Emakumeak borrokan

Europan sartuz gero, hemengo usaiak errespetatu behar dira

  • Argia-n agertu da elkarrizketa interesgarria, eztabaidagarria dena. Madrilgo emazte musulman ezagutua denarekin: Amanda Figuerasekin.

Gabi Oyharzabal
2019ko maiatzaren 15a

Galdera hau egin nezake zeren hemengo euskaldunek –Hegoaldekoek bereziki– nahiz eta hainbeste manifestaldi feministak eginik, emazte batzuk karriketan ibiltzen dira zapiarekin buruan, isilik onartzen dute. Omen, beren erlijioak agintzen zaie horrela ibiltzea. Alta, denek badakigu kasik herri guztietan gizonengandik –beti erlijioaren izenean– zenbatetaraino hertsatuak diren. Badakigu ere, kasik herri musulman guztietan giza eskubideak lehertuak diren : herri batzuetan Xaria lege dorpean indarrean dago. Azken herria lege hori indarrean sartu dena da Brunei herria. Bortxaz neska gazteak ezkontzera behartuta dira, exzisioa bortxatua egitea, kontzientzia askatasuna uko egin behar dute, eta abar. Errealitate dorpea!

Guk musulmanak onartzen ditugu baina leku publikoetan ez dute beharrik agertzea beraien sinesmena, zuzenean komunitarismora bideratzen baita. Komunitarismoan sartuz gero, jendeak beste gisan antolatzen dira. Bistan da, beren eremuetan, meskitan, nahi dutena egiten ahal dute. Amanda Figuerasek erraten duelarik: “Badirudi libre izateko modu bakarra haiek [guk] nahi dutena dela: ateoa izaitea, erlijiorik gabekoa”. Bai, hola da hemen bainan izaten ahal zira erlijio batekin ere, protestantea, judua, katolikoa, eta abar. Hori da gure askatasuna, eskubide. Gainera, katolikoa balin bazara, musulmana bilakatzen ahal zira arazorik gabe. Baina beste zentzuan posible ote da? Amandak ongi badaki nola den. Marrokiko eta Aljeriako jendeei galdegin diezaiola!

Guk musulmanak onartzen ditugu baina leku publikoetan ez dute beharrik agertzea beraien sinesmena, zuzenean komunitarismora bideratzen baita. Komunitarismoan sartuz gero, jendeak beste gisan antolatzen dira

Bizpahiru adibide adierazgarri azken hilabetean Euskal Herriran gertatu eta gertatzen dena. Duela bizpahiru urte Gasteizeko eskola baten zuzendari batek, nahi zuelako eskolako barne araudia errespetarazi, alegia ez utzi 11 urteko neskatxo bat bere burua zapiaz estalirik ibiltzen eskolako guneetan. Aitak oldartu zen eta eztabaida batzuen ondotik, Jaurlaritzak aitaren alde agertu zen. Nehork hori salatzeko! Non ziren orduan, feministak?

Berrikitan, oporretan Faltzes herri nafarrera joan naiz. Han eta Logroñon ere, ikusi ditut emazte gazte andana zapiarekin (anitz moldetan ezarriak). Logroñon, parte zaharrean bizi ziren. Eta handik 100 metrotan, ez ziren gehiago agertzen, bakarrik herriko jendeek. Jadanik han komunitarismoa indarrean!

Elorrio herri polit horretan, musulmanak badira. Kasik denak erdaraz mintzo. Baina ez horiek bakarrik. Pentsa: herriko eliza miresgarrian (rokoko garaikoa), paperetan ezer ez euskaraz idatzia. Gauzak ez balin badira aldatu, mezak erdaraz dira ere Bizkaiko bihotzean.

Europan sartuz gero, eta hemen bizitzeko egotekotan, hemengo usaiak errespetatu behar dira. Arazoa da, Euskal Herrian, errespetu eta arrazismoa ez agertzeko nahian, hemengo jendeak isilik egoten dira. Frantzian, ez baitzuten denboran hartu behar zituzten neurriak hartzeko, gaur egun ezin dute ezer egin zinezko laizismoa errespetarazteko. Horretako eremu bereziak sortu dira eta sortzen ari. Ondorioz, “jatorrizko frantsesek” sentimendu latzak bizitzen dituzte.

Jakin behar da musulman batzuek Frantzian errefuxiatuak direnek salatzen dute Frantses batzuen “jarrerak kolaboratzaileak”, bereziki ezkertiarren partetik: Waleed Al-Hesseini palestinarra; Kamel Daoud –bere herrian zelarik, zorionez erasoak haren aurka huts egin dute– kazetari algeriarra; Boualem Samsal, idazle algeriarra eta abar laizismoaren aurkako jarrera horiek salatzen dituzte.

Euskal Herrian, arduradun politikoek noiz irekiko dituzte begiak? Beharbada pentsatzen dute ez direla aski antolatuak eta “beren tokian” egoten direla. Hori egia da: ez ditugu Herri Urrats-en ikusten. Baina zoin bertakotze –integrazioa–egiten dugu? Zein askatasuna ekartzen diegu?

Ander Perezek ez ditu galdera egokienak pausatu. Errealitatetik abiatu behar zen eta zorrotzagoa izan.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Iritzia  |  Emakume migratuak

Iritzia kanaletik interesatuko zaizu...
2019-05-22 | Maddi Alvarez
"Zer nahi duzu, belarritik tiraka eramatea?"

Joan den astean, Donostiako Udalaren Hizkuntza Politikaren inguruko mahai-ingurua antolatu zuen Bagera elkarteak eta EAJ, EH Bildu, Ahal Dugu-Podemos, Partido Popular eta PSOE-PSEko ordezkariak izan ziren mahaian. Entzuleen galderen txanda iritsi zenean, Donostia Kulturak urtero antolatzen dituen ikastaroei buruz galdetu nion Udal Gobernuko Euskara Zinegotzia den Miren Azkarateri (EAJ). Paperean, ikastaro hauek euskaraz edo gaztelaniaz egiteko aukera eskaintzen badigute ere, praktikan,... [+]


(In)justizia sistema patriarkalaren aurrean, Nekane, guk sinisten dizugu!

Orain arteko bidea ez da erreza izan Nekane Txapartegirentzat. 18/98 sumarioaren epaiketaren harira, 2007an, torturapean egindako testigantzetan oinarrituz 11 urteko espetxe zigorrera kondenatua izan zen. Gauzak horrela, Euskal Herritik alde egitera behartuta ikusi zuen bere burua; halere, euro aginduaren eta estradizio eskaeraren ondorioz, 2016an atxilotua izan zen.


2019-05-21 | Koldo Urrutia
Euskeraren jatorriaren ikerle historikoak eta deskolonizazioa

Azken hamarkadan euskeraren jatorriaren ikerketan inoiz baino emaitza gehiago ematen ari direlakoan gaude: artikuluak, liburuak, eztabaidak… Adibidez, Pariseko unibertsitate batek Hector Iglesiasen Iruña-Veleiari buruzko liburua argitaratu du. Edo L’Harmattan argitaletxe famatuak Eñaut Etxamendi, Dominique eta Fina Davant eta Roger Courtoisen L´Origine de la lengua basque liburua plazaratu du. Argitaletxe horrek liburu bat argitaratzea tesi bat egitea... [+]


2019-05-20 | Patxi Azparren
Bada... Xabier Arzalluz ez nuen maite

Saretatik dabiltzan hamaika txiste horietako batean, bi agure hizketan ageri dira. Horrela dio batak besteari: "Hilda zinela uste nuen, zutaz gaur oso ondo mintzatu baitzaizkit". Txistean bezala, gure inguruan ohikoa da pertsona bat hildakoan laudorioak nagusitzea.


Enpresen rola

Lehenengo apuntea: jarduera sozial, ekonomiko, kultural eta humanoan gehiago eragiteko beharra ez dago eztabaidan. Bigarrena: nahiko onartuta dago lanean lortzen dugun gogobetetze maila txiki samarra dela askorentzat.

Ba bi uste horietatik abiatuta, lerro hauen bidez mahai gainean jarri nahi da helburu horietara gerturatzeko aktore “berri” bat (enpresa) aktibatzea inportantea izan daitekeela. Baina horretarako, estereotipoen hesietatik ihes egin eta esparru sozial eta humanoaz... [+]


Gezurrak, engainuak eta lapurretak

Beti izan da boterearen dimentsio garrantzitsu bat irudipenen maneiua munduko gertaeretan. Orain protagonismo osoa berri faltsuek dute; halere, hauek jazartzeko Mendebaldeko gobernuek, hedabideek eta unibertsitateek sortu dituzten ikerketa zentroek ez dituzte finkatu zein ezaugarri izan behar dituen berri faltsu batek. Izan ere, fake news eta egia-ostea bezalako kontzeptuak propaganda gerrarako tresna gisa sortutakoak dira eta beraz, sortzaileek nahiago dute kontzeptuak lausoak izatea; bestela,... [+]


2019-05-19 | Edu Zelaieta Anta
Japoniar turistak

Ez duzu zehazki gogoratzen noizko kontua den; hau da, noiz ikasi zenuen sozialki japoniarrak oporretan joaten zirenean argazki makinak etengabe erabiltzen zituztela. Bikotekideari galdetu diozu zeure informazioa kontrastatu nahian, baina ez zarete ados jarri. Kasualitatez-edo, bi egun geroago, Valentzian, bertako fallei buruzko museo batean aspaldi ikusi gabeko eszena ikusi duzue biek: hiru turista japoniar makina banarekin argazkia egiten ari dira sua hartzeko prest dagoen fallari. 1991ko data... [+]


2019-05-19 | Ane Labaka Mayoz
Kontuz, ileak

Ile bat transgresorea da berez, izatez; errebeldea, intsumisoa, bihurria, apurtzailea, ausarta. Tokiz kanpo egon ohi da gehienetan. Deserosoa da sarri. Arrain zoparen platerean, luxuzko hoteletako perfumedun izara zurietan, bainerako ura urmaeltzen duen buxatutako hoditerian, bibote izatera iristen ez den nerabearen ezpain gaineko esparru minatuan, maitale kartsuaren ahoan, edozein emakumeren gorputzean… Traba egiten du ia beti.

Besapeetakoak politizatzen asmatu du zenbaitek... [+]


2019-05-16 | Fernando Merino
Ospakizunak

Ospakizun garaiak bizi ditugu. Efemeride loriatsuen bostehungarren, hirurehungarren  urteurrenak Espainiako historia ofizialean. Nafarroako erresuma Gaztelakoak konkistatuta (Espainiaren batasuna eta sorrera), Mundu Berria deskubrituta, lehenengo mundu bira eginda, Espainiako Indar Armatuei aintza eta loria eman zizkioten euskal marinel eta militar garrantzitsuen jaiotza... Testuinguru horretan parte hartu dute espainiar armadako buruek erakunde ofizial zein pribatuek antolatutako hitzaldi... [+]


2019-05-16 | Hainbat egile*
Gobernua, eskola eta herriko desoreken bultzatzaile?

Ordizia, EAEko 10.000 biztanletik gorako udalerrien artean migrazio tasa altuena duen herria da, %17,4ko tasarekin. Eskolatze datuei erreparatuz tasa hau are altuagoa da. Esaterako, Haur eta Lehen Hezkuntzan eskolaturiko ikasleen familien %21,7k atzerrian du bere jatorria. Aniztasun hau balio oso positibo eta aberastasun moduan bizi dugu. Herritar hobe egiten gaitu.


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude