"Kirol kazetaritzan, emakumeok bigarren mailan utzi gaituzte"

  • Kirola eta irratia izan ditu aspaldiko bizilagun Olga Jimenez kazetariak, eta bereziki emakumeen zein desgaituen begietatik hurbildu da kirolaren errealitatera. Beste zazpi emakumerekin batera, kirolean ohikoak diren balioen beharra aldarrikatu du aurtengo Gasteizko jaietako pregoian, horiek bizitzarako tresna izan daitezkeelakoan.

Arabako Alea @ArabakoALEA  |  Juanma Gallego
2018ko abuztuaren 03a
Olga Jimenez kirol kazetaria. Argazkia: Alea

Tania Lamarca, Irati Anda, Janire Fernandez de Olano, Nagore Martin, Masia Ascasso eta Maider Mendia kirolariekin, eta Araskiko entrenatzaile Made Urietarekin partekatu du Olga Jimenez (Gasteiz, 1972) kazetariak aurtengo jaietako pregoia emateko ardura. Kirolari lotutako balioak aldarrikatu dituzte bertan: horietan oinarrituta, gizarte hobeagoa eraiki daitekeela uste dute.

Zortzi emakumek eman duzue pregoia. Nola sortu da abagunea?

Aurten Udalak pregoi eredu desberdina egin nahi izan du, batez ere martxoak 8ak eman zuenari segida emateko: hortik dator kirolari lotutako zortzi emakumeren presentzia. Niretzat pribilegioa izan da protagonismoa partekatzea hain estimu handian ditudan emakumeekin. Batez ere Made Urietarekin izan dut harremanik handiena, baina besteak gertutik jarraitu ditut: sakrifizio asko egin ostean, erreferente bilakatu dira.

Sakrifizioa aipatu duzu. Emakume izateagatik halako gehiago egin behar al da?

Zalantzarik gabe, bai. Neska haiei esker jakin dut zer den gizonezkoen pare entrenatzea eta ahalegin berdina egitea, eta gero ordainsari berdina ez jasotzea. Gizonezkoen eta emakumezkoen arteko ezberdintasunak oraindik agerikoak dira, batez ere hainbat kiroletan. Kazetaritzaren munduan ere hala da: asko kostatzen da aurrera joatea; emakumearen rola beti bigarren mailakoa da, eta oso zehatza, gehienetan. Futbolean, esaterako, emakumea beti da haririk gabeko mikrofonoaren aurrean dagoena.

Beti irratiari lotuta ibili zara. Nola hasi zinen?

Bekadun gisa Radio Vitorian hasi nintzen. Gorbeia irratian gaueko irratsaio bat egin nuen, zortzi urtez. Beti gustuko izan dudan formatua da gauekoa, baina sare sozialik gabeko garai horretan nahiko zaila zen jendeak irratira deitzea. Maitasunez esanda ere, Gasteiz nahiko hiri apala da, eta arras zaila izan zen gauzak kontatzea irratian; baina lortu genuen. SER irratian beste 15 urte eman nituen. Bertan, asko trebatu nintzen kirol kazetaritzan, baina gero oso kaleratze krudela pairatu nuen, irrati horretan izan diren kaleratze guztiak bezala. Orain freelance gisa ari naiz, tartean El Correo egunkarian idazten, eta, egia esanda, bertan aukera gehiago ditut berariaz emakumeen kirola lantzeko.

Gaiari buruzko atari bat ere sortu duzu, Dxtfem.com izenekoa…

Bai, gehienbat Mikel Uriarterekin batera egin dut. Ikusi genuen emakume kirolarientzako bozgorailu edo erakusleihorik ez zegoela. Euskadin aitzindaria izan da, eta gero beste hainbat batu dira. Emakume kirolari askoren laguntza izan dugu. Atariaren sorreraren haritik, Legebiltzarrera deitu ziguten, arloan ikusten genituen beharren inguruan mintzatzeko: entrenatzeko azpiegiturei buruz edota puntako kirola eta arlo pertsonala bateratzeko zailtasunei buruz aritu ginen.

2015ean ONCEk emandako Tiflos saria eskuratu zenuen Te doy mis ojos izeneko erreportajeagatik. Zeri buruzkoa izan zen?

Rafa Ledesmarekin egindako lasterketa bat jorratu nuen bertan. Denbora librean biok korrika egiten genuenenez, proposatu nion indarrak batzea eta 12 kilometroko lasterketa batean batera parte hartzea: berak hankak “jarri” zituen, eta nik, gidari gisa, begiak jarri nituen. Desgaitasunaren gaiarekin beti gertutasun handia izan dut, eta arrazoi pertsonala dago atzean. Hamar urte baino ez nituela, bizkarrezurrean ebakuntza larria egin zidaten, eta hor hartu nuen gaiarekiko sentsibilitate handia. Zuzenak klubarekin eta, batez ere, bertako presidente Julio Rocarekin asko landu dut gaia.

Kirola tresna izan daiteke emakumeak ahalduntzeko?

Bai; ez da bakarra, baina beste tresna bat ere bada. Emakume asko traba pertsonal asko gainditzeko gai izan dira kirolari esker, eta beste hainbat arlotan ere mugarik ez dutela konturatzeko balio du horrek. Segurtasun hori eskuratzeko eta beste nonbaiten aplikatzeko, hain zuzen.

Pregoian balioak aldarrikatu dituzue. Zeren arabera aukeratu dituzue balio horiek?

Kirola bizitzaren adierazle bikaina den heinean, gutako bakoitzak kirolaren balore bat jorratu du: zailtasuna, konpromisoa, etengabeko hobekuntza, etorkizuna… saiatu gara edozein emakume diskurtso horretan ordezkatua sentiarazten. Nik bereziki balioetan heztearen beharra aldarrikatu dut. Batez ere, lehen urteetatik jasotzen den kultura funtsezkoa da. Esfortzuaren kultura ere aldarrikatu dut: emakumeok oso barneratuta dugu hori. Hau gainera ez da soilik emakumeon borroka. Hainbat belaunalditako gizonezkoak ere konturatu dira horretaz, eta eskutik joanda gauza asko gehiago lortu ahal izango ditugula uste dut. Nik horrela bizi izan dut nire inguruan: niretzat guztiz naturala da nire mutilaren laguntza izatea. Zoritxarrez, badira laguntza hori ez duten emakumeak ere.

Hezkuntza ez da, ordea, gaur egungo kontua. Gauzak hobetu al dira azken urteotan?

Baietz esango nuke. Orain, bederen, erasoen aurkako protokoloak daude, eta neskek badakite erasoa salatzeko aukera badutela. Ni gazteago nintzenean ia dena onartzen zen. Blusek bularretan pegatinak jartzen zizkizuten, eta hori ia normaltzat hartzen zen. Haserretzen bazinen, gainera, zu zinen gaizki ikusita zegoena. Ez zait batere gustatzen orokortzea, baina ni beti oso kritiko azaldu naiz hainbat blusek mantentzen duten jarrerekin. Festak ez du generorik, eta alkohola ez da aitzakia izan behar edozein gauza onartzeko. Jaia guztientzako da.

Elkarrizketa hau Arabako Aleak argitaratu du eta Creative Commons lizentziari esker ekarri dugu.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!


Kazetaritza kanaletik interesatuko zaizu...
'Egunean', lehen euskarazko CC lizentziadun albiste sindikatzailea

Iametza interaktiboak, Ametzagaiña taldearekin batera, garatu du Egunean, irakurlea aktualitateari buruz egunean egoteko. Creative Commons lizentziapean zabaltzen diren edukiak soilik kontuan hartzea erabaki dugu, modu honetara zabalkunderako lizentzia hautu hori egiten duten hedabideak saritzeaz gain, informazioaren demokratizazioa bultzatzen dugu, egile eskubideekin egon daitezkeen arazoak saihestuz.


Ilusioak, utopiak

Utopikoa nintzelako, selektibitatearen aurka nengoen 1982. urtean azterketa hura egitea egokitu zitzaidanean. Orduan ere Unibertsitatera joateko ezinbesteko baldintza zela uste dut, baina ez dut ondo gogoratzen zertarako. Izan ere, garai hartan numerus clausus zer zen ere ez nekien –edo ez nuen jakin–, eta kazetaritza ikastera ehunka sartu ginen lehenengo mailan, bostehun edo. Horietatik hamabost “euskal taldea” deitzen genuen separata batean: ikasgai batzuetan... [+]


2018-06-19
AEBetako marrazkilari politiko bat lanetik bota dute Trumpi buruzko komiki kritikoengatik

Rob Rogers izeneko marrazkilaria kaleratu dute Pittsburgh Post-Gazette egunkaritik, bertan 25 urtez lan egin ostean. Bere hitzetan, Trump presidenteari buruz egindako komikiengatik bota dute lanetik, Democracy Now hedabidean jakinarazi dutenez.


1.200 karaktere

Mila berrehun karakteretan ezin da hamar gauza pulamentuz esan. Erabaki beharra daukazu esan nahi duzun hori, eta kondentsatu. Orduan, aldarte nekatuen eta gogo nahasien garaiotan zerbait handia esan nahi eta, sinekdoketxo homeopatikoak sortzen saiatzen zara etengabe.

Aipatzen duzu Seaskaren auzia eta nola eskola bidezko hizkuntza ezagutza duina bermatzen duen eskola eredu bakarra ito nahi duen Frantziak. Edo nola Berdintasunezko etorkizun baten alde manifestazioa egingo den laster... [+]


2018-05-13 | Imanol Alvarez
Sarrionandiaren beltza

Txikitan, zapata-kutxa bat zulatu, atzean jarri, eta irrati-esatariarena egiten nuen. Etxean telebista sartzearekin batera, pantaila-aldean zuloa zuen paperezko telebista egin nuen, eta handik marraztutako paper-zintak pasatu, telesaioak irudikatuz. Etxekoek beste inork ikusten ez zituen aldizkaritxoak idazteko ohitura ere banuen. Geneetan kazetaritzarako grina neraman, nonbait. Baina, ez. Pentsatu arren, ez nuen kazetaritza ikasi, besteak beste, Euskal Herrian Iruñeko Opusen baino ezin... [+]


2018-04-19 | ARGIA
ARGIAn praktikak egin nahi?

Lantaldean aritu, sare sozialak kudeatzen eta internet zein papererako idazten trebatzeko aukera zabalduko dugu. ARGIAn praktikak egin nahi badituzu, maiatzaren 4an egingo dugun azterketara aurkeztea besterik ez duzu.


2018-04-16 | ARGIA
Felipe Rius idazle eta kazetari iruindarra hil da

Felipe Rius idazle eta kazetari iruindarra hil da apirilaren 13an. 1961ean Iruñean sortua –56 urte zituen– bi narrazio liburu eta saiakerazko bat plazaratu ditu: Bi argazki eta hainbat polaroid (1999, Pamiela), 39 idazle nafar (2017, Pamiela) eta Zinema japoniarra (1999, Alberdania).


'Negozioen sekretuak' babesteko aitzakiaz, alerta jotzaileak mututu

Herritarren oharkabean dator lege berria. 2016an Europako Parlamentuak gehiengo handiz onartu ostean, Frantziak bere legedira egokitu du martxoaren 28an eta laster eginen du gauza bera Espainiak. Enpresen sekretuak konkurrentziaren espioitzaren begiradatik babesteko idatzi dutela diote legegileek, baina herritarrak ohartarazten dituzten alerta jotzaileen lana isilaraztea du helburu kazetari eta ekintzaile askoren ustez. Lobbyek isilpean egin dute azioa orain ere.


Mural agentzia
Sao Pauloko periferietatik kronika burujabeak

Joâo Paulo Brito eta Rafael Balago 1988an jaioak dira Sao Paulon. 12 milioi lagun bizi dira Brasilgo hiri erraldoi horretan eta argi dute hedabide nagusiek ez dutela hiri osoan gertatzen dena jasotzen, ezta gutxiago ere. Periferiak informatiboki zein modu estereotipatuan jorratzen zituzten ikusteaz nazkatuta, auzo hauetako kazetari gazteen sarea osatzeari ekin zioten. Emaitza: Mural Agentzia. Bakea eta Duintasuna elkarteak Euskal Herrira ekarrita, proiektua ezagutzeko aukera izan dugu.


Azkenak
EGILEAK
Eguneraketa berriak daude