Deo Carrizo (Argentinako nekazari indigenen mugimendua):

"Argentinako iparraldean familia askok galdu dituzte lurrak, eta soja eremuen erdian bizi dira orain, uharte txikiak bailiran"

  • Argentina iparraldeko Santiago del Estero probintziatik etorri da Deolinda Deo Carrizo La Via Campesinaren Nazioarteko Biltzarrera. Nekazari indigenen eskubideen alde borrokan diharduen MNCI (Nekazari Indigenen Mugimendu Nazionala) taldeko kidea da, baita mugimendu probintzialekoa ere.

Unai Brea @unaibrea
2017ko uztailaren 21a
\"Batzuek ereindakoaren %90 galdu izan dute sojaren fumigazioaren erruz\". (Arg.: EL Federal)

Inguru erdi-elkor batean bizi da Carrizo, euririk gabeko sasoian ahuntzak, txerriak eta behiak zaintzen, eta euritea denean –irailetik otsailera gutxi gorabehera– artoa, kalabaza, angurria eta abar landatzen. “Autokontsumorako, inguruko merkatu txikietarako eta elkarteak dauzkan gozoki-fabriketako bat hornitzeko”, diosku. Hala ateratzen dute aurrera bizimodua eskualdeko nekazariek, soja transgeniko monolaborantza eremu handiak nagusi diren inguruan.

Klima justiziaz hitz egin da gaur Biltzarrean. Zuenean ari zarete klima aldaketa nabaritzen; eguraldia aurreikustea gero eta zailagoa dela aipatu didazu.

Bai, latza da orain arte normalean euria egin izan duen sasoian euria egingo duen segurtasunik ez izatea. Lurra prestatzen dugu urteko lehenbiziko hezetasuna jaso dezan, eta baliteke lehen euritea eta gero gehiago ez botatzea tarte batean. Ekoizpena galtzen da, edo oso gutxi hazten da, edota kalitate eskasekoa… Produkzioa arriskuan jartzen duen beste faktore bat inguratzen gaituen soja monolaborantza da.

Nola eragiten dizue horrek?

Enpresen ugazabek hegazkinak erabiltzen dituzte euren eremuak fumigatzeko. Gure komunitateen gainetik igarotzen dira, familien ekoizpena dagoen lekuetatik. Zenbait kasu epaitegietara eraman ditugu, ereindakoaren %90 ere alferrik galdu izan delako. Eta ez ereindakoa bakarrik: komunitateak belaunaldiz belaunaldi gorde izan dituen haziak ere galtzen dira, fumigazioen erruz ia desagertzeko zorian daude batzuk.

Eta zer kalte dakarkizue horrek zehazki?

Kaltetuek kanpoan erosi behar dute etxean landu ezin izan dutena. Lan gehigarria egin behar da lapurtu dizuten hori –lapurreta baita– erosteko dirua lortzeko. Eta gainera, justizia administrazioa monolaborantzan oinarritutako ekoizpen-eredua baimendu duten horiexen esku dago. Gure probintzia da azken hamabost urteetan soja landatzeko lur eremu gehien hartu denetako bat.

Fumigazioek eraginik al dute jendearen osasunean?

Argentinako iparralde osoan familia askok galdu dituzte lurrak, eta soja eremuen erdian bizi dira orain, uharte txikiak bailiran, kasu batzuetan fumigatutako sailetatik oso-oso hurbil. Pestizidek ageriko ondorioak dituzte: azalean kalteak, begietan… baina baita berehala igartzen ez direnak ere, pozoia odolean biltzearen ondorioz. Bat-bateko abortuak, fetuen malformazioak, minbiziak… Santiago del Esteron epaitegietara jo dugu babes eske, komunitateak bizi diren lekuetatik hurbil sojarik landatu eta fumigatu ez dadin.   

Nolakoa da zuen erresistentzia?

MNCI bost probintziatan hasi zen eta jada hamaikatan gaude. Lurraldea defendatu nahi dugu soka monolaborantzaren, abeltzantza intentsiboaren eta zenbait meatzaritza proiekturen aurrean. Lurra atxikitzeko borrokaz gain, baditugu beste fronte batzuk martxan. Esaterako, gazteria eta komunikazio arloa dugu, sei irrati emisora dituena. Kooperatiba modura funtzionatzen duten sei gozoki-fabrika ditugu, halaber. Eta hezkuntzari ere garrantzia ematen diogu: Santiago del Esteron agroekologia eskola ireki genuen orain dela hamar urte, eta maila nazionalean nekazarien unibertsitatea dauka MNCIk.


La Via Campesinaren VII Nazioarteko Biltzarra kanaletik interesatuko zaizu...
2017-07-23 | Unai Brea
"Denentzako elikadura osasungarria bermatu behar dute politika publikoek"

Larunbatean Derioko Nazioarteko Konferentziari amaiera eman eta gero, manifestazioa egin da igandean Bilbon, La Via Campesinak deituta. Moyua plazatik Zazpi Kaleetako Plaza Barrira arteko ibilbidea egin dute ia 2.000 lagunek, eta ondoren bazkaria izan da. Horren aurretik bezperan aurkeztutako Euskal Herriko Deia agiria irakurri dute berriro, eta Europako La Via Campesinak biltzarrean egindako hausnarketa plazaratu du.


2017-07-22 | Unai Brea
La Via Campesinaren Euskal Herriko Deia: "Borroka hau kritikoa da gizateriarentzat"

Euskal Herriko Deia zabalduz amaitu da La Via Campesinaren VII. Nazioarteko Biltzarra Derion. Lau egunez eztabaidan aritu eta gero, biltzarraren ondorioak biltzen dituen adierazpena aurkeztu dute bi ordu inguruko ekitaldi hunkigarri batean. Mundu osoko 200 milioitik gora laborari ordezkatzen duen mugimendua handitzen jarraitzeko eta elikadura burujabetzaren eta agroekologiaren ildoetatik borrokatzen jarraitzeko nahia agertu du La Via Campesinak.


2017-07-21 | Unai Brea
"Nekazarien ohiko jarduerarekin zerikusirik ez duten baldintzak ezartzen ari dira, nork sal dezakeen erabakitzeko"

La Via Campesinaren Nazioarteko Biltzarraren egitarau osagarriaren barruan, nekazarien eskubideen urraketari buruzko txostena aurkeztu zuten asteazkenean. EAEri dagokion atalaren egileak, Leticia Urretabizkaia EHUko ikerlari eta hezitzaileak, gurekin hitz egin zuen aurkezpena egin baino lehentxoago.   


2017-07-20 | Unai Brea
"Eguneroko jatekoa erostea ekintza politikoa dela ikusarazi nahi dugu"

“Elkarte txikia gara eta guretzat erronka handia da nazioarteko konferentzia hau antolatzea, baina gure errealitatea ikusarazteko aukera bikaina ere bada”, esan digu Alazne Intxauspe EHNE Bizkaia sindikatuko kideak, La Via Campesinaren VII. Nazioarteko Biltzarra inauguratu eta ordu gutxira. “Elikadura osasungarria denon eskubidea da”, azaldu du Intxauspek, “eta herri bakoitzak zer elikadura nahi duen erabakitzeko eskubidearen jabe izan behar du”.


2017-07-19 | Aritz Loiola
ARGAZKIAK: Hasi da La Via Campesinaren nazioarteko konferentzia Derion

Jendez mukuru izan da Derioko apaiztegi zaharreko eliza zena, Biltzarraren inaugurazio ekitaldian. Dantzak, kantuak eta musikak hartu dute lehenbiziko ordua, mezu politikoek bigarrena. Amaieran, azken urteetan La Via Campesinarekin bat egindako elkarte berrien aurkezpena egin da. Gogorarazi dutenez, 200 milioi laborari baino gehiago ordezkatzen ditu antolakundeak dagoeneko, 70 herrialde baino gehiagotan. Aritz Loiolaren argazkiak segidan.


2017-07-19 | Unai Brea
Mundua elikatuz mundua aldatu; abian da nekazari txikien biltzar erraldoia

Pertsonak elikatzeko nekazarien beharra du munduak. Eta modu egoki eta jasangarrian egiteko, edozein ereduk ez du balio. Hala aldarrikatu du Miguel Blancok, Espainiako Estatuko nekazari elkarteen COAG federazioko idazkari nagusi eta hizlari kementsuak, La Via Campesinaren VII. Nazioarteko Biltzarrari hasiera ofiziala emateko egindako ekitaldiaren amaieran. Datozen egunetan eredu horren aldeko estrategiak finkatzen saiatuko dira mundu osotik Euskal Herrira etorritako ehunka ordezkariak.


2017-07-19 | Unai Brea
"Elikadura txarra Espainiako Estatuko osasun publiko arazorik handiena da, baina ez da neurririk hartzen"

Javier Guzman VSF (Elikadura Justizia Globala) elkarteko zuzendaria da. Derion izan da, La Via Campesinaren Nazioarteko Biltzarraren ekimen osagarrietako batean. Hain zuzen, bere elkartea Espainiako Estatuan egiten ari den Dame veneno (Emadazu pozoia) kanpainaren nondik norakoak azaldu ditu.


2017-07-19 | Unai Brea
"Lehen aldiz hitz egin dugu nekazarien feminismoaz, eta hori historikoa da"

Derion egin berri den La Via Campesinako V. Emakumeen Biltzarra historikotzat jo du Sandra Moreno Cadena antolatzaileetako batek. Moreno kolonbiarra da jatorriz, baina Espainian bizi da. Andaluziako Langileen Sindikatuko kidea da, eta zehazkiago Landa-eremuko Langileen Sindikatukoa. Haren ahotik jaso dugu Emakumeen Biltzarrak emandakoaren berri.


2017-07-18 | Unai Brea
Nekazari gazteen biltzarra: lanerako baliabide eta jakintza premia

Nekazari gazteen nazioarteko laugarren asanblada izan da La Via Campesinaren VII. Nazioarteko Biltzarraren lehen urratsa. Egun eta erdiko bilkurak emandakoa azaldu digu Paula Gioiak, La Via Campesinaren koordinazio batzordean Europak dituen ordezkarietako batek.


2017-07-18 | Unai Brea
"Herrialde askotan nekazariek zailtasunak dituzte lurrak eskuratzeko, baina ez Palestinan adina"

Arafat Jaradat, Palestinako UAWC nekazari-antolakundeko kidea, La Via Campesinaren VII. Nazioarteko Biltzarrean parte hartzen ari den 500 inguru pertsonetako bat da. Hebronen bizi da, Zisjordanian. Israelen erasoak direla-eta palestinar nekazariek eguneroko lana egiteko dituzten zailtasun izugarrien berri eman nahi du Jaradatek Derion.


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude