Joseba Tapia, Soinu Txikiaren Berrikuntzan, Hariari Tiraka


1987ko ekainaren 14an
Inoiz baino beharrezkoagoak dira eskuin muturraren gezurrei
aurre egingo dieten hedabide independenteak
Joseba Tapia trikitilariari elkarrizketa
Lehendabiziko Diskoa Atera Du Leturiarekin
Joseba Tapia, Soinu Txikiaren Berrikuntzan, Hariari Tiraka
Erabateko trikiti giroko familian hazia, Joseba Tapiak idazten baino lehen ikasi zuen partituraren lehen notak irakurtzen. Sei urterekin, jostailuzko akordeoiarekin "Andre Madalen'' atera.
Hamabost urterekin soinu kromatikoaren bidea utzi eta beti bihotzean izan zuen trikitixa harturik, gaur egun, Kepa Junkerarekin berritzaile nagusi da alor horretan.
ARGIA.–Soinu txikia eskubiz ondo osatua dago. Baina ezkerrez, baxuez, ez al da motz samarra gelditzen.
JOSEBA TAPIA.-Neri gustatuko litzaidakek, esperimentu bezala, baxu gehixeagoko trikitixa probatzea. Horrek ere beharbada progresatu beharko dik, soinu kromatikoak, esate baterako, progresatu duen bezala.
A.–Zenbat baxu erakutsiko hizkioke?
J.T.–Beste lau baxu erantsita, eskala osatuko huke eta menorrez ere gehiago jantziko huke. Hori, esperimentu moduan besterik ez bada egin beharra zegok. Ez diat-esan nahi derrigorrez soinu mota hori ezarri beharko litzatekeenik, baina lehen ere, Elgetak aldatu zuen, eskubiko 21 botoiei beste 2 erantsiz, eta instrumentuari izugarrizko dimentsioa zabalduz edozein pieza jotzeko.
A.–Diskoan bada pieza bat nolabait orain arteko moldeak hausten dituena; akordeoiaren baxua sartuz eta...
J.T. - "Jazzan ezak" kalejira bat duk. Akorde batzuk bilatu eta gero, halako pieza arraro samar bat atera zenez, pixkat betiko klasikotik ateratzea pentsatu genian. Kepari komentatu nioan zer egiteko asmotan nenbilen, eta berak, lagunduko zidala gustora. Horrela, bion artean, pieza osatu genian. Hasieran, baxu elektrikoa edota kontrabaxua sartzea pentsatu bagenuen ere, ikusirik baxu elektrikoa adibidez oso entzuna dagoela, azkenean akordeoiaren baxuak sartu genizkioan, eta oso pozik gainera nere lankide den Goikoetxeak jotzen zuen moduan oso polita geratzen zela ikustean, soinu handiak ere oso gutxi entzunak diren akordeak sartuz.
Dena dela, ez niake nahi soinu txikiari handi baxuak sartzerik ere, bere soinu edo giro berezi hori puska dezaketelako. Nere gustorako behintzat, gordeko niake baxu urritasun hori, baina pixka bat osatuz lehen esaten nuen bezala.
A.–Badira beste zenbait melodia betikoak izan litezkeenak, baina zerbait berria badute.
J.T.–Osabak, Elgetagandik ikasi eta erakutsi zizkidanak, ez nauk gehiegi saiatu aldatzen, dauden bezala asko gustatzen zaizkidalako. Baina aldatu badut pieza orijinal horiei akorde berriak sartuz eta batez ere inprobisatuz izan da.
A.–Zer modutako akordeak edo zer teknika berri erabiltzen dituk?
J.T.–Lehen erabiltzeko ohiturarik ez zegoen eskala kromatikoa erabiliz, doinu horren konpas eta akordeak mantenduz eskubiarekin halako bariazio batzuk-edo egitea. Akorde batzuk sartuz, baina ez dira arraroak ere; baina bai erabili gabeak.
A.–Filarmonika jotzeko era ere imitatzen duk inoizka...
J.T.–Hori, noizpait filarmonika joleren batekin batera jotzea egokitu, eta hari hurbiltzen saiatzetik zetorrek. Ikusi nian auspoa 'pikatuz' eta akorde berdinak mantenduz beste gatz bat ematen zitzaiola, soinu diatonikoak berekin duenaz gain, jendea gehiago bizitzeko.
A.–Zein dituk hire ereduak?
J.T.–Lehenengo eredua neri erakutsi zidan Eleuterio osaba, noski; eta hil zen osaba harengandik gordetzen ditugun zintak. Baina, nere idoloak Laja eta Martin izan dituk, bakoitza bere estiloarekin. Gaur egun ordea Kepa duk, bere eskala kromatikoaren eta abarren erabilpenak, begiak beste mundu berri batera zabaltzeko balio izan didate-eta.
MIEL ARANA

Rock eta country mugimenduen zale aitortzen du bere burua

51

GaiezKulturaArgitalgintArgitalpenaDiskoak
GaiezKulturaMusikaArgitalpenaDiskoak
GaiezKulturaMusikaMusika modeTaldeakTAPIA TA LE
PertsonaiazTAPIA3
EgileezARANA3Kultura

Azkenak
2025-08-30 | Patxi Aznar
Beste urrats oker bat

Duela gutxi, Netanyahuren gobernuak, AEBen baimenarekin, legez kanpoko jarduerarekin jarraitzea erabaki du Gazan, eta zerrenda osoaren kontrola hartzea. Historia pixka bat egingo dut ez zaidalako zuzena iruditzen komunikabide edo kazetari batzuek Gazan gertatzen ari dena 2023ko... [+]


2025-08-29 | Egiari Zor
Elkarbizitza demokratikoak begirunea eta neurritasun instituzionala eskatzen ditu

Abuztu honetan polemika berri bat piztu digute, beste behin, belarrondokoa ematea baino larriagoa izan dena. Azken hamabost urte baino gehiagoan, Glen Cree ekimenetik hasi, Estatu bortxaren biktimei aitortza legala emateko mekanismoen sorreratik segitu eta herri honetan ireki... [+]


Caparrosoko Valle de Odieta makroetxaldea epaituko dute lurrak nitratoz kutsatu dituelakoan

Irailaren 2an izango da epaiketa Iruñeko Zigor Arloko 2. epaitegian, ustez 2021ean makroetxaldeak haren inguruko lurrak minden hondakinekin kutsatzeagatik. Sasoi hartan Valle de Odieta makroetxaldeko administrazio kontseiluan ari ziren bost pertsona epaituko dituzte.


Maila altua

Fitxa: Musika Hamabostaldia. Gewandhausorchester Leipzig.
Zuzendaria: Andris Nelsons.
Bakarlaria: Isabelle Faust (biolina).
Egitaraua: Pärt, Dvorak eta Sibeliusen lanak.
Lekua: Kursaal Auditorioa.
Data: abuztuaren... [+]


Eskoletako euskalduntzea “arriskuan” ikusita, Aiaraldeko dozena bat ikastetxek konpromisoen dekalogoa adostu dute

Gordin esan dute Aiaraldeko ikastetxeok: euskalduntzea “arriskuan dago” eta ikastetxeek, bakarrik, ezin diote aurre egin “egoera larriari”. Autokritika egin, eta hamar konpromiso hartu dituzte, hezkuntza komunitateek praktikara eramatekoak. Era berean,... [+]


Atlantikoko korronte baten kolapsoa adituek uste baino gertagarriagoa da

Ikerketa batek ondorioztatu du adituek uste baino AMOC korrontearen kolapsoa egoteko aukera handiagoak daudela. Korrontean aldaketa handiek eta azkenengo kolapso batek euri tropikaletan eraldaketa handiak eragingo lituzke, Europan negu oso hotzak eta uda lehorrak izango... [+]


Gutxienez 23 hildako izan dira Errusiak Kieven egin duen aire erasoan

600 misil eta dronetik gora bota ditu Errusiak Ukrainako hiriburuaren aurka. Gerra hasi zenetik egindako aire eraso handienetakoa da. Zelenskik nazioarteari eskatu dio erantzun dezala, Putin Trumpekin bildu eta bi aste eskasera.


2025-08-29 | Joan Mari Beloki
Trump bake bila?

Abuztuaren 15ean Vladimir Putin eta Donald Trump Alaskan bildu ziren. Ofizialki, Ukrainako gerrari amaiera emateko bidean beste urratsen bat emateko. Baina Gazan milaka pertsona hiltzeko gupidarik ez duen politikariak serio esan al dezake penagarria eta tristea dela Ukrainan... [+]


Poligono eolikoak: oportunismo gutxiago eta plangintza demokratiko gehiago

Duela egun gutxi 6.000 alegazio baino gehiago aurkeztu dira Azantzan eta Sarbilen poligono eoliko berri bat eraikitzeko proiektuaren aurka. Antzeko beste proiektu batzuetan bezala, herritar eta talde antolatuen ahaleginari, antolaketari eta lanari esker egin da alegazioendako... [+]


Nafarroako informazioaren arloko profesionalek Gazako kazetarien sarraskia salatu dute

Informazioaren arloko dozenaka profesional bildu dira ostegun arratsaldean Iruñeko Gazteluko Plazan, Gazan kazetari lanetan ari direnen aurka Israelgo armada egiten ari den sarraskia salatzeko.


Semaforo gorria

Artikulu bati zer nolako izenburua jarri ez da aise hautatzen, ezta? Hasiera batean, “euskaldun gezurti, tranpatiak” bezalako izenburua idazteko asmoa nuen, baina inor mintzeko gogorik ez dudanez, goikoari eutsi diot, ene gogoetaren muina hobeto ulertaraziko... [+]


Kai Nakaik, Marenek eta Olatz Salvadorrek gezurtatu egin dute Bilboko Udalak esandakoa: ez zien beste eszenatoki bat eskaini

Bilboko Udalak ostegunean adierazi du Abandoibarrako kontzertua bertan behera geratu eta gero, Plaza Biribileko agertokia eskaini ziela hiru artistei, baina ezezkoa eman zutela. Abeslariek bertsio hori ukatu eta zehaztu dute: bakarrik Kai Nakari eskaini zioten.


Bigarren aldiz moztu dute Espainiako Vuelta Israelen parte-hartzea salatzeko

Bigarren aldiz gelditu dute Katalunian Espainiako Vuelta Israel-Premier Tech taldearen parte-hartzea salatzeko. Hainbat pertsonak Palestinako banderak atera dituzte eta txirrindularien bidea oztopatu dute Oloten.


“Bero jasangaitza” eta “arreta urria” salatu dute Nafarroako Ospitale Unibertsitarioan

Nafarroako Osasun Departamentuak iragarri du ospitaleko solairu gehienak klimatizatuko dituztela 2026 amaierarako. ARGIAk elkarrizketaturiko bi erizain laguntzaileek nabarmendu dute premiazkoa dela banako gelak, komun irisgarriak eta aire girotua izatea.


Araba eta Nafarroa zeharkatzen zuten Forestaliaren bi autopista elektriko bertan behera geratu dira

Araba eta Nafarroa zeharkatu behar zituzten goi-tentsioko bi linea elektrikoren proiektuak ez dira gauzatuko. Espainiako Trantsizio Ekologikorako Ministerioak Aragoiko Tueste herrian Forestaliak egin behar zituen lau poligono eolikoen proiektuak artxibatu ditu.


Eguneraketa berriak daude