Euskara: erosotasunetik homogeneo eta masibo izatera

  • Gemma Sanginesek eta Pello Jauregik azaroaren 23tik abenduaren 3ra Ahobizi eta Belarriprest gisa jarduteko argibideak eman dituzte Euskaltzaindian, Bilboko Euskaraldiak antolatutako berbaldian.

Uriola.eus @uriolaeus
2018ko ekainaren 13a

Gemma Sangines izan da lehena hitza hartzen. San Inazioko psikologoa da eta, besteak beste, estres linguistikoari aurre egiteko TELP tailerra diseinatu du. “Zama handia jartzen dugu euskal hiztunen gainean, eta horiek sarri txarto sentitzen dira”. Estres linguistikoa arintzeko tresnak eta baliabideak sortzea funtsezkotzat jotzen du psikologoak. Besteak beste, euskaraz komunikatzeko gaitasuna dutenek txapa bana soinean eramatea “nekea murrizteko” modua da bere esanetan. 

Esparru erosoak sortzeko Sanginesek pistak eman dizkie bertaratuei, euskaraz egiterakoan "eroso senti gaitezen denok". Asertibo izatearen abaintailak azpimarratu ditu, eta erdaldunaren aurrean “gure eskubideak lasaitasunez eta segurtasunez azaltzea” aholkatu die Euskaltzaindiako areto nagusia ia bete duten 60 lagunei. 

Eroso sentitzean, euskal hiztunak oztopo gabe mintzatuko dira espazio desberdinetan. Euskaraldiak horixe lortu behar du: “Hiztun kopuru handi bat espazio linguistiko desberdinetan eroso sentitzea”. Erronka hori “iraultzarekin” parekatu du psikologoak. 

Ostean, Pello Jauregiren txanda heldu da. Pasaitarra soziolinguista, ikerlaria eta EHUko irakaslea da. Baita lan esparruan euskara sustatzeko erabiltzen den Eusle metodoaren sortzailea ere. Ahobizi eta Belarriprest figurek asko dute Eusle metodotik, izan ere bertatik jaso dira herri mailara egokitzeko. 

Jauregi Belarripresten inguruan aritu da. Zailtasunak ei daude Belarriprestak lortzeko, eta horien funtzioaren garrantzia azaltzeko hainbat gako eman ditu. Esate baterako, Belarriprestek ahalbidetuko dute Ahobiziek euskaraz egitea, hain zuzen ere, “euskararen armairutik irtengo direnei” harrera abegikorra egingo diete. 

Era berean, Jauregik azpimarratu du figura aukeraketa ez dagoela gaitasunarekin lotuta; baizik eta konpromisoarekin. “Euskaldun guztiekin euskaraz egin nahi duenak Ahobizi dauka eta nahi ez duenak Belarriprest”. Bere berbetan, figura biak elkarren osagarri dira, eta ogi batekin konparatu ditu: “Belarriprestak orea dira eta Ahobiziak legamia, forma ematen dutenak”. Izan ere, Ahobiziak konpromiso handiagoa hartu arren, Belarriprestak giltzarri izango dira, euskaldunei euskaraz egiteko aukera eskainiko baitiete. Helburua “denok batera nonahi euskarari eremu homogeneoa ematea da”. Euskarari “izaera masiboa” emateko.

Albiste hau uriola.eus-ek argitaratu du eta CC-by-sa lizentziari esker ekarri dugu ARGIAra.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Euskaraldia  |  Bilbo

Euskaraldia kanaletik interesatuko zaizu...
Ez ote dut ulertu Euskaraldia?

Pello Jauregi belarriprest izango dela irakurri dut Berria-n eta seko harritu naiz. Egun batzuetara, egunkari berari esker, Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza Politikako sailburu Bingen Zupiria ere belarriprest izango dela jakin dut. Dirudienez, ez dut Euskaraldia zer den ulertu.


Hizkuntza ohiturak aldatzeko esperimentua

Azaroaren 23tik abenduaren 3ra bitarte egingo da 11 egun euskaraz ekimena. Eusko Jaurlaritza, Nafarroako Gobernua, Euskal Elkargoa eta Euskaltzaleen Topagunea dira antolatzaile.  Beren datuen arabera,
60.000tik gora pertsonak eman du izena.


Miren Dobaran eta Elena Laka
"Hiru gobernuek bakarrik, edo gizarte eragileek bakarrik, ezingo genuke hau antolatu"

Miren Dobaran Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza Politikarako sailburuordea da eta Elena Laka Euskaltzaleen Topaguneko lehendakaria. Buru-belarri ari dira lanean Euskaraldiaren sustatzaile nagusiak. Biek azpimarratu dute aurtengoa euskararen erabileran ekiteko entrenamendua baino ez dela izango, hau da, jarraipena izango duela. Maila guztietako erakundeen arteko indar metaketak duen potentzialitatea nabarmendu dute.


Analisia
Ahalduntzea da gakoa

Lehorte boladan euria bezala hartu dugu Euskaraldia euskaltzaleok. Ez ote zeuden, bada, euskararen aldeko herri mugimenduak basamortuaren zeharkaldian, diruz eta aktibistaz nahiko larri, jauzi kualitatibo bat emateko zer egin asmatu nahian?


2018-11-16 | Hala Bedi
Euskaraldiaren testuingurua baliatuko dute Gasteizko hainbat eragilek euskal hiztunen zapalkuntza, desioak eta aldarriak aztertzeko

Zizta Euskara Taldeak, Askapenak, Gasteizko Ernaik, Olarizuko Gazte Asanbladak, Judimendiko Gazte Asanbladak eta Trikuharri Gazte Asanbladak dozena bat hitzaldi, eztabaida, mahainguru eta kontzertu antolatu dituzte azaroaren 21etik abenduaren 1era Gasteizko hainbat gunetan.


Eskolako gurasoen whatsapp taldeetan, belarriprest gutxi

D ereduan ikasten duten ikasleen gurasoen whatsapp taldean, euskaraz idatzi eta sarri ia automatikoa izaten da beste gurasoren baten erantzuna: “En castellano por favor, para los que no entendemos en euskera”. Aste berean hiru kasu ezagutu ditut eta soluzio ezberdina planteatu dute hiruetan.


Euskaraldiari buruzko unitate didaktiko bana aurkeztu dute Ikastolek eta AEK-k

Biek ala biek parte-hartzea sustatzea eta euskara hizkuntza-ohituretan txertatzea dute helburu. Irrien Lagunak elkarteak berriz, monografikoa eskaini dio Euskaraldiari Irria aldizkariaren azken alean.


2018-11-04 | Nerea Ibarzabal
Azkena

Elgoibarren antolatutako “Euskara ala ezkara” jardunaldietan Harkaitz Canoren esaldi inspiratzaile horietako bat –beste bat gehiago– tatuatuta daramat lokian.  “Noiz desagertuko da benetan euskara? Hiztun guztiak desagertzen direnean, ala bat bakarra geratzen denean?”. Bakar horrek ezingo du inorekin euskaraz berba egin, bere baitarako errezitatuko dituen poema eta kantuetan baino ez da biziko euskara, baina bizirik al dago hizkuntza bat horrelako... [+]


2018-10-29 | JJ Agirre
Euskaldunak goitik behera

Korsika hegoaldean ibili ginen udan. Uharte hartako eremurik turistikoen eta frantsestuenean, esan zigutenez. Autoan abiatzen ginenean, bertako musikaren bila aritzen ginen irratian, eta bazen aukera. Besteren artean, egun osoan zehar korsikerazko musika eskaintzen duen irrati kate bat badaukate. Zorionekoak!


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude