36ko errepresaliatuei omenaldiak egingo dizkiete Azkoienen eta Azpeitian

  • Larunbatean izanen da, Azkoienen, Oroimenaren Aldeko Emakumeak elkarteak antolatuta. Beraien facebook orrian ikus daiteke egitaraua osorik.

     

ARGIA @argia
2016ko irailaren 21a
Antolatzaileak Iruñean, jaialdia aurkezterako unean. Argazkia: Bertso jota rap jaialdiko antolatzaileak.

Aurora Moneok, elkarteko kideak, adierazi du "kultura borrokarako arma zibil gisa" ulertzen dutela antolatzaileek, eta hori dela medio uztartu nahi izan dituztela hiru arte adierazpideak. Oholtza gainean eginen dutena "fusioa" izanen dela esan du Belen Ordoñez jota abeslariak.

Laura Perez, rapeatzen

Ordoñez berak eta Soraya Lopezek kantatuko dituzte jotak, gaztelaniaz, bertsolariei gaiak jartzeko. Euskaraz, bertso kantari, eta bat batean, Nerea Elustondo eta Eli Pagola gipuzkoarrak ariko dira.

Hirugarren elementua rapa izanen da. Laura Perez Nafarroako Ahal Duguko idazkari nagusia igoko da tabladura. Hark kantatuko ditu propio ekitaldiari begira sorturiko rap abestiak. Bertaratuentzako itzulpen zerbitzua egonen da.18:30ean ekinen diote emanaldiari, Azkoienen; dena dela, egun osoan egonen da zer gozatua.

Ez da soilik jaialdi bat

Bestalde, jaialdiaren mamia azaldu du Carlos Martinez antolatzaileak. Haren hitzetan, biktimen aldeko ekitaldi ugari dauden arren, emakumeei maiz ez diete erreferentziarik egiten. Horregatik, erdigunean jartzea beharrezkotzat jo du.

Jaialdiaz gain, frankismoak jazarritako emakumeak omentzeko eskultura sortu dute auzolanean Azkoiengo herritarrek. Eskultura urriaren 8an jarriko dute, herrian bertan. Horregatik, larunbateko jaialdia laguntza ekonomikoa lortzeko baliatuko dute.

Azpeitian ere omenaldia 36an espetxean hildako zortzi presori

Juan Casado Lorite, Francisco Delfa Fernandez, Francisca Galvez Vazquez, Luis Palomino Gutierrez, Juan Morales Artiles, Eusebia Delgado Pérez eta Manuel Martin Martinez preso errepublikarrak omenduko dituzte datorren ostiralean, hilaren 23an,  Azpeitian. Frankistek herria hartu ondoren, bertan zabaldutako kartzelan hil ziren. "Beren etxeetatik urrun hil ziren andaluziar horiei, preso politiko horiei errekonozimendua egin nahi diegu ostiraleko ekitaldi horrekin", adierazi zuen ekitaldiaren aurkezpenean Eneko Etxeberria herriko alkateak. Ekitaldian hildakoen oinordekoak, musika eta Kirmen Uribe poeta ezaguna izango direla aurreratu du.

Eneko Etxeberria Azpeitiko alkatea, Javi Buces historialaria eta Juantxo Agirre Aranzadiko idazkaria.

Javi Buces Aranzadiko historialariak ikertu ditu espetxearen nondik norakoak. Beretzat oso proiektu berezia eta hunkigarria izan dela aipatu zuen: "Andaluziarra izanik, niretzat oso proiektu berezia izan da hau. Horregatik eskerrak eman nahi dizkiot Udalari". Hildakoetako lau andaluziarrak ziren, Jaen ingurukoak. Zazpi preso errepublikar horiez gain, egindako ikerketen arabera, 100 preso errepublikar inguru izan ziren Azpeitiko kartzelan, beren etxeetatik urrun.

Zazpi hildakoak osasun arazoengatik hil ziren. Azpeitiko kartzelan bertan sei hil ziren, eta zazpigarrena oso gaixorik Donostiara lekuz aldatu ostean hil zen. Hildakoetako bi emakumeak ziren. 'Azpeitia 1936-1945 liburua egiterakoan jaso zituzten datuak, eta ondoren ekin diote nor ziren eta nongoak ziren identifikatzeari: "Identifikatu ostean beren familien bila hasi ginen, eta beren jaioterriko Udal eta memoria historikoa lantzen duten Andaluziako elkarteekin jarri ginen harremanetan, eta bi familia aurkitu ditugu", adierazi du Bucesek. Bi familietako kideak izango dira ostiralean Azpeitian.

Juantxo Agirre Aranzadiko Zientzia elkarteko idazkariak adierazi zuenez elkarteak egia bilatzen du: "Eta egiak ez du mugarik: ez lurraldetasun mugarik, ez ideologien mugarik, ez eta generorik. Guk pertsonen egiak bilatzen ditugu". Omenaldia 19:00etan egingo da, anbulatorio aurrean.

(Azkoiengo omenaldiaren albistea Euskalerria Irratiak argitaratu du eta CC lizentzia baliatuz ekarri dugu ARGIAra)

1936ko gerra kanaletik interesatuko zaizu...
1936an Burgosen hildako tolosar errepublikano baten gorpuzkiak hilobiratu dituzte Duintasunaren Kolunbarioan

Tolosako herritarra zen Miguel Vargas Arnaizen gorpuzkiak hobiratu dituzte Elgoibarren. Rabanera del Pinar (Burgos) udalerrian erail zuten, 1936an. Besteak beste, Iñigo Urkullu lehendakariak eta Jonan Fernandez Giza Eskubide, Bizikidetza eta Lankidetzaren idazkari nagusiak hartu zuten parte ekitaldian.


2018-04-13 | ARGIA
Gernikako bonbardaketaren 81. urteurrena oroituko du Guernica Gernikara ekimenak

Gernikaren bonbardaketaren 81. urteurrena dela eta, Guernica Gernikara ekimenak jardunaldiak antolatu ditu apirilaren 16tik 28ra.


Frankismoan eta Gerra Zibilean hil zituzten 307 iruindar gogoratu dituzte

307 iruindar hil zituzten eta hilaren 12an omenaldia egin diete Iruñeko San Jose hilerrian. Omenezko plaka jarri dute herritar horiek gogoratzeko.


2018-04-10 | Uriola.eus
Azken 80 urteetako une esanguratsuenak Luis Ortiz Alfauren bizitzan

Iaz gaztelaniaz kaleratutako liburua euskaratu du Ander Izagirrek, Luis Ortiz Alfauren mendea (Gogora Institutua, 2018). Gerra, kontzentrazio-esparruak, frankismoaren derrigorrezko isilaldia eta, azkenean, berreskuratutako memoria biltzen duen lana. 


2018-03-23 | ARGIA
Gerra Zibiletik itzuli ez dizkioten jabetzak eskatu dizkio CNT sindikatuak Jaurlaritzari

Ostiral honetan 81 urte bete dira Eusko Jaurlaritzak CNT sindikatuko egunkariaren errotatiba bahitu zuenetik. Efemeridearekin bat eginez, sindikatuak gogora ekarri du 40 urte daramatzatela Gerra Zibilean kendu zizkieten ondasunak berreskuratzeko eskatzen.


Hamar hilabete Gogora-ren panfleto baten zain

80 urte  baino gehiago igaro behar izan dira Zornotzako udalak gerra zibilean fusilaturik hil zituzten herritarrak, izen-abizendun biktima legez aitortu ditzan. Aipamenik, oroimenik ere ez frentean hildakoez, kartzelaratuez edo erbesteratuen biografiaz. Orain arteko anonimotasunean jarraitu behar dutela erabaki du udalbatzak. Adierazpen aseptikoa, auzokide baten etxeko teilatuaren berriztapen baimena onartuko balitz bezala.


36ko gerrakoa izan daitekeen obus txiki bat topatu dute Leaburun

Leaburuko plaza berritzeko lanetan aurkitu zuten eta Ertzaintzak eraman zuen eztanda eragiteko asmoz; ez da horrelako bonba bat topatzen duten lehen aldia.


Ezkabako presondegitik ihes egindako gizon baten gorpuzkinak topatu dituzte Olaben

Olaben (Nafarroa) aurkitu dituzte Ezkabako presondegitik ihes egin eta ondoren frankistek hil zuten gizonezko baten gorpuzkinak. 1938ko maiatzaren 24an hil zuten eta 25 urte baino gutxiago zituela ere baieztatu dute.


2018-02-25 | Xabier Letona
Ricardo Urrizola. Historia artxibo arakatzailea
"Badirudi 36ko Iruñean pistola, alkohola eta barrabilak zirela nagusi"

Iruñeko Artxibo Militarra arakatu duen lehen historialaria da. Horren fruitu da Consejo de Guerra. Injusticia militar en Navarra, 1936-1940 liburua (Altaffaylla-Txalaparta, 2017), Navarra 1936: de la Esperanza al terror liburu ezagunaren segida. Hark 3.000 hildakoren berri eman zuen. Honek auzitegi militarren ohiko jarduna, gizarte zibila militarren begietatik ikusia eta armadaren erabateko kontrola erakusten ditu.


Gerra Zibilean fusilatutakoen omenez plaka bat jarriko du Iruñeko Udalak hilerriko panteoian

Nafarroan Fusilatutako Senideen Elkarteak eskatu zuen plaka jartzea eta hala eginen du. Plaka horretan Iruñean eraildako 308 pertsonen izenak ageriko dira.


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude