Euskara: erosotasunetik homogeneo eta masibo izatera

  • Gemma Sanginesek eta Pello Jauregik azaroaren 23tik abenduaren 3ra Ahobizi eta Belarriprest gisa jarduteko argibideak eman dituzte Euskaltzaindian, Bilboko Euskaraldiak antolatutako berbaldian.

Uriola.eus @uriolaeus
2018ko ekainaren 13a

Gemma Sangines izan da lehena hitza hartzen. San Inazioko psikologoa da eta, besteak beste, estres linguistikoari aurre egiteko TELP tailerra diseinatu du. “Zama handia jartzen dugu euskal hiztunen gainean, eta horiek sarri txarto sentitzen dira”. Estres linguistikoa arintzeko tresnak eta baliabideak sortzea funtsezkotzat jotzen du psikologoak. Besteak beste, euskaraz komunikatzeko gaitasuna dutenek txapa bana soinean eramatea “nekea murrizteko” modua da bere esanetan. 

Esparru erosoak sortzeko Sanginesek pistak eman dizkie bertaratuei, euskaraz egiterakoan "eroso senti gaitezen denok". Asertibo izatearen abaintailak azpimarratu ditu, eta erdaldunaren aurrean “gure eskubideak lasaitasunez eta segurtasunez azaltzea” aholkatu die Euskaltzaindiako areto nagusia ia bete duten 60 lagunei. 

Eroso sentitzean, euskal hiztunak oztopo gabe mintzatuko dira espazio desberdinetan. Euskaraldiak horixe lortu behar du: “Hiztun kopuru handi bat espazio linguistiko desberdinetan eroso sentitzea”. Erronka hori “iraultzarekin” parekatu du psikologoak. 

Ostean, Pello Jauregiren txanda heldu da. Pasaitarra soziolinguista, ikerlaria eta EHUko irakaslea da. Baita lan esparruan euskara sustatzeko erabiltzen den Eusle metodoaren sortzailea ere. Ahobizi eta Belarriprest figurek asko dute Eusle metodotik, izan ere bertatik jaso dira herri mailara egokitzeko. 

Jauregi Belarripresten inguruan aritu da. Zailtasunak ei daude Belarriprestak lortzeko, eta horien funtzioaren garrantzia azaltzeko hainbat gako eman ditu. Esate baterako, Belarriprestek ahalbidetuko dute Ahobiziek euskaraz egitea, hain zuzen ere, “euskararen armairutik irtengo direnei” harrera abegikorra egingo diete. 

Era berean, Jauregik azpimarratu du figura aukeraketa ez dagoela gaitasunarekin lotuta; baizik eta konpromisoarekin. “Euskaldun guztiekin euskaraz egin nahi duenak Ahobizi dauka eta nahi ez duenak Belarriprest”. Bere berbetan, figura biak elkarren osagarri dira, eta ogi batekin konparatu ditu: “Belarriprestak orea dira eta Ahobiziak legamia, forma ematen dutenak”. Izan ere, Ahobiziak konpromiso handiagoa hartu arren, Belarriprestak giltzarri izango dira, euskaldunei euskaraz egiteko aukera eskainiko baitiete. Helburua “denok batera nonahi euskarari eremu homogeneoa ematea da”. Euskarari “izaera masiboa” emateko.

Albiste hau uriola.eus-ek argitaratu du eta CC-by-sa lizentziari esker ekarri dugu ARGIAra.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Euskaraldia  |  Bilbo

Euskaraldia kanaletik interesatuko zaizu...
2018-07-18 | Azkue Fundazioa
Euskaraldiaren eragina neurtuko du Soziolinguistika Klusterrak

“Euskaraldia: 11 egun euskaraz” ekimenaren eragina ikerketa baten bidez neurtuko da eta Soziolinguistika Klusterrak ekimenaren inguruko ikerketa lana egingo du. Bertan, hizkuntza ohiturak aldatzeko prozesuak aztertuko dira, batetik; eta ekimenaren eragina nolakoa eta zenbatekoa den ezagutu nahi da, bestetik.


Belarrifest

Pasaidazu txapa, maitea, azkenean ulertu dut-eta txistea. Aitortzen dut arinegi deskalifikatu nuela euskaltzaletasun zentralizazalearen jokaldi berri irudimentsua, “orain Belarriprest txapa euskaraz oso ondo mintzatzen diren baina hitz egin nahi ez dutenek ere eraman ahal izango dute, borondate onaren seinale”.


2018-06-20 | Booktegi
"Identitate aldaezin, finko eta esentzialistak ere gure artean daude, tamalez"
MULTIMEDIA - elkarrizketa

Lutxo Egia idazlearekin solasean. Besteak beste, 'Identitarteak' lanaren eta Euskaraldiaren inguruan hitz egin du. Liburua ondorengo estekan deskargatu daiteke: www.booktegi.eus/liburu.php?id=109


2018-06-14 | Udaltop topaketak
Nola antolatzen ari da 2018ko Euskaraldia tokian toki? BAM, Baztan eta Zarautz
MULTIMEDIA - solasaldia

Baztango Udaleko Eneritz Rekarte Bengoetxea, Ipar Euskal Herriko Euskaraldia ekimeneko Jenofa Berhokoirigoin Hirigarai eta Zarauzko Euskaraldiko kide Rita Aldabaldetreku Glez. De Txabarriren hitzaldia 2018ko Udaltop jardunaldietan.


Aurten herritarrek, hurrengoan entitateek hartuko dute ardura Euskaraldian

Oraindik egin ez den 2018ko Euskaraldiak segida izango du 2019an. Orduan entitateek hartu beharko dituzte neurriak etxe barrura eta kanpora begira hizkuntza ohiturak aldatzeko. Maiatzaren 18an, Eusko Jaurlaritzak eta Euskaltzaleen Topaguneak Udaltop topaketetan aurkeztu zuten orain arte diseinatutakoa.


2018-06-01 | ARGIA
"Ahobiziak" eta "belarriprestak" Osakidetzan, Banco Sabadellen, Caixabanken...

Udazkeneko Euskaraldian protagonista nagusiak herritarrak dira. Hala ere, entitateek haien eremuetan “ahobiziak” eta “belarriprestak” aktibatzeko ardura hartu ahal izango dute. Batzuek hartu dute horretarako konpromisoa.


Entitateen Euskaraldiaren proposamena aurkeztu dute Eusko Jaurlaritzak eta Euskaltzaleen Topaguneak

Oraindik egin ez den 2018ko Euskaraldiak segida izango du 2019an. Orduan entitateek hartu beharko dituzte neurriak etxe barrura eta kanpora begira hizkuntza ohiturak aldatzeko. Jaurlaritzak eta Topaguneak Udaltopen aurkeztu dute orain arte diseinatutakoa.


2018-05-17 | Goiena
Hamaika hizki, hamaika eragile eta hizkuntza ohiturak aldatzea helburu

Arrasateko euskalgintzako norbanako eta eragileak batzen dituen Geike ekimenak bideoa kaleratu du Euskaraldia dela-eta. Hainbat bidelagun izango ditu Arrasateko Euskaraldiak eta hori definitzeko egin dute bideoa elkarlanean, Goienaren laguntzaz. "Ohiko harremanetan euskara gehiago erabiltzeko sortua izan den Euskaraldiak ariketa sozial erraldoia du helburu", diote.


2018-05-06 | Mikel Irizar
Gizarte aktibatua

Duela aste batzuk, pentsiodunak gai izan ziren hiriburuetako kaleak betetzeko. Aldarri argia eta zentzuzkoa landu dute, eta horren inguruan ari dira biltzen, gero eta gehiago, gero eta trinkoago. 70eko hamarkadan demokraziaren alde mugitzera ohitu ziren belaunaldiak berriro mugitzen hasi dira, eta ez dira geratuko.

Egun gutxi lehenago, emakumeen txanda izan zen. Indar erakustaldi handia egin zuten; militantziaren esparrua gaindituta, emakumeen aldarria gizarte osora zabaldu den seinale... [+]


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude