"JOANDAKO BOTOEK EROSOAREN AUKERA EGIN DUTE"

  • Hauteskundeetako emaitza txarren ondorioz hausnarketa prozesuan dago EH. Oso gainetik bada ere, hausnarketari usaina hartu nahi izan diogu eta Bizkaiko EHko zerrendaburuarengana jo dugu, Jone Goirizelaia abokatu eta EHko parlamentariarengana.

2001eko ekainaren 03an
Kazetaritza independenteak herritarren babesa du arnas
Dagoeneko lehen batzar nazionala egin du EHk eta han hausnarketarako zenbait puntu finkatu zen. Sakondu dezagun horietan banan bana. Aipamenak ez dira hitzez hitzekoak, jakina. Lehenengo arrazoia: "Euskal gizarteak ez du ikusi guk eskaintzen genuen herri eredua".
Gure ustez burujabetzan aurrera egin behar da eta horretarako planteamenduak egiten ditugu, baina gero ez gara gai izan planteamendu horiek gizartearen aurrean ondo azaltzeko; baina ez bakarrik gizartearen aurrean, zentzu oso zabal batean gure militantziaren aurrean ere bai. Zergatik? Komunikabideetatik oso gaitza da hori azaltzea, komunikabideetan guk planteatutako guztia zentzu negatiboan ateratzen da eraikitzailean baino, eta gainera egiten dugunarekiko zentsura ere hor dago. Kanpainan sartu gara komunikabideetan, baina jadanik berandu zen.

Hau da, zuk zera diozu, jendeak ez du ulertu, baina planteamendua bera egokia da.
Orokorrean bai. Eskubideak dauzkagula eta, besteek eman arte itxaron gabe, guk gauzatu egin behar ditugula diogu, apurka aurrera egiteko. Adibidez, jendeak ez badu ulertzen Udalbiltzak zer egiten duen, eta guk Udalbiltzarekin bata bestearen atzetik jarraitzen badugu, Udalbiltzak egindako ondorengoak ere ez dira ulertuko. Komunikazio arazo handia izan dugu.

Ez ulertzearena aipatzen duzu, baina ez al da planteatzen akaso ulertu egiten dela baina epe laburrerako sinestu ez.
Batzuentzat hala izan liteke bai. Horregatik, bi aukera izan direnean bata guztiz posibilista, hau da, duguna sendotu eta gero beste pauso batzuk eman; bestea gurea da, honek ez duela ezertarako balio eta dugun gatazka politikoan ez dela aurreratzen, beraz beste zerbait egin behar dela. Gurea zailagoa da, borrokatzea eta lan egitea eskatzen du, eta hautuaren aurrean jendeak lehenaren alde egin du.

Dugunak ez duela ezertarako balio diozu, baina dirudienez EAEko abertzaleen gehiengoak baloratzen du.
Ez dut uste jendeak markoa bera baloratu duenik, baizik eta PP etorriz gero daukaguna gehi beste gauza asko kenduko ziguten ustea.

Azter dezagun hausnarketaren bigarren eragile bat: "Ez da jakin izan azaltzen EAJk eta EAk zein neurri handian egiten zuten atzera Lizarra-Garaziko prozesuaren planteamenduetatik, eta haien zain egon gara gurea indartzera aritu beharrean; horrela, beraiek markatu izan dituzte erritmoak eta edukiak".
Lizarra-Garazik burujabetzaren bidean aurrerapausoak ematen hastea suposatzen zuen, horregatik zen horren garrantzitsua Udalbiltza. Baina EAJko batzuek pentsatu zuten horrekin jarraituz gero ez zegoela atzera egiterik, eta ez zutela aurrera egin nahi, nahikoa dutela kudeaketarekin eta dituzten interesekin. Hortik etorri zen apurketa eta guk ez genuen jakin izan hori azaltzen.

Dirudienez, orduan testu bat adostu zenuten, baina hark zabaldu behar zuen prozesuarekiko interpretazio bateratua ez zenuten egin. EAJ eta EAkoek behin eta berriro ukatzen dute zuk aipatzen duzun ikuspuntua.
Nik uste dut arazoa ez zela izan testua eta interpretazioena, borondatearena baino, nahiago izan dute gelditzea aurrera jarraitzea baino.

Hirugarren hausnarketa: "EAEko instituzioen aurrean EHk izandako jarrera; batetik, EAJ eta EAren gobernuari emandako sostengua dago eta, bestetik, EHk Gasteizko Legebiltzarra utzi izana; honek ekarri du Gasteizko instituzioek erreferentzialitate nagusia berenganatu izana".
Lehenik garrantzitsua da azaltzea guk ez genuela gobernu akordioa apurtu, hori egin zuena Ibarretxe izan zela. Gero guk zera erabaki genuen, egungo markoa prozesuaren zerbitzura jarri ezean, lehengo irakurketara itzultzen ginela, momentuz ez ginela Legebiltzarrera joango. Hau guztia azaldu genuen bere garaian, baina EAJk esan du gu hor ez gaudelako espainolak irabazten ari direla. Gu ez gara gai izan azaltzeko hori ez dela egia eta hori lehen ere gertatzen zela.

Beste faktore bat ere azaltzen da: ETAk su-etena bertan behera utzi zuenean horrek desilusioa eragin zuela sektore zabaletan eta egoera horren erantzukizuna, agente desberdinen artean banatu beharrean, ezker abertzaleari bizkarreratu zaiola. ETAren jarduerak boto galeran eragin duela esateko modu bigunago bat al da?
Azterketa hori gertatutakoaren baieztapena da. Jende askok pentsatu izan du ETAk jarraitzen duela guk ez ditugulako politikan "egin behar diren gauzak" egiten, politikoki politak diren horiek.

Puntu guztietan aipatzen da ez dela jakin izan zerbait azaltzen. Eta lerro eta jarduera politikoaz? Badirudi dena ondo dagoela, baina "besteek gu ez gaituztela ulertzen".
Horrenbeste ez nuke esango, ez gu ez inor ez gara perfektoak. Begiratu beharko ditugu gure planteamendu batzuk, nahiz eta proiektu orokorra zuzena eta posible dela iruditzen zaidan. Gure proposamenarekin gatazka amaitzen dugu, baina ez da gure proposamenaz hitz egin nahi. Burujabetza, bakea eta askatasuna lortzeko EAJren proiektua ez dut ikusi, eta zeresanik ez EArenaz.

Oraingoan EHren boto beldurtiak joan direla aipatu izan da, mitxelinak... Azterketa hori hutsegite erraza dela ere irakurri ahal izan da... Zuk zer uste duzu?
Gehienbat erosoenaren aukera egitea izan da. Egia esanda, herri honetan oso ondo bizi gara, eta orduan, guk planteatzen dugun borroka eta lanaren aurrean, erosotasunaren hautua egin da. Adibidez, EHNA, edo Udalbiltza, edo Herrialdeen Ganbara edo beste gauza asko ateratzean fiskala dator kartzela mehatxuarekin. Besteen planteamendua, aldiz, horrela ulertzen da: "Daukaguna mantenduko dugu, gehiago ere negoziatuko da eta ez gara horren txarto egongo".

Baina abertzaleen gehiengoaz ikuspegi hori baldin baduzu, zuen proiektu politikoak jai du.
Ez da horrela, baina une honetan espainolismoari eta faxismoari erantzuteko ereduen artean hori hautatu da, boto komodoa eta erabilgarriena. Dena den, jende hori ez da ezker abertzaletik joan, une honetan bere botoa baizik.

Eta pentsatzen al duzue oraingoan ere EH bozkatu dutenen artean, askok ez dutela gustura bozkatu EH? Hau ez da azterketa soziologiko baten ondorioz esandakoa, jakina, susmo bat da.
Ez dakit, ez dut hori somatu; bestea ordea bai, nire inguruan betidanik ezker abertzaleko boto emaileak izandakoek badakit EAJri eman diotela botoa. Nire ustez, 140.000 boto horiek oso kontzienteak izan dira, hori ez da boto behartua izan. Bizkaian adibidez Atutxaren papera hartu duen EHko lehengo botoemaileak -Atutxak ezker abertzalearentzat suposatzen duen guztiarekin- horrek ez du asko pentsatu, beste era bateko arrazoiek izan dute pisua.

Kalitatea kantitatea baino garrantzitsuagoa dela ere aipatzen da.
Segun eta zertarako...

Ezker abertzalearen proiektu politikoa aurrera ateratzeko.
Une zehatz batzuetan gauza batzuk oso argi izan behar dira, alboko pertsonek ere horretan sinetsi behar dute eta gainera bide horretatik gauzak lortzea posible dela pentsatuz. Baina guk diogu "Euskal Herriak duela hitza eta erabakia" eta hor gehiengoa izan behar da. Bestela zelan egingo duzu? Beraz, segun noiz eta zertarako.

Eta orain, hauteskunde hauek pasatu ondoren?
Une honetan gauza guztiak kontuan hartuta hausnarketa batean sartu behar dugu, zuk diozun hori barne. Hor ikusiko dugu dauzkagun indarrak nahikoak diren buruan duguna aurrera eramateko, edo nola planteatu behar ditugun gauzak EAJ eta EA erakarri eta dugun prozesua aurrera eramateko.

EHk ez du oraindik erabaki Legebiltzarrera joan ala ez joatearekin zer egin. Dena den, hausnarketa horretan zure ustez zer da kontuan hartu behar dena?
Errenteriako batzarrean era guztietako jarrerak azaldu ziren: inoiz ez joatea, egunero joatearena... Ikusiko dugu, guk kanpainan zenbait gauza aurreratu ditugu, adibidez inbestidura plenoan izango garela, eta euskal gizarteak borrokaren bidez lortutako garaipenak atzera botatzen ez ditugula utziko, honek suposatzen duen guztiarekin. Hori nola bideratuko den ez dakit.

Ba al diozu beldurrik ezker abertzalearen zatiketari?
Momentuz ez dut halako arriskurik ikusten. Batasuna prozesua hasi denean iritzi eta korronte desberdinak izan dira, eta erabaki batzuk ere atera dira. Orain arte inork ez du esan prozesutik aterako denik.

Hauteskundeen aurretik Aralarrekin izandako ika-miketatik ia beste hautagaitza bat atera zen.
Eurek planteatzen zuten Gasteizen beste politika bat egitea eta han egon behar zela. Hori euren ponentzian ez zen atera, orain emendakinen fasean gaude eta ikusiko da zer gertatzen den.

Beraz, zuk ez duzu halako arriskurik ikusten.
Arriskuak egon badira, nik diodana da orain arte ez dela halakorik planteatu eta barne eztabaidan ari garela. Gauzak beren lekuan eztabaidatzen badira, hori aberasgarria da. Une honetan iritzi guztiak dira garrantzitsuak.

Alderdietan porrotak izaten direnean dimisioez hitz egiten da sarritan. Planteatu al da halakorik EHn?
Ez da halakorik atera. Beti esan dugu gu ez garela betiko alderdiak modukoak. Horregatik, ez militantearen aldetik, ez batzarrean parte hartu zutenen aldetik ez da halako planteamendurik egin.


Azkenak
2025-08-30 | Patxi Aznar
Beste urrats oker bat

Duela gutxi, Netanyahuren gobernuak, AEBen baimenarekin, legez kanpoko jarduerarekin jarraitzea erabaki du Gazan, eta zerrenda osoaren kontrola hartzea. Historia pixka bat egingo dut ez zaidalako zuzena iruditzen komunikabide edo kazetari batzuek Gazan gertatzen ari dena 2023ko... [+]


2025-08-29 | Egiari Zor
Elkarbizitza demokratikoak begirunea eta neurritasun instituzionala eskatzen ditu

Abuztu honetan polemika berri bat piztu digute, beste behin, belarrondokoa ematea baino larriagoa izan dena. Azken hamabost urte baino gehiagoan, Glen Cree ekimenetik hasi, Estatu bortxaren biktimei aitortza legala emateko mekanismoen sorreratik segitu eta herri honetan ireki... [+]


Caparrosoko Valle de Odieta makroetxaldea epaituko dute lurrak nitratoz kutsatu dituelakoan

Irailaren 2an izango da epaiketa Iruñeko Zigor Arloko 2. epaitegian, ustez 2021ean makroetxaldeak haren inguruko lurrak minden hondakinekin kutsatzeagatik. Sasoi hartan Valle de Odieta makroetxaldeko administrazio kontseiluan ari ziren bost pertsona epaituko dituzte.


Maila altua

Fitxa: Musika Hamabostaldia. Gewandhausorchester Leipzig.
Zuzendaria: Andris Nelsons.
Bakarlaria: Isabelle Faust (biolina).
Egitaraua: Pärt, Dvorak eta Sibeliusen lanak.
Lekua: Kursaal Auditorioa.
Data: abuztuaren... [+]


Eskoletako euskalduntzea “arriskuan” ikusita, Aiaraldeko dozena bat ikastetxek konpromisoen dekalogoa adostu dute

Gordin esan dute Aiaraldeko ikastetxeok: euskalduntzea “arriskuan dago” eta ikastetxeek, bakarrik, ezin diote aurre egin “egoera larriari”. Autokritika egin, eta hamar konpromiso hartu dituzte, hezkuntza komunitateek praktikara eramatekoak. Era berean,... [+]


Atlantikoko korronte baten kolapsoa adituek uste baino gertagarriagoa da

Ikerketa batek ondorioztatu du adituek uste baino AMOC korrontearen kolapsoa egoteko aukera handiagoak daudela. Korrontean aldaketa handiek eta azkenengo kolapso batek euri tropikaletan eraldaketa handiak eragingo lituzke, Europan negu oso hotzak eta uda lehorrak izango... [+]


Gutxienez 23 hildako izan dira Errusiak Kieven egin duen aire erasoan

600 misil eta dronetik gora bota ditu Errusiak Ukrainako hiriburuaren aurka. Gerra hasi zenetik egindako aire eraso handienetakoa da. Zelenskik nazioarteari eskatu dio erantzun dezala, Putin Trumpekin bildu eta bi aste eskasera.


2025-08-29 | Joan Mari Beloki
Trump bake bila?

Abuztuaren 15ean Vladimir Putin eta Donald Trump Alaskan bildu ziren. Ofizialki, Ukrainako gerrari amaiera emateko bidean beste urratsen bat emateko. Baina Gazan milaka pertsona hiltzeko gupidarik ez duen politikariak serio esan al dezake penagarria eta tristea dela Ukrainan... [+]


Poligono eolikoak: oportunismo gutxiago eta plangintza demokratiko gehiago

Duela egun gutxi 6.000 alegazio baino gehiago aurkeztu dira Azantzan eta Sarbilen poligono eoliko berri bat eraikitzeko proiektuaren aurka. Antzeko beste proiektu batzuetan bezala, herritar eta talde antolatuen ahaleginari, antolaketari eta lanari esker egin da alegazioendako... [+]


Nafarroako informazioaren arloko profesionalek Gazako kazetarien sarraskia salatu dute

Informazioaren arloko dozenaka profesional bildu dira ostegun arratsaldean Iruñeko Gazteluko Plazan, Gazan kazetari lanetan ari direnen aurka Israelgo armada egiten ari den sarraskia salatzeko.


Semaforo gorria

Artikulu bati zer nolako izenburua jarri ez da aise hautatzen, ezta? Hasiera batean, “euskaldun gezurti, tranpatiak” bezalako izenburua idazteko asmoa nuen, baina inor mintzeko gogorik ez dudanez, goikoari eutsi diot, ene gogoetaren muina hobeto ulertaraziko... [+]


Kai Nakaik, Marenek eta Olatz Salvadorrek gezurtatu egin dute Bilboko Udalak esandakoa: ez zien beste eszenatoki bat eskaini

Bilboko Udalak ostegunean adierazi du Abandoibarrako kontzertua bertan behera geratu eta gero, Plaza Biribileko agertokia eskaini ziela hiru artistei, baina ezezkoa eman zutela. Abeslariek bertsio hori ukatu eta zehaztu dute: bakarrik Kai Nakari eskaini zioten.


Bigarren aldiz moztu dute Espainiako Vuelta Israelen parte-hartzea salatzeko

Bigarren aldiz gelditu dute Katalunian Espainiako Vuelta Israel-Premier Tech taldearen parte-hartzea salatzeko. Hainbat pertsonak Palestinako banderak atera dituzte eta txirrindularien bidea oztopatu dute Oloten.


“Bero jasangaitza” eta “arreta urria” salatu dute Nafarroako Ospitale Unibertsitarioan

Nafarroako Osasun Departamentuak iragarri du ospitaleko solairu gehienak klimatizatuko dituztela 2026 amaierarako. ARGIAk elkarrizketaturiko bi erizain laguntzaileek nabarmendu dute premiazkoa dela banako gelak, komun irisgarriak eta aire girotua izatea.


Araba eta Nafarroa zeharkatzen zuten Forestaliaren bi autopista elektriko bertan behera geratu dira

Araba eta Nafarroa zeharkatu behar zituzten goi-tentsioko bi linea elektrikoren proiektuak ez dira gauzatuko. Espainiako Trantsizio Ekologikorako Ministerioak Aragoiko Tueste herrian Forestaliak egin behar zituen lau poligono eolikoen proiektuak artxibatu ditu.


Eguneraketa berriak daude