ARGIA.eus

2020ko maiatzaren 26a

"Wifi", "jonki" eta "transexual", Euskaltzaindiak urtea hastearekin batera arautu dituen hitzen artean

  • Euskaltzaindiaren Hiztegiak 466 hitz berri ditu. Urtarrilaren 11n jakinarazi du euskararen akademiak hiztegian sartu diren berbak zeintzuk diren, baita horiekin batera arautu diren 392 azpisarrerak ere.

ARGIA @argia
2019ko urtarrilaren 16a
Euskaltzaindiko kideak iazko uztaileko argazki batean (argazkia: Euskaltzaindia).

Euskaldunen artean maiz erabiltzen diren hitzak dira Euskaltzaindiaren Hiztegian hemendik aurrera agertuko diren asko. Adibidez, “bokata” hitzaren bigarren adiera onartu du akademiak, “ogitartekoa”-ren sinonimo gisa –aurretik onartua zuen Ipar Euskal Herrian duen esanahia: lixiba, arropa multzoa edo nahastea–.

Onartutako sarrera eta azpisarrera berrien zerrenda Euskaltzaindiaren webgunean kontsulta daiteke eta baditu beste zenbait bitxikeria ere. Bati baino gehiagori deigarria egingo zaio, berbarako, euskal hiztun askok ia egunero praktikatzen duten kirola orain sartu izana hiztegian: “txikiteo” hitza forma arautua da dagoeneko: “Tabernaz taberna baxoerdiak hartzen ibiltzea”, azalpenarekin agertzen da Euskaltzaindiaren Hiztegian.

Bada ardoarekin hasi eta beste substantzia batzuetara zaletzen bukatzen duenik, maiz droga gogorren adikzioan erortzeraino. Horiek ere agertuko dira hiztegian aurrerantzean: “jonki” hitza arautu du Euskaltzaindiak, heroinazaleak deskribatzeko lagunarteko espresio gisa.

Eta hizkuntzaren alderdi drogosoa alde batera utzita, ezagunak izan arren oraindik hiztegian sartu gabe zeuden termino asko ere agertzen dira zerrendan: “ninja”, “piercing”, “paparazzi”, “spa”, “transexual”, “trekking”, “zeliako”, “txosnagune”, “wifi”…

Hizkuntza ez baita geldirik dagoen zerbait, berritzen doa euskaldunok egunero erabiltzeari esker, hitz eta esanahi berriak sortzen. Eta akademiak aldaketa horiek islatu behar ditu bere hiztegian, ez gauza paranormaltzat hartu. Bide batez, “paranormal” ere agertzen da hitz berrien zerrendan.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Euskaltzaindia  |  Hizkuntzalaritza  |  Euskara batua

Euskaltzaindia kanaletik interesatuko zaizu...

Azkenak
EGILEA
Argia buletina
Egunaren laburpena
zure e-postan
Eguneraketa berriak daude