«Plangintza posibilista egin dugu»


1990ko martxoaren 11n
Zure babesik gabe independetzia ezinezkoa zaigu
Pilartxo Etxeberriarekin elkarrizketan.
PILARTXO ETXEBERRIA eto IÑAKI ALEGRIA Euskara Batzordeko partaide
«Plangintza posibilista egin dugu»
Informatika Fakultateko Iñaki Alegria, Zorroagako Pilartxo Etxeberria eta Bilboko Magisteritzako Laura Mintegi irakasleek burutu dute aurkeztu berri den plangintza. Lehenengo biekin aritu gara.
ARGIA.–Lanaren lehenengo atalean legediaren berri ematen duzue. Egokiak al dira legeok unibertsitatearen euskalduntzerako?
IÑAKI ALEGRIA.– Unibertsitateko Estatutoetan agertzen den printzipiozko atal hori positiboa da, hau da, edonork eskubidea duela edozein hizkuntzetan ikasteko. Filosofikoki ondo dago, baina gainontzekoan arautzen dena, sortzen den egitura, guztiz kontrakoa da: goi karguen euskalduntzea ez da aipatu ere egiten, funtzionariekin zer gertatuko den eta zenbateraino exigitu ahal izango zaien ez da batere argi geratzen... Azken finean legeak tranpa du, zeren eta gauza hat esan bai baina gero ezartzen duen ereduak hori ukatzen bait du.
A.– Bigarren atalean oraingo egoera zein den argitzen duzue. Zer dela eta dugu, urte guzti hauen ondoren, unibertsitate hain erdalduna?
PILARTXO ETXEBERRIA.– Ajolabakeria da arrazoia. Ez da interesik egon plangintza egoki bat egiteko, ez da oinarririk jarri. Borondate politikoa falta izan da neurri handi batean. Departamenduetan ere borodate falta hori ikusi da. Irakasle berrien kontratazioetan, esate baterako, curriculum-etan euskara baztertu egin dute gehienetan.
A.–Gerta daiteke, orduan, goi mailetan plangintza onartuta ere departamendu batzuetan horren gauzatzea ekiditea.
I.A.–Guk plangintza posibilista egin dugu, hau da, dagoen legediarekin eta hasteko ezer aldatu gabe zer egin daitekeen normaltzen hasteko, bost urtetako epean minimo batzuk betetzera iritsi nahiean. Onartzen bada, departamenduek ez dute oztopatzeko aukera handirik izango, behintzat irakasle berrien kontratazioetan, plaza berrien eskakizunak Euskara Batzordeak egingo bait ditu, eta sailek ezingo dute plaza euskaldun bat erdaldun bihurtu. Plangintza Gobernu Batzarrean onartzen bada, betearazteko indarra izango dela uste dugu.
A.–Onartuko al da plangintza?
I.A.–Euskara Batzordean bai, behar diren aldaketekin baina bai. Talde errektoralaren aldetik ere onartuto da, hauteskundeak datozelako bada ere. Baina gero Gobernu Batzarrak onartu behar du, eta hori ikusteko dago.
I.M.
41


GaiezGizarteaIrakaskuntzUnibertsitaEHUBesteak
GaiezHizkuntzaEuskaraNormalkuntzUnibertsita
PertsonaiazETXEBERRI17
PertsonaiezALEGRIA3

Azkenak
2025-08-30 | Patxi Aznar
Beste urrats oker bat

Duela gutxi, Netanyahuren gobernuak, AEBen baimenarekin, legez kanpoko jarduerarekin jarraitzea erabaki du Gazan, eta zerrenda osoaren kontrola hartzea. Historia pixka bat egingo dut ez zaidalako zuzena iruditzen komunikabide edo kazetari batzuek Gazan gertatzen ari dena 2023ko... [+]


2025-08-29 | Egiari Zor
Elkarbizitza demokratikoak begirunea eta neurritasun instituzionala eskatzen ditu

Abuztu honetan polemika berri bat piztu digute, beste behin, belarrondokoa ematea baino larriagoa izan dena. Azken hamabost urte baino gehiagoan, Glen Cree ekimenetik hasi, Estatu bortxaren biktimei aitortza legala emateko mekanismoen sorreratik segitu eta herri honetan ireki... [+]


Caparrosoko Valle de Odieta makroetxaldea epaituko dute lurrak nitratoz kutsatu dituelakoan

Irailaren 2an izango da epaiketa Iruñeko Zigor Arloko 2. epaitegian, ustez 2021ean makroetxaldeak haren inguruko lurrak minden hondakinekin kutsatzeagatik. Sasoi hartan Valle de Odieta makroetxaldeko administrazio kontseiluan ari ziren bost pertsona epaituko dituzte.


Maila altua

Fitxa: Musika Hamabostaldia. Gewandhausorchester Leipzig.
Zuzendaria: Andris Nelsons.
Bakarlaria: Isabelle Faust (biolina).
Egitaraua: Pärt, Dvorak eta Sibeliusen lanak.
Lekua: Kursaal Auditorioa.
Data: abuztuaren... [+]


Eskoletako euskalduntzea “arriskuan” ikusita, Aiaraldeko dozena bat ikastetxek konpromisoen dekalogoa adostu dute

Gordin esan dute Aiaraldeko ikastetxeok: euskalduntzea “arriskuan dago” eta ikastetxeek, bakarrik, ezin diote aurre egin “egoera larriari”. Autokritika egin, eta hamar konpromiso hartu dituzte, hezkuntza komunitateek praktikara eramatekoak. Era berean,... [+]


Atlantikoko korronte baten kolapsoa adituek uste baino gertagarriagoa da

Ikerketa batek ondorioztatu du adituek uste baino AMOC korrontearen kolapsoa egoteko aukera handiagoak daudela. Korrontean aldaketa handiek eta azkenengo kolapso batek euri tropikaletan eraldaketa handiak eragingo lituzke, Europan negu oso hotzak eta uda lehorrak izango... [+]


Gutxienez 23 hildako izan dira Errusiak Kieven egin duen aire erasoan

600 misil eta dronetik gora bota ditu Errusiak Ukrainako hiriburuaren aurka. Gerra hasi zenetik egindako aire eraso handienetakoa da. Zelenskik nazioarteari eskatu dio erantzun dezala, Putin Trumpekin bildu eta bi aste eskasera.


2025-08-29 | Joan Mari Beloki
Trump bake bila?

Abuztuaren 15ean Vladimir Putin eta Donald Trump Alaskan bildu ziren. Ofizialki, Ukrainako gerrari amaiera emateko bidean beste urratsen bat emateko. Baina Gazan milaka pertsona hiltzeko gupidarik ez duen politikariak serio esan al dezake penagarria eta tristea dela Ukrainan... [+]


Poligono eolikoak: oportunismo gutxiago eta plangintza demokratiko gehiago

Duela egun gutxi 6.000 alegazio baino gehiago aurkeztu dira Azantzan eta Sarbilen poligono eoliko berri bat eraikitzeko proiektuaren aurka. Antzeko beste proiektu batzuetan bezala, herritar eta talde antolatuen ahaleginari, antolaketari eta lanari esker egin da alegazioendako... [+]


Nafarroako informazioaren arloko profesionalek Gazako kazetarien sarraskia salatu dute

Informazioaren arloko dozenaka profesional bildu dira ostegun arratsaldean Iruñeko Gazteluko Plazan, Gazan kazetari lanetan ari direnen aurka Israelgo armada egiten ari den sarraskia salatzeko.


Semaforo gorria

Artikulu bati zer nolako izenburua jarri ez da aise hautatzen, ezta? Hasiera batean, “euskaldun gezurti, tranpatiak” bezalako izenburua idazteko asmoa nuen, baina inor mintzeko gogorik ez dudanez, goikoari eutsi diot, ene gogoetaren muina hobeto ulertaraziko... [+]


Kai Nakaik, Marenek eta Olatz Salvadorrek gezurtatu egin dute Bilboko Udalak esandakoa: ez zien beste eszenatoki bat eskaini

Bilboko Udalak ostegunean adierazi du Abandoibarrako kontzertua bertan behera geratu eta gero, Plaza Biribileko agertokia eskaini ziela hiru artistei, baina ezezkoa eman zutela. Abeslariek bertsio hori ukatu eta zehaztu dute: bakarrik Kai Nakari eskaini zioten.


Bigarren aldiz moztu dute Espainiako Vuelta Israelen parte-hartzea salatzeko

Bigarren aldiz gelditu dute Katalunian Espainiako Vuelta Israel-Premier Tech taldearen parte-hartzea salatzeko. Hainbat pertsonak Palestinako banderak atera dituzte eta txirrindularien bidea oztopatu dute Oloten.


“Bero jasangaitza” eta “arreta urria” salatu dute Nafarroako Ospitale Unibertsitarioan

Nafarroako Osasun Departamentuak iragarri du ospitaleko solairu gehienak klimatizatuko dituztela 2026 amaierarako. ARGIAk elkarrizketaturiko bi erizain laguntzaileek nabarmendu dute premiazkoa dela banako gelak, komun irisgarriak eta aire girotua izatea.


Araba eta Nafarroa zeharkatzen zuten Forestaliaren bi autopista elektriko bertan behera geratu dira

Araba eta Nafarroa zeharkatu behar zituzten goi-tentsioko bi linea elektrikoren proiektuak ez dira gauzatuko. Espainiako Trantsizio Ekologikorako Ministerioak Aragoiko Tueste herrian Forestaliak egin behar zituen lau poligono eolikoen proiektuak artxibatu ditu.


Eguneraketa berriak daude