Traducido automaticamente do vasco, a tradución pode conter erros. Máis información aquí. Elhuyarren itzultzaile automatikoaren logoa

Cando se nos obriga a instar unha lei de obrigado cumprimento


18 de decembro de 2023 - 16:04

Quen redactamos e asinamos estas liñas somos novas de entre 20 e 26 anos que nos unimos no contexto da substitución xeneracional de Euskalgintza. No noso caso, decidimos facer unha achega á loita do eúscaro en Euskal Herria desde Euskaraz. Cada un de nós, condicionados polo contexto concreto vivido, tivo vivencias e motivacións persoais para activar e traballar como vascos en favor da nosa lingua e da comunidade de falantes. Pero todos, dun modo ou outro, notamos que algo non vai ben: aínda boa parte dos alumnos de Euskal Herria seguen aprendendo en modelos A, B e G; que moitas persoas que como nós aprenderon no modelo D non teñen motivación suficiente para expresarse en eúscaro; que a competencia lingüística é moi escasa en xeral; que a falta de referentes e a falta de transmisión cultural fai que nos vexan cada vez máis asimilados en eúscaro.

Está claro que no proceso de recuperación dunha lingua minorizada non só o ensino regrado pode, senón que é un elemento fundamental nas últimas décadas. Desde que se advertiu que os sistemas educativos que temos desde EHE hai anos non euskaldunizan, as carencias que temos son cada ano máis evidentes. Reivindicouse a necesidade dun salto nas políticas lingüísticas (incluída a educación) e aos poucos toda a Euskalgintza uniuse a este diagnóstico.

Neste caso, desde que estalou o debate da Lei de Educación das tres provincias, o Consello de Euskalgintza conseguiu unir aos axentes e sindicatos que representan á maioría ampla da comunidade educativa en tres eixos principais: un modelo xeneralizado inclusivo co eúscaro como lingua vehicular e vehicular; un currículo vasco centrado na cultura vasca; e o desenvolvemento integral da educación non regrada en eúscaro.

Non podemos permitirnos responder desde o silencio ou en ton baixo. Entendemos que a negativa a esta lei, o plantar, é unha obrigación da cultura vasca e dos euskaltzales

Desde EHE, ademais de adherirnos a estas reivindicacións, expomos o dez propostas que a educación necesita para euskaldunizar e que, por tanto, debería recoller esta lei.

Alcanzouse un amplo consenso social, pero o que nos vén de nivel institucional é todo o contrario: unha lei que, lonxe de responder á situación que temos, creará as condicións para profundar na crise que vivimos no proceso de revalorización. Os partidos que están a expor esta lei, PNV e PSE, están a darnos as costas tanto ao conxunto da actividade cultural vasca como á comunidade educativa. É inaceptable que saiamos adiante a lei que nos presentaron desde Euskalgintza ignorando o que tantos anos loitaron e desprezando as nosas reivindicacións. E ao mesmo tempo inaceptable que quen sostiñan a nosa propia pancarta na manifestación contra a agresión contra os vascos, propoñan esta lei anti-euskera. Tendo en conta o contexto, polo menos nós, enmarcamos claramente esta lei dentro da agresión.

Por todo iso, preocúpanos, dada a importancia deste tema, a falta de resposta que houbo até agora desde Euskalgintza, ou polo menos a humildade da resposta. Cremos que todos os vascófilos e Euskalgintza temos que facer PLANTO (si, en maiúsculas) a esta lei, porque si non se dá unha resposta contundente a este insulto, volverán menosprezar os novos consensos amplos que se van a conseguir. Non podemos permitirnos responder desde o silencio ou en ton baixo. Entendemos que a negativa a esta lei, o plantar, é unha obrigación da cultura vasca e dos euskaltzales.

Non son tempos de brazos cruzados. É hora de recuperar o que estamos a perder, de fortalecelo e de abrilo a novos espazos. E iso só o conseguiremos actuando. “Somos novos e non estamos de acordo” foi a lema da xeración dalgúns de vós. Pois o facemos nós, pero está claro, os mozos non podemos sós e todos os que até agora fostes mozos tamén vos necesitamos. Dentro de 36 anos, para que os mozos que van empezar a traballar en Euskalgintza non teñan que volver repetir o que hoxe estamos a reivindicar e o que pedían fai 36 anos.

Por tanto, convidámosvos a todos os euskaltzales e axentes de Euskalgintza a que nos sumedes á protesta que imos realizar o vindeiro xoves, 21 de xuño, ás 09:00 horas fronte ao Parlamento de Gasteiz. Todos xuntos, plantemos esta Lei de Educación e reivindicemos a Educación Vasca que necesitamos.

Firma: Sugoi Etxarri Zabaleta, Luken Etxabe Aizpuru, Irati Areitio Sopelana e Intza Gurrutxaga Loidi (membros de EHE).

Bidali zure iritzi artikuluak iritzia@argia.eus helbide elektronikora

ARGIAk ez du zertan bat etorri artikuluen edukiarekin. Idatzien gehienezko luzera 4.500 karakterekoa da (espazioak barne). Idazkera aldetik gutxieneko zuzentasun bat beharrezkoa da: batetik, ARGIAk ezin du hartu zuzenketa sakona egiteko lanik; bestetik, egitekotan edukia nahi gabe aldatzeko arriskua dago. ARGIAk azaleko zuzenketak edo moldaketak egingo dizkie artikuluei, behar izanez gero.


Máis leídos
Usando Matomo
Azoka
Interésache pola canle: Irakurleen gutunak
2024-06-14 | Iñaki Lasa Nuin
Cazuela grande

Sen darse conta, volve o solsticio de verán. O Sol alcanzou a súa cima e quéntanos moi ben o casco. En moitos lugares celébrase o rito da fogueira e os vascos tamén temos unha tradición ancestral. Antigamente, a fogueira de San Juan fíxose nas puntas dos montes, pero... [+]


2024-06-14 | Agus Hernan
Pataca quente que Urkullu cede a Pradales

A idea deste artigo xurdiu cando o 24 de novembro o lehendakari Urkullu filtrouse que non ía ser candidato e, en consecuencia, constatouse que ía ir despois de doce anos no cargo sen xestos significativos coas vítimas do Estado.

Con todo, para que non se lea na clave... [+]


2024-06-13 | Rafa Arriola
Non apto

Nun desprazamento dunha hora até o lugar de traballo acompáñame a radio do coche. Na viaxe de onte tiven a oportunidade de gozar dun programa de relatos curtos, mentres comezaba o último porto da estrada, repleta de curvas, en Karrantza. Lendas curtas, si, de poucas... [+]


Pamplona-Veleia, fai 18 anos

En xuño de fai 18 anos comezamos a coñecer os grafitos de Iruña-Veleia. Unha boa noticia para os vascos.

Pero a situación actual non é tan satisfactoria. Por unha banda, a Deputación Foral de Álava (DFA) di que todos os grafitos son falsos, e que os que pensan doutro... [+]


Tamén son os nosos fillos

As mañás dos pais son unha tolemia! Espertar aos nenos, dar un almorzo, vestirse... para chegar á escola a tempo. Estas son as nosas preocupacións cotiás como pais. A 3.500 quilómetros do noso país as responsabilidades dos pais palestinos son moi diferentes: si van ter... [+]


Eguneraketa berriak daude