Ondare publikoa berreskuratu

  • Espainiako Gobernuak publiko egingo du Eliza Katolikoak 1998tik immatrikulatutako ondarearen zerrenda ofizial osoa, nahiz eta hobe litzatekeen 1939tik aurrerakoa egitea.

Juan Mari Arregi
2018ko irailaren 16a

Eliza bere ondasunak egiaztatzetik salbuetsita egon da 1946tik 2015era arte. Nahikoa zen gotzainak balekotzat ematea. Beraz, ondasun publiko eta pribatuen bereganatze masiboa zein izan den ezagutuko dugu orain. Baina jadanik badakigu immatrikulazio horiek milaka eraikin eta lur –kasu askotan lur komunalak– jasotzen dituztela: zenbaiten arabera, Espainiako Estatu osoan 40.000 eta 60.000 artean dira Elizaren ondare zerrenda handiari gehitu zaizkionak; estatuko BPGren %2 izan liteke hori, PWC aholkularitzaren arabera.

Hego Euskal Herrian ondare publikoaren aldeko herri ekimenak sortu dira, Nafarroako Ondarearen Babeserako Plataformaren eta zenbait erakunderen partetik –Gasteizko eta Iruñeko legebiltzarretan–. Ekimen horiei esker badakigu Araba, Bizkaia eta Gipuzkoan 505 ondare immatrikulatu direla gutxienez epe horretan, eta Nafarroan 1.087. Denera 1.592 ondare erregistratu ditu Elizak –udalerri bakoitzeko hiru baino gehiago dira–. Horietako asko tenplu erlijiosoak eta ermitak dira, baina badaude baita ere orubeak, lursailak, plazak, frontoiak, futbol zelaiak, hilerriak, aurriak, pinudiak, olibariak...

Honek guztiak erakusten du Eliza, denboran barrena, kasu askotan modu ilegitimoan ondare pribatu eta publikoaren jabe egin dela. Garaia da behingoz argitzeko zer gertatu den; eta zerrenda ofizial hori publiko egin ondotik, Elizak lan egin beharko luke inongo legitimitaterik gabe kendutako ondarea itzultzen hasteko. Bete dezala bere mandamentuekin. Zazpigarrenak halaxe dio: “Ez duzu ostuko”.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Eliza Katolikoa  |  Ekonomia

Eliza Katolikoa kanaletik interesatuko zaizu...
Derioko seminarioko itxialdia
Eliza aldatu erregimena suntsitzeko

1968ko azaroan 60 abade inguruk Derioko seminarioa okupatu eta ia hilabeteko itxialdia egin zuten, hierarkia katolikoak frankismoarekin zuen konplizitatea salatu eta Eliza errotik aldatzea eskatzeko. Errepresioaren aurrean geldirik egoteaz asperturik zegoen jende eta mugimendu askoren katalizatzaile bihurtu ziren abade horiek 60ko hamarkadan, eta gogorrago erantzun behar zela jabeturik, “Gogor” taldea sortu zuten. Pulpituek oraindik botere itzela zuten garaian, haien erabateko... [+]


2018-11-04 | ARGIA
'Gogor' diskoaren abesti guztiak

Oroimen antifrankistaren altxorra da 'Gogor' diskoa. Klandestinitatean grabatua, 1968an Derioko seminarioa okupatu zuten abadeek abesten zituzten letre berak dira honakoak. Errepresio egoera gordinean, eduki politikoa nabari zaie kanta liturgikoei eta bertsoei: Eleiza pobrea, Iltzalle bat bezela, Egun da Santimamiña, Iñok nai ba'dau eta Ez, ez dut nahi dira abesti ezagunenetako batzuk. Gehienak Youtuben daude entzungai, hemen bilduma:


Hiletak eta garapena

Ni hiltzen naizenean, ez ehortz elizan kantu zaharrak garapena izan du: Donostiako Udala areto apropos bila dabil, herritarrek hileta laikoak antola ahal ditzaten. Ongi iruditzen zait, kristaua naizen aldetik ere. Bakoitzak bere hilak egokien deritzon eran agurtzeko modua izatea elkarbizitza mailaren neurri ona da eta.

Hobe legoke kristau komunitateek euren elizak zabalduko balituzte eginkizun horietarako ere. Badira eliza moderno askotxo, non tradizio kristauaren apaingarri gutxi dagoen,... [+]


Sentimendu kontentzioa

Mundua ez da beti jai, inoiz tristea ere bai” diosku Mendian gora haritza abestiak. Eta mila motibo egon arren kantatzeko alai, tristeak ere hamaikatxo dira. Hauetaz gutxi egiten dela berba begitantzen zait.

Bizitzak zaplazteko ederrak ematen dizkigu, eta egungo euskaldunok erreakzionatzen ez dakigula uste dut. Gaixotasuna eta heriotza tabu bihurtuta, pena eta negarra ezkutatu beharra dugu. Hori da gure patua. Halere, sentimen horiei begiratu eta aurre egin behar zaie.

Gaitza da,... [+]


Martin Orbe. Abadea ere torturatua
"Ezin zara torturaren zamapean egon bizi guztian"

Martin Orbek bazuen lagun bat, Eusebio Martija, inoiz hari zelan zegoen galdetu eta “Ederto, xehetasunetan sartu gabe”, Martini erantzun ohi ziona. Xehetasunetan sartu gabe Martin Orberen bizia ere: hierarkiatik aparteko apaiza, irakaslea, torturatua, Zamorako kartzelan egona, Gogor taldekoa, UEUren gidari… Xehetasunetan sartzera egin dugu, Orberen lagun Martija hark ez bezala. Nola esango nizuke, bada?


Periko Berrioategortua
Elkartasun eta konpromisoaren irribarrea

Abuztuaren 3an hil zen Pedro Berrioategortua Murgoitio (Apatamonasterio, 1928 – Zornotza, 2018), frankismo garaian abade, erregimenari aurre egin zion borrokalari nekaezina. Kamioiarekin freskagarriak banatzen zituenean nola Guardia Zibilak jazartzen zuenean, Derioko itxialdian nahiz Zamorako apaiz-kartzelan, ez zuen sekula tinkotasuna zerion irribarrea galdu.


2018-09-07 | Nahia Ibarzabal
New Yorkeko fiskaltza adingabeei elizan egindako sexu-abusuak ikertzen hasiko da

Zortzi elizbarrutietako apaizek adingabeei sexu-abusuak egin izanaren susmoak ditu Barbara D. Undewook New Yorkeko fiskalburuak eta ikerketa bat abiatuko du.


2018-09-03 | ARGIA
Munduan 100.000 pertsona inguruk jasan dituzte sexu abusuak Elizaren baitan

ECA Global, abusu klerikalei aurre egin dieten mundu osoko norbanakoak biltzen dituen erakundeak egin du publiko elizaren baitan ematen diren pederastia kasuen zenbatekoa.


2018-08-28 | ARGIA
Bascos elkarteak aita santua kritikatu du joera homosexuala duten seme-alabak psikiatrarengana eramateko aholkatu dielako gurasoei

Bascos elkarteak Frantziako Hezkunde Nazionalari eskatu dio ikastetxe katolikoetako zuzendaritzei galdetzea ea zer iritzi duten aita santuak egindako adierazpenen inguruan.


2018-08-21 | Nahia Ibarzabal
"Pensilvaniako apaiztegietan pedofiloak hezten dituzte"

Mila adingabek baino gehiagok pairatu zituzten apaizen abusuak, txosten batek azaltzera eman duenez. John Delaney da biktimetako bat eta gertakariaren xehetasunak azaldu ditu EFEk egindako elkarrizketan.


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude