Hiru mikrofono, bi gitarra eta besaulki bat

  • Nazioarteko Inprobisatzaileen Biraren barruan eginiko emanaldiaren kronika. Inprobisatzaileak: Tomasita Quiala (Kuba), Araceli Argüello (Argentina), Maialen Lujanbio eta Julio Soto. Urriaren 9an, Iruñeko Zentral aretoan.

Irati Majuelo Itoiz
2018ko urriaren 10a
Argazkia: XDZ

Jakina da ez garela munduan inprobisatzen duen kultura bakarra. Azken hamarkadetan, geografia desberdinetako bertsoak entzun dituzte gure lurrek, eta jasotako bisita bakoitzak mundu txiki berri bat ireki digu beste kultura batean, deskubritzeko lur-eremu zabal bat.

Urriaren 9an hasi zen Iruñean Nazioarteko Inprobisatzaileen Bira, eta bertan izan ziren Araceli Argüello Argentinako payadorea, Tomasita Quiala Kubako dezimista eta Maialen Lujanbio eta Julio Soto bertsolariak. Aurretik ere egon izan dira payadoreak eta dezimistak Euskal Herrian, baina aldiro-aldiro gu harritzen jarraitzen dute. Saio hori galdu baduzu (gaixoa zu!) oraindik ere aukera izanen duzu haiek entzuteko, aste honetan Erandion, Hernanin, Gasteizen, Baionan eta Donostin eginen baitituzte hurrengo saioak.

Argazkia: XDZ.

Argazki ederra atera zitekeen Zentraleko oholtzatik: hiru mikrofono, bi gitarra eta besaulki bat oholtza gainean, parean hirurehun ikusletik gora, Zentral aretoa guztiz beteta. Argi geratu da udazkeneko astearteek arrakasta dutela Iruñean. Eta are gehiago horrelako kartela izanik.

Inprobisatzaileek bizi hasi dute saioa, ozeanoaren beste aldetik ekarritako erritmora. Hizkuntza desberdinak komunikaziorako arazo izan gabe, erraz eraiki dituzte zubiak elkarrekin egindako kontrobertsietan. Lujanbiok lehendabiziko ofizioan aitortu bezala, ikusleak argentinarrarekin maitemindu dira berehala. Argüelloren irmotasunak, poetikak eta umore finak begiak piztu dizkio publikoari. Ziur nago oraindik baten bat pentsatzen ariko dela, nola inprobisa dezakeen neska horrek horren azkar eta eder gitarraren arpegioak ehuntzen dituen bitartean.

Araceli Argüello. Argazkia: XDZ.

Fokuek oholtzako besaulkia argitu dute ondoren. Edo Quialak berak argitu du oholtza besaulkitik, ez nago ziur. Kubako repentistaren indarrak areto guztia hartu du eta barre-algaraka jarri du ikusle bakoitza. Lujanbiok eta Sotok ariketa guztietan egindako esfortzua ere aitortzekoa da, izan ere Soto besaulki batean kantuan edo dezimak errezitatzen ikusi ahal izan dugu, baita Lujanbio itzulpen lanetan ere!

Tomasita Quiala. Argazkia: XDZ.

Nazioarteko inprobisatzaileekin egindako saioek mila anekdota, begirada, bitxikeria, keinu eta sekretu gordetzen dituzte haien baitan, eta denak ezin ditut hemen kontatu. Hala ere, gozatu ahal izan ditudan guztietan gauza bera egiaztatu dut: inprobisatzaileek ikuslearekin sortzen duten konexioa berezia dela guztiz. Halaxe izan da gaurkoan ere, aurkezleak saioa amaitzera zihoala iragarri duenean publikotik "ooooo" sentitu bat entzun baita. Horrek dena esaten duela uste dut. Gauza bakarra esan nezake orain nik: zorionak eta mila esker Bertsozale Elkartea!

 

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Bertsolaritza  |  Kuba  |  Argentina  |  Iru˝ea  |  Ahozko inprobisazioa

Bertsolaritza kanaletik interesatuko zaizu...
2018-12-17 | Dabi Piedra
Onintza Enbeita txapeldun

Enbeitatarren sokak ez du etenik Bizkaiko Txapelketan. 1958 eta 1959an Balendin Enbeitak, Urretxindorra handiaren semeak irabazi zituen lehenengo bi edizioak. 1990 eta 1992an, Jon Enbeitarentzat izan zen txapela. Eta 2018an, hurrengo belaunaldiak hartu du lekukoa, Onintza Enbeitaren lan bikainari esker. Familiakoak gogoan hartu zituen azken agurrean, “Zuen altzoan egin naz, ni neska bat ahalduna”.


2018-12-09 | Estitxu Eizagirre
Euskararen jatorria, Pello Mari Ota˝oren biloba "Beltxak" azaldutako zientzia fikzioa

Azaroaren 29an aurkeztu zuten Zizurkilen Gu ta gutarrak ipuina, Euskaraldiaren barruan. Argentinako zientzialari handienetako bat zen Magdalena Moujan Otañok 1965 aldera idatzi zuen eta Xalbador Garmendiak itzuli. Aukera baliatu dugu Joxin Azkue eta Julian Arrastoarekin biltzeko: hauek dira Pello Mari Otañoren Argentinako garaia argitu eta haren bertso ondarea berreskuratu dutenak.


2018-12-03 | Maddi Sarasua
Dilindan taldeak Mattin Saltori jantzi dio Taldekako Xilabako txapela

Abenduaren 1ean Baigorrin jokatu zen 2018ko Taldekako Xilabako lehen edizioan, Aitor Servier, Ellande Alfaro, Xumai Murua eta Pantxika Solorzanok jantzi zuten txapela, Ortzi Idoate, Hodei Renteria, Amets Arzallus, Nahia Sasco eta Xan Berterretxen eskutik.


Larrazkeneko egun eder hartan... Aitor Sarasua

Larrazkeneko egun eder hartan, argia gaberik, Mundarrain kaskorat igan nintzan, basanderearen orraziaren menturan. Larrazkeneko egun eder hartan, goiz apalean, azken agurrak egin giniozkan Itsasun Aitor adixkideari.


2018-11-25 | Estitxu Eizagirre
Bertsolaritzaren genealogia feminista, infografia batean

Emakume bertsolari garaikideen genealogia eraiki dute infografia batean Ainhoa Agirreazaldegi, Uxue Alberdi, Miren Artetxe eta Ane Labaka bertsolariek eta Txakur Gorria kolektiboko Malen Amenabar eta Mariñe Arbeok. Mugarriz mugarri, bide kolektiboaren bilakaera modu artistikoan islatu dute, bertsolari gazteek hutsetik hastearen sentipenarekin, “betiko harriarekin” estropezu egin ez dezaten. (8 euroan salgai ARGIAren Azokan eta Berria, Jakin eta Lankuren webguneetan).


2018-11-15 | Estitxu Eizagirre
Aitor Sarasua bertsolaria hil da

Azaroaren 14 gauean eman du azken hatsa, gaixotasun luze baten ondorioz. Agurra larunbatean egingo zaio, 11:00etan, Itsasuko elizan.


2018-11-11 | Dabi Piedra
Ekosistema bizia

Bizkaiko Bertsolari Txapelketako final laurdenetako azken saioaren kronika. Azaroaren 4an Berriatuan.


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude