Hezkuntza Saila lanbide-heziketan: disimulu barik disimuluan


Mikel Basabe Kortabarria
2020ko urtarrilaren 29a

Hezkuntza Sailak lanbide-heziketako datuak eman ditu asteburu honetan. Arabako egunkari batean aparte jasotzen ziren euskarari dagozkionak, hauxe esanda: aurten, ikasleen %41 ari da lanbide-heziketan B edo D ereduetan ikasten, eta duela lau urte %25,13 baino ez ziren. Euskarak gora, beraz.

Datuak horrela emanda, D ereduaren bilakaera ezkutatu gura zuen sailak: duela lau urte, 2016-2017 ikasturtean, D eredua %20,71 zen. Eta 2012-2013 ikasturtean, %24,10. Beharbada, bilakaera beharrean D ereduaren egoeraz berba egin beharko genuke, egonean baitago. Hainbesterako, ezen, aurten lehenengoz, D eredua da erdi mailako lanbide-heziketako eredu txikiena. Orain arte beti izan da bigarrena A ereduaren atzetik; orain hirugarrena da.

Baina Hezkuntza Sailak datuak aipatzen dituenez, iturrietara jo eta datuok aztertzeko lana hartu behar da, beti. Horrela egin, eta…

Lehenengo ezustekoa, hizkuntza-ereduen izendapena bera izan da. Haur-hezkuntzan, lehen-hezkuntzan, DBHn eta batxilergoan, guztietan, A, B eta D ereduak daude, eta X hondar-hondarrekoa (batere euskararik gabea). Lanbide-heziketan, berriz, beste izen bat dute: A, A+ eta D. Lanbide-heziketan B eredurik ez da agertzen, hezkuntza-sailaren matrikulazio-datu ofizialetan.

Lehenengo galdera, beraz, hauxe litzateke: zer esan gura du A+ eredu horrek? 1/1993 Euskal Eskola Publikoaren Legeak honela definitzen ditu ereduak:

"A eredua; ikasgaiak batipat gazteleraz emango dira, zenbait ekintza edo gai euskaraz eman ahal izango direlarik.

B eredua; ikasgaiak euskaraz eta gazteleraz emango dira.

D eredua; ikasgaiak euskeraz emango dira".

Bigarren galdera: A+ eredu horretan, zenbat ikasgai ematen dira euskaraz, zenbat gaztelaniaz eta zenbat beste hizkuntzaren batean? Izan ere, nahikoa da ciudadjardin webgunetik bueltatxo bat egitea, ikusteko lanbide-heziketako eskaintzan 3L ere badagoela. (Bide batez: Gasteizko ikastetxe publiko horretan, lau goi mailako ziklo eskaintzen dira Multilingua ingelesa ereduan, eta bakarra D ereduan).

2009-2010 ikasturtean, ikasleen %22,60 ari zen erdi mailako lanbide-heziketa D ereduan egiten; 2019-2020an, %22,07: hamar urtean, puntu erdi, %0,53, egin du atzera. Tarte berean, DBHn, %15,73 egin du gora D ereduak. Zer planifikaziori zor zaio erdi mailako lanbide-heziketako atzerakada?

Horren ondorioz, beste pare bat zalantza: zergatik sartzen dira A+ ereduko ikasleak euskaraz ikasten duten ikasleen artean? Gaztelaniaz ikasten dutenen artean ere zenbatzen dira? Zenbatzen ez badira, zergatik ez? Ikasgai gehiago egiten al dituzte euskaraz, gaztelaniaz baino? Eta beste bat: A ereduko ikasleek euskararik ikasten dute batere? Ez ote da lanbide-heziketako A eredua DBHko X?

Hirugarren galdera: Multilingua ingelesa eta jite horretako ereduetan matrikulatzen diren ikasleak, non jasotzen dira matrikulazio-datuetan? A ereduan, A+ ereduan ala D ereduan? Zergatik ez dira zutabe berezi batean jasotzen?

Laugarren galdera bat ere badago: 2018-2019 ikasturtean, 4. DBHn, ikasleen %66,12 zegoen D ereduan. Aurten, 2019-2020 ikasturtean, %67,39 ari da 1. batxilergoa D ereduan ikasten. 2019-2020 ikasturte horretan bertan, erdi mailako lanbide-heziketan ikasleen %77,34 ari da 1. kurtsoa A eta A+ ereduetan ikasten. Soilik %22,65 ari da erdi mailako lanbide-heziketako 1. kurtsoa D ereduan egiten. Zelan da hori posible?

Bosgarren galdera berez-berez dator: duela hamar urte, 2009-2010 ikasturtean, ikasleen %22,60 ari zen erdi mailako lanbide-heziketa D ereduan egiten; 2019-2020an, %22,07: hamar urtean, puntu erdi, %0,53, egin du atzera euskarazko eredu bakarrak. Tarte berean, DBHn, %15,73 egin du gora D ereduak. Zer planifikaziori zor zaio erdi mailako lanbide-heziketako atzerakada? Eta, bide batez, zer neurri zehatz hartuko da horri buelta emateko, baldin eta neurri zehatzik hartzeko asmorik balego?

Hezkuntza Sailak errealitatea ezkutatu egin gura du. D ereduak ez du aurrera egiten lanbide-heziketan, eta gainerako etapetan denaren herena ere ez da lanbide-heziketan.

Hezkuntza Sailak bertan behera utzi du (Lanbide-heziketako V. euskal planean) D eredua bultzatzeko asmoa eta, orain, zerbaitetan ari dela iradokitzeko, A+ ereduko ikasleak euskarazko ikasle izendatu ditu.

Hezkuntza Saila disimulurik gabe ari da disimulatzen.

 

Bidali zure iritzi artikuluak iritzia@argia.eus helbide elektronikora
ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Iritzia  |  Euskara  |  Lanbide heziketa

Iritzia kanaletik interesatuko zaizu...
Eguneraketa berriak daude