoek euskal kultura, nortasuna eta euskara nola bizi duten erakusten duen dokumentala. Ekoitzpena: EiTB Iturria: eitb.tv

2011-11-23  |  AEB

Poliziaren gehiegikeria erakusten duen bideo honek haserrea eragin du AEBtan

AEBetan, Kaliforniako UC Davis unibertsitatean protesta baketsua egiten ari ziren ikasleen aurka piper spraya erabiltzen du oso distantzia txikitik. Segurtasun indarretako kide hauen aurkako ikerketa abiatu dute eta Anonymous taldeak polizia hauen datuak sareratu ditu.

2011-10-07  |  AEB

Emakumeak far westaren bihotzean

Amerikara emigratu zuten emakume euskaldunen historia laburbiltzen du dokumental honek. Euskal Herritik joateko arrazoiak, bidaia luzearen nondik norakoak, amerikarrekin duten harremana eta euren seme-alaben bizipenak izango dituzte hizpide. Iturria: eitb.tv

2011-06-10  |  AEB

Johnny Kurutxet, sustraiak han dituena

Johnny Kurutxet ezterenzubiarra Kaliforniako San Franziskon bizi da 1966tik. Ameriketan diren bertsolari bakanetakoa, hara joan ondotik ekin zion bertso kantatzeari. Bere eskutik ezagutu dugu Euskal Herrira begira bizi den beste San Franzisko hori.

2011-04-18  |  AEB

Wichita hizkuntzaren azken hiztuna

Al Jazeerak egindako bideo honetan, Wichita hizkuntzan hezi zen azken emakumearen testigantza jasotzen da. Bideoa 'iratisarasua' erabiltzaileak itzuli du euskarara. Oharra: Euskarazko azpitituluekin ikusteko, irudiaren azpian 'Basque' jarri behar du. Ez balu jarriko,...

2010-08-03  |  AEB

Jaialdi 2010 Boisen

Bost urtean behin ospatzen da Boisen (Idaho, AEB) euskal diasporaren festa nagusia. Milaka eta milaka pertsona biltzen dira bertan astebetez euskal nortasunaz harro. Jon C. Hogson argazkilariaren lana da hemen ikusgai dagoena.

2010-07-09  |  AEB

Basque Boulevard

1848ko urtarrilean aurkitu zuten urrea Kalifornian. Martxoa orduko hasia zen urrearen lasterketa. Sukarraren deiari erantzunez Kalifornian bildu ziren meatzariek laster hondatu zituzten bertako lur-azala eta erreka bazterrak. 1864an amaitu zen urrearen karrera ero hura, eta beste bat hasi:...

2008-02-28  |  AEB

Abu Ghraib

Wired News aldizkariak Abu Ghraibeko (Irak) kartzelako torturen argazki argitaragabeak paratu ditu gaur bere webgunean. 2006ko martxoan eskandalua eragin zuten presondegi horretan egindako torturen argazkiek, baina antza, egia guztia azaleratu gabe zegoen. Argazki galeria batean jarri ditugu...

1970-01-01 AEB

1970-01-01 AEB

Gehiago kargatu

Kazetaritza independentea eta profesionala egiten dugu, euskaraz eta euskaldunontzat.

HARPIDETU ORAIN


Ametzagaiña Argia Antza iametza Adur Luditoys