Ezkabako ihesaldian parte hartu zuten presoak izan dituzte gogoan

  • 1938an Ezkaba mendian dagoen San Cristobal gotorlekutik ia 800 preso errepublikazalek ihes egin zuten, baina frankistek horietako asko harrapatu eta hil egin zituzten. Estatuko kartzeletan inoiz egindako ihesaldi handienetakoa izan zen.

Euskalerria irratia @fm983irratia
2017ko maiatzaren 22a
Ezkabako presondegitik ihes egindako ehunka presori igandean egindako omenaldia. Arg: Aritz Intxusta

Frankistek 206 mendian hil zituzten, eta beste 14, antolatzailetzat hartuta, Iruñera eraman eta hantxe fusilatu zituzten handik gutxira. Azken aldian, Nafarroako Gobernuak gorpuak hobietatik ateratzeko abiatutako programaren baitan, Aranzadi Zientzia Elkartea apurka-apurka sakabanatuta dauden gorpuzkiak aurkitu eta hobitik ateratzen ari da identifikazio lanetarako.

San Cristobalgo espetxe zenaren atarian omenaldia egin diete igandean. Txinparta Elkarteak antolatutako ekitaldian Nafarroako Gobernuak ere parte hartu du.

Botilak, ihesaldian parte hartu zutenen omenez

Botilak bihurtu dira ikur; izan ere, espetxean hildako ehun lagunetik gora, alboko hilerrian lurperatu zituzten hankatik botila bat zintzilik zutela, eta barruan bakoitzaren izen-abizenak zeudela.

Aurten ere egindako lore eskaintzan, Nafarroatik eta Estatuko beste hainbat tokitatik bertaratu diren gonbidatuek botila bana eraman dute, baina oraingoan eurek idatzitako mezu edo olerkiren bat gorde dute bertan. Omenaldiaren erdigunean kokatu dituzte, eta amaieran bakoitzak berea ez zen botila bat hartu du.

Argazkia: Patri Abad

(Albistea hau Euskalerria Irratiko webgunean argitaratu da eta ARGIAra ekarri dugu CC by-sa lizentzia baliatuta)

Kanal hauetan artxibatua: Oroimen historikoa  |  Nafarroa  |  1936ko gerra

Oroimen historikoa kanaletik interesatuko zaizu...
Urtebetean ikur frankistak erretiratzen ez dituzten Nafarroako udalek isuna jasoko dute

Eremu publikoetatik ikur frankistak kentzen ez dituztenak zigortuko ditu Nafarroako Gobernuak. Legeak 2.000 eta 150.000 euro arteko isunak aurreikusten ditu urtebeteko epean sinbolo edo aipu frankistak kentzen ez dituztenentzat.


1936ko altxamendu faxistaren bi biktimaren gorpuzkiak errekuperatu dituzte Artazun

Dagoeneko 68 lagunen gorpuzkiak atera dituzte lurpetik legealdi honetan.


2018-06-12 | Hiruka .eus
Armada frankista Getxora sartu zeneko 81. urtemuga gogoraraziko dute martitzenean Itzubaltzetan

Martitzenean beteko dira 81 urte 1937ko ekainaren 12an Francoren tropak eta Italiako gezi beltzetako batailoi bi Getxo udalerriko kaleetara sartu zirenetik. EH Bilduk "Frankismoaren aztarnak Getxon" mahai-ingurua prestatu du Itzubaltzetako Romo kultur etxean, 19:00etan, "gaur egungo egoera ulertzeko oroitzea ezinbestekoa" delakoan.


2018-06-11 | Hedoi Etxarte
Pardines eta faxisten errelatoak

Ia inork ez omen du Pardines guardia zibila ezagutzen. Terrorismoaren biktimen zentroko kapoetako baten aburuz populazioaren %1 inguruk. Zentro hori Gasteizen dago, zeren Toulousen, Hanburgon, Amersfoorten, Breendorken edota Espelanden inork halako zentro bat zabalduko balu, halako marko intelektualarekin: autoritate publikoek itxiko lukete. Estatu batzuetan, legeak daudelako; bestetzuetan, faxismoa esfera publikotik kanpo dagoelako.


'Lehengo batean, Bentaundi erdian, Xabier anaia hil zuten'

50 urte beteko dira ostegunean Bentaundin guardia zibilek Txabi Etxebarrieta etakidea hil zutela. Larunbatean, ekainak 2, lore eskaintza egin diote bertan eta ondoren ekitaldi politikoa izan da Pizkundearen plazan. AVT elkartekoak ere azaldu dira ekitaldian, protesta egiteko.


Ereiten duguna baikara

Maiatzaren 22an bete dira 80 urte Europan inoiz izandako kartzela ihesaldi handiena gertatu zela.


Txabi Etxebarrietaren 50. urteurrena: min (ia) guztiak hasi zirenekoa

Larunbaterako, ekainak 2, Tolosan eta ostegunerako Bilbon, Txabi Etxebarrieta ETAren lehen militante tiroz hilaren omenezko ekitaldiak daude antolatuta, Etxebarrieta Memoria Elkartearen bultzadaz. Madrilgo gobernuaren EAEko ordezkariak horien debekua eskatu du. ETAk lehen guardia zibila –Jose Pardines– hil eta guardia zibilen tiroz lehen kidea galdu zueneko 50. urteurrenean, gertakizunak eta bere testuingurua azaldu ditu Jon Miranda Labaienek Tolosaldeko Atarian.


2018-05-31 | ARGIA
Kale izendegi frankistak nola aldatu zituzten erakusten duen dokumentua

Zarautzeko hainbat kaleren izenak 1979an eginiko proposamen batetik datoz. Beste herri askotan bezala, lehen udal gobernu demokratikoak 40 urtez frankismoak inposaturiko izendegia aldatzeari ekin zion.


Ezkabako ihesaldian parte hartu zuten bi gizonen gorpuzkinak aurkitu dituzte Leranozen

Ezkabako ihesaldia izan zenetik 80 urte bete diren honetan desobiratzeen bidez beste bi herritarren gorpuzkinak topatu dituzte. Legealdi honetan dagoeneko 66 pertsonaren arrastoak aurkitu dituzte.


2018-05-09 | Arabako Alea
62 ataritan ikur frankistak kenduko ditu Udalak Gasteizen

149 etxebizitzatako fatxadetan zenbatu dira frankismo ikurrak.


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude