Doministikuaren urkia


2007ko otsailaren 21an

Hotza epeltzeak eta gaua eguna bihurtzeak landare udazaleak ugalketari begira jarri dituzte bete-betean. Ura hartzen hasi, sustraietan eta enborrean pilatutako jakiak ur horrekin adar-muturretako kimuetara mugitu, hauek hazi, puztu eta zabaldu. Sasoirako loredun soinekoa atera dute neguko kutxatik eta etenik gabeko lorearen emana hemen da: haltza, hurritza, urkia...

Loreak zabal, polena ugaritzen hasi da arnasten dugun airean. Polena arra da eta beste loreen emea ernaltzera iristeko landare ugarik erlea edo beste intsekturen baten premia dute. Badira lan honetarako aparteko berezirik gabe, haizea baliatzen dutenak, landare anemofiloak dira hauek, haizezaleak. Hauek, bere espezieko ondorengoak izan edo ez izatearen patua haizearen esku izaki, polen mordo ikaragarriak ekoizten dituzte, haizeak haize, bateren batzuk lore emeetara iritsi daitezen.

Neguan hurritza, makala, zurzuria, haltza, lertxuna, pinua... udaberrian haritza, lizarra, platanoa, urkia... geroxeago zumarra, gaztaina... Hauez gain belarrak, laboreak eta era guztietako onttoen esporek gure airea erabat polen-asetzen dute. Toki eta urtesasoi bakoitzaren arabera espezie bateko edo besteko polenak izango du garrantzia. Asma bezalako gaitzen bat duen gaixoari galdetu... Mediterraneo aldean olibondoa, Europa ipar eta erdialdean urkia eta abar. Bilbon, adibidez, milatik hogeita lau lagunek arazoak dituzte pinuaren polen sasoian.

Hernanin bada, agidanean, urkiaren polenak sudur-zuloak zirikatu eta bizimodua jasan ezina egiten dionen bat. Arraroa da geurean urkiari alergia hau dionik izatea... Zuhaitz hau ugariagoa den nonbait bizitakoren bat izango da. Galizian jende asko da Europa erdi aldean urte asko eman lanean eta gero bueltatu direnean gaitz hau berarekin ekarri dutenak. Hernanin, di-da, haren inguruko urki guztiak eraitsi dituzte. Barrenak behar dira... Ez da edonor izango... Triskantza honen aitzaki den alergia ezinikusi, gorroto, nazka eta higuin bihurtua. Antzeko alergiak sortzen dituzten poliziak, automobilak, politikoak eta abar eskatuz gero ea abaila berdinarekin kenduko lituzketen gustura ikusiko nuke...


Azkenak
Istiluak berpiztu dira Kanaky uharteetan, independentziaren aldeko zazpi buruzagi Frantziara preso bidali ostean

Asteazkenean, ekainaren 19an, atxilotu zituzten eta Frantziako espetxeetara bidali dituzte asteburuan. Maiatzean izandako istiluetan bortizkeria ekintzak antolatzea leporatzen diete.


Zaharraz Harro! jaiak
Beren atarietan etxebizitza turistikoak debekatu dituzten auzokideak omendu dituzte Gasteizko Alde Zaharrean

Etxebizitza turistikoen aurkako kalejira egin dute Zaharraz Harro! jaien barnean, Auzoan Bizi etxebizitza sareak antolatuta. Etxebizitzarekin “negozioa” egiten dituztenak salatu dituzte, bereziki Gustavo Antepara PPko zinegotzia, eta beren atarietan etxebizitza... [+]


281 gorroto delitu erregistratu ziren iaz EAEn, eta %64 izaera arrazista edo xenofoboagatik

Gorroto-gertakarien kopurua 2022. urtearekin alderatuta %35 txikiagoa izan zen, baina bigarren kopururik handiena da azken zortzi urteetan. Tipologiari dagokionez, lesioak (%32) eta mehatxuak (%24) nabarmendu ziren. Delituak jasan zituztenen erdia baino gehiago migratutako... [+]


2024-06-25 | ARGIA
Pirinioetako alkateek salatu dute “noraezean” dagoela despopulazioari aurre egiteko gobernuaren plana

Pirinioetako Mahaiak agerraldia egin zuen ostiralean, "konpromisoen lege bat" eskatzeko eta Nafarroako Gobernuari "neurri zehatzak" exijitzeko.


Eguneraketa berriak daude