Udalerri euskaldunak

Medikuen eta pediatren lautik bat ez da gai euskaraz egiteko

  • UEMAk (Udalerri Euskaldunen Mankomunitateak), erakundeak berak biltzen dituen 76 udalerrietan familia eta larrialdi medikuen eta pediatren euskara gaitasuna neurtu du. 76 udalerriak Hego Euskal Herrian daudenez, Osakidetzako eta Osasunbideako profesionalak dira denak. 289 profesional zenbatu dituzte UEMAko udalerrietan. 73 ez dira gai euskaraz aritzeko. Familia eta larrialdi medikuen %22 da gai ez dena eta pediatren %35.

Onintza Irureta Azkune @oirureta
2016ko azaroak 20
Argazkia 2014koa da. Orduan mediku eta pediatra ez euskaldunak zituzten Zumaian. Argazkia: baleike.eus.
Argazkia 2014koa da. Orduan mediku eta pediatra ez euskaldunak zituzten Zumaian. Argazkia: baleike.eus.

Profesionalen euskara gaitasuna jakiteko UEMAk Osakidetzako eta Osasunbideako plantillak begiratu ditu eta langileok haien lanpostuetan zein hizkuntza eskakizun dituzten eta hori egiaztatuta duten ala ez aztertu du. Gerta daiteke ordea (eta alboko taulan gertatzen dela ikusiko duzue), hizkuntza eskakizuna izan eta euskaraz aritzeko gaitasunik ez izatea, eta alderantzizko adibideak ere badira, badira hizkuntza eskakizuna eduki ez arren euskaraz egiteko gai diren medikuak. Egoera horiek xehetasun gehiagoz jakiteko asmoz, udalerrietako euskara teknikariekin, politikariekin, osasun etxeetako langileekin eta herritarrekin hitz egin dute.

2013an ere egin zuen ikerketa UEMAk eta emaitzak alderatzeko aukera izan du. Eneka Maiz Etxarri-Aranazko alkate eta UEMAko zuzendaritzako batzordekideak honela baloratu du bilakaera: “Ordudanik osasun etxe batzuetan egoerak hobera egin badu ere, beste batzuetan okerrera egin du edo bere horretan irauten du”. Bereziki larritzat ditu udalerrian profesional guztiak (gehienetan profesional bakarra dute, edo medikua edo pediatra) euskaraz egiteko gai ez diren adibideak.

Oporretan zer?

Eskuineko orrialdeko taulan agertzen diren kolore berde-gorriek profesionalek hizkuntza gaitasuna duten ala ez adierazten dute, eta alboko oharrak irakurrita jakin daiteke, eskakizuna albo batera utzita, medikua edo pediatra euskaraz egiteko gai den ala ez. Hala ere, horrek ez du esan nahi, demagun Etxalarren, urte osoan pediatra euskalduna dutenik. Zer gertatzen da ordezkapena egin behar denean, esate baterako medikua oporretara doanean? Bada behin baino gehiagotan ordezkoak  euskara ez dakitenak izan dira. Joan den udan Azpeitiak, Segurak eta Aulestik horrelako egoera salatu zuten eta tankera berean ziren udalerriak dozenaka ziren.

Jubilazioa da beste kezka iturri bat. Batetik, hurrengo medikua euskalduna izateko aukera da, eta bestetik, okerrera egiteko arriskua dago; badoana euskalduna da eta etorriko dena ez jakin. Horregatik, UEMAk eskaera zehatza egiten die Osakidetzari eta Osasunbideari, “udalerri euskaldunetan egingo diren kontratazio berri guztietan, behintzat, profesional euskaldunak kontratatu daitezela”.

Nafarroan hizkuntza eskakizunak urri

Mediku euskaldunak eskualdeka kokatzen ditu Nafarroako Gobernuak. Alabaina, herritarrak ez dira pozik, horrek ez duelako bermatzen arreta euskaraz jasoko dutenik. Gobernuak 100 lanpostu atera ditu lehiaketa publikora eta horietatik hamabik dute hizkuntza eskakizuna.

Taulan duzue UEMAren ikerketaren emaitza. Ez dituzue mankomunitateko udalerri guztietako datuak aurkituko, baizik eta zerbitzua euskaraz emateko arazoak dituzten osasun etxeak.

Kanal hauetan artxibatua: Hizkuntza eskubideak  |  Osakidetza  |  Osasunbidea  |  Medikuntza  |  UEMA

Hizkuntza eskubideak kanaletik interesatuko zaizu...
Dementzia duten gaixo galestarrak euren hizkuntzan artatuko dituzte ospitalean

Ohe gainean gales hiztunak direla jarriko du, osasun langileek jakin dezaten eta hizkuntza horretan artatu ditzaten.


2017-06-23 | ARGIA
EAEko Auzitegi Nagusiak Gipuzkoako Foru Aldundiaren Euskara Planaren aurkako epaia eman du

Bost artikulu baliogabetu ditu, besteak beste, kontratazio administratiboarena eta diru-laguntza jasotzaileen betekizunena. Foru Aldundiak epaia errekurrituko du.


2017-06-06 | ARGIA
Euskaraz bizitzeko zailtasunak salatu ditu Behatokiak beste behin

2016. urteari dagokion txostena aurkeztu du Hizkuntza Eskubideen Behatokiak Donostian. “Euskaraz bizi nahi duten herritarrek hutsune handiak aurkitu dituzte”, nabarmendu du Behatokiko zuzendari Garbiñe Petriatik. Administrazioa euskalduntzeko une estrategikoan gaudela gaineratu du, eta kontratazio politikan euskararen aldeko apustua eskatu.


2017-05-15 | ARGIA
"Pelikula euskaraz bakarrik proiektatuko dugu, barkatu eragozpenak"

Zeresana eman du sare sozialetan Usurbilgo Urbil merkatalgunean dagoen zineak jarritako kartelak. Gaztelania hutsean, zera irakur daiteke: “Richard zikoina pelikula euskaraz bakarrik proiektatuko dugu, barkatu eragozpenak”.


"Euskararekiko tentsioa jaitsi egin da, normaltasunean gaudelakoan"

Iragan abenduaren 14an Nafarroako Vascuencearen legeak babesten duen hizkuntz eskubideen urraketa salatzeko ekintza egin zuten EHE Euskal Herrian Euskarazeko hiru lagunek Nafarroako parlamentuan. Horretaz eta EHEk azken hilabeteotan egin duen hausnarketa prozesuaz hitz egin du Azaitz Gartziarekin Hala Bedi irratiko Igor Goikoleak.


Euskararen ofizialtasunaren defentsan itxialdia egiten ari dira EHEko hiru kide Euskarabidean

Abenduan, Nafarroako Parlamentuan kateatu ziren Euskal Herrian Euskarazeko hiru kide, euskararen ofizialtasuna exijitzeko eta, Mozal Legea aplikatuta, guztira, 900 euroko isuna ezarri zieten.


Tabakalerako zine-eskola berriko zuzendariak ez daki euskaraz

Carlos Muguiro izango da Tabakalerako zine-eskola berriko zuzendaria. 1966an Elizondon jaioa, Madrilgo Erkidegoko Zine Dokumentaleko Eskolan (ECAM) aritu da orain arte. Medioetan hainbeste komentatu ez dena zera da: Muguirok ez dakiela euskaraz.


"Baldintzak badaude euskalgintzak eta instituzioek hirugarrenez akordio saiakera egiteko"

Gelditu eta gogoeta egiteko beharra sentitu du Euskal Herrian Euskarazek. Urtebeteko hausnarketa egin dute EHEko kideek eta elkartetik haragoko euskaltzaleek. Duela hainbat aste adostu duten idazkiak jasotzen duenaz aritu gara Azaitz Gartzia eta Urko Aierberekin.


Tabakalerako zine eskolaren zuzendariak ez du euskaraz jakin beharko

Tabakalerako zine-eskola zuzentzeko lehiaketa publikoa astelehenean argitaratu da. Deialdiak ezartzen dituen baldintzen artean ez dago zuzendariak euskaraz jakitea.


Aurrerapausoak ematen jarraitzeko eskatu dio euskalgintzak Iru˝eko Udalari

Euskarazko haur eskolak bertan behera uzteko Antonio Sanchez epaileak emaniko sententzia larritzat jo du dute gaur arratsaldean Udal Plazan bildu diren hiritarrek. 


ASTEKARIA Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude