Mendietatik itsasora

Jakoba Errekondo
2004ko abenduaren 26a

Itsasoa izan da ehunka eta ehunka urtetan Euskal Herri atlantiarreko gizartea mugitu duen uztarria. Arrantza eta merkataritzari eusteko ikaragarrizko jendetzak lan egiten zuen: ontzigileak, errio-arotzak, ainguragileak, iltzegileak, garraiorako mandazain eta itzainak, gurdigileak, perratzaileak, sagardogileak, eskribauak, kalamua lantzen zuten baserritarrak, baso-mutilak... Itsasoko gorabeherak zekarren bezala zeraman aberastasuna. Baserria bera ere, geuk egun ulertzen dugun eran, ekonomia honen ondorio zuzena da. XVI. mendean arrantzari eta batez ere merkataritzari loturiko gizarte aberatsaren premiei erantzuteko jaio zen. Hura gabe, Kantabria edo Asturiaskoen antzeko etxetxoak izango genituzke gure mendi eta haranetan.

"Basotik itsasora" erakusketa antolatu dute Pasaiako Albaola eta Izurako Haize Berri elkarteek. Lehena gure kulturaren adierazle nabarmenenetakoak diren garai bateko ontziak eraikitzera emana da. Baxenabartarrak medio handik eskuratzen omen dituzte langintza horretarako nahi eta nahiezkoak dituzten haritz tzarrak. Azkenekoa haritz ipurdi bat hustuz egindako kanoa tankerako ontzia da. Gezurra badirudi ere duela mila pare bat urte erromatarrek aipatzen omen zituzten euskaldunen gisa honetako ontziak. Gaur egun, hala ere, bi mila urteko teknikak gauzatzeko arotzak topatzea baino nahiko enbor aurkitzea askoz ere zailagoa izango dela iruditzen zait. Itsasoko bizimoduarekin batera galtzen baitoa baserria eta mendiko lanei lotutakoa.

Atentzioa eman zidan kanoaren uretaratzeak: baserritar idi-pare dotoreak zeraman bost metrotik gorako ontzia, gurdi motza eta lera tipi baten gainean arrastan. Garai batean, errioetan gorako itsasoarekin batera idi-pare multzoek ontzi galantak itsasoratzen zituztenean bezala. Baserria eta itsasoa bat. Baserriari teilatua ematen zaioneko tranpalea edo ostrokoa deitutakoaren antzeko bedeinkazio paganoa ere bazeraman ontziak mutur-muturrean, erramu arbasta dotorea.


Azkenak
2018-02-25 | Axier Lopez
Aman Komunak
"Ez gara jabetzen herri mugimenduak Euskal Herrian duen indarraz"

Ibiltzen hasi berria da, baina esperientzia eta bizipen asko biltzen du Aman Komunak sareak, herri mugimenduko hainbat taldek eta kidek osatzen dutelako. Joan-etorriko izaera izan nahi du: bakoitzaren kolektibotik sare orokor bat aberastu, sareak tokian tokiko eguneroko lana bizitu dezan. Sorreratik ari dira parte hartzen Maddi Sarasua Errekaleorren bizi den itsasuarra eta Urruñako Hartzea Lopez.


Garaipen historikoa

Borroka luzea da Bretainiako Notre Dame des Landes-eko aireportuaren aurkakoa. Ia 50 urtez aritu dira ingurune naturalaren suntsipena eta han bizi diren herritar eta nekazarien kanporatzea eragingo zituen proiektuaren kontra.


2018-02-25
Arbitro batek dio euskara batuan hitz egiten ez duten jokalariak zelaitik botako dituela

Joan den asteburuan epaile andaluziar batek Idiazabalgo eta Elgoibarko futbol jokalariak gaztelaniaz aritzera derrigortu ostean, aste honetan beste arbitro batek eman du notizia: euskara batuan  hitz egiten ez badute, zelaitik kanporatuko dituela esan die Aurrera Ondarroa eta Arratia CD taldeetako jokalariak.


2018-02-25
Bill Cosby eta Kevin Spacey ohorezko kide izendatu ditu OXFAMek

OXFAMek, mundu zabalean injustiziak eta pobrezia borrokatzea helburu duen erakundeak, ohorezko kide izendatu ditu Bill Cosby eta Kevin Spacey aktoreak, urte luzez egindako lan humanitarioa txalotzeko.


2018-02-25 | Adur Larrea
Ez hanka ez buru
Eufemismorik ez!

Publizitate eta babesletza instituzionala Gipuzkoako Aldundian
Hedabideetan eragiteko tresna politikoa

Publizitate instituzionalen eta babesletzen bidez, zein komunikabidek jasotzen du diru gehien eta zein dira bazterrean geratzen direnak? Zein dira banaketarako irizpideak? Gipuzkoako Aldundiaren kasua aztertu du ARGIAk, datu publikoak ematen hasi baita –bera da bakarra–. Aperitibo gisa: diru gehien El Diario Vasco egunkariari eman zion iaz ere Aldundiak, 399.075 euro; eta konparaziorako, ARGIAri 4.293, ia ehun aldiz gutxiago. Herritarren ezagutzatik urrun, diru publikotik ehunka... [+]


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude