Lisipe bilduma

Bake garaian, zer esan nahi du bakeak?

  • Borroka armatua eta kartzelak saioa aurkeztu dute Donostian; gaur, urriaren 6an. Zuriñe Rodriguez eta Oihana Etxebarrieta dira lanaren egileak. Susa argitaletxearen eskutik argitaratua, Lisipe izenburupean. Jule Goikoetxea da bildumaren editorea.

Mikel Asurmendi @masurmendi
2016ko urriaren 06a
LISIPE Borroka armatua eta kartzelak Euskal Herriko gatazka armatuaren ondorioei buruzko bilduma feministaren lehen eskaintza da.

Borroka armatua eta kartzelak Euskal Herriko gatazka armatuaren ondorioei buruzko irakurketa feminista da. Gai bera landuko duten bilduma feminista honen lehen eskaintza.

“Euskal gatazkaren protagonista mutila izan da nagusiki” dio Zuriñe Rodriguez egileak. Saioa osatzeko “kartzelak berak zer-nolako eragina izan duen eguneroko bizitzan aztertu dugu, hau da, afektiboki, sexualki eta emozionalki harremanen moduek nola eragin duten pertsonengan”.

Frankismo, trantsizio eta demokrazia garaiko gatazkaz hausnartu ondoren, galdera hau jalgi zaie egileei: “Bake garaian, zer esan nahi du bakeak?”. Zein dira onurak eta zein galerak. Gatazkan ez dira denak protagonistak izan, ez neurri berean. Saiogileek emakumearen rola bigarren mailakoa izan dela ondorioztatu dute. Hona euren itauna: “Zer-nolako rol izan behar dugu ‘bake garaian’ emakumeok eta kasuon feministok?”.

Liburua osatzeko emakumeen eta gizonen testigantzak jaso dituzte, baina ez soilik borroka armatuan parte hartu dutenena, hau da, ETAn ibilitakoena. Harago joanez, gatazka oro har hartuta eta ulertuta, berean parte hartu dutenen iritziak bildu dituzte: “Gatazka modu orokorrean aztertu dugu, zeharka edo inguruan inplikatuta diren elkarteen, taldeen edo kolektiboen bizipenak kontuan hartuz”, adierazi dute egileek jende-aurrean.

Zuriñe Rodriguez eta Oihana Etxebarrieta garai luze gatazkatsu honen hari bat lotzen saiatu dira. Garaiak aldatu direla diote, borroka modua eta gizartea ez baitira berak. “Gizartea aldatu da bereziki. Ez da gauza bera, adibidez, frankismo garaian gurasoak borroka armatuan inplikatuak zirelarik, neskek eta mutilek hartzen zuten zeregina. Gurasoek haiekiko zuten jarrera. Orduko eta gaur egungo esperientziak alderatuz gero, garai haietako emakumea ez zegoen borroka politikoetan. Hori aldatu da”.

“Gaur egun, emakume gazte ezkertiarrak ez dio soilik borrokari modu orokorrean begiratzen, askatasun sexualari begiratzen dio, besteak beste. Emakumeak bere ekarpena egiteko borrokatzen du”. Borroka armatua eta kartzelak borroka horren emaitza da.

Gizartea eta garaia aldatu dira, baina “oraindik ere badago zer aldatua” diote egileek. Beren hitzetan, “jendearen ideia edo imajinario kolektiboa oso maskulinoa, heterosexuala eta indartsua da, agresiboa. “Gudaria”ren figuraren ondorioz besteak beste”. Eredu horretan emakumea kanpoan geratzen da, baita gizon asko ere. Emakume feministek iraganeko ereduak gatazkaren sozializazioan duen eragina aldatu nahi dute.

LISIPE izenak bilduma osoari ematen dio izena. Amazona da mitologia grekoan. Emakumeen aitzindaria. “Lisipe oroitzea, borrokan ari diren emakumeei gure omenaldi moduko bat da”. Liburua erosoa omen da: "Pertsona bakoitzak bere gisara bizi du gatazka eta berau lasaitasunez eta goxotasunez narratu dugu”, adierazi dute idazleek.

Hurrengo saioak, besteak beste, Danele Sarriugarte, Mari Luz Esteban, Idurre Eskisabel, Kattalin Miner eta Lorea Agirreren esku izanen dira. 

Kanal honetan artxibatua: Euskal gatazka

Euskal gatazka kanaletik interesatuko zaizu...
2017-05-25 | ARGIA
Guardia Zibilaren armagabetzea irudikatuko dute Oņatin ekainaren 17ko Fan Hemendik egunean

Ekainaren 17an, Fan Hemendik egunaren baitan, Guardia Zibilaren armagabetzea irudikatuko dute Oñatin. Antolatzaileen esanetan "indar okupatzaileek euskal herritarrak torturatzeko eta erahiltzeko erabili dituzten fusilak, bainerak, elektrodoak, poltsak edota kare bizia entregatuko dituzte".


2017-05-23 | ARGIA
Hendaiako Futbol 7 Txapelketa datorren larunbatean

Urtero legez, maiatzaren 27an, larunbatez, euskal preso eta iheslari politikoen aldeko futbol hamalaugarren ekitaldia izanen da Hendaiako Ondarraitz estadioan.


Asturiagako segadan hildako gazteak omenduko dituzte larunbatean Hondarribian

1974ko maiatzaren 20an, Espainiako Guardia Zibilak antolatutako segada batean, Jose Luis Mondragon eta Xabier Roque Mendez gazteak hil zituzten, Hondarribiko Asturiagako hondartzan. Ez zen ikerketarik ez epaiketarik egon. Gertakariak argitara ateratzeko Asturiaga 1974 memoria taldea sortu dute, eta maiatzaren 20an omenaldia egingo dute.


2017-05-16 | ARGIA
Frantziako Gobernua presoez arduratu dadin manifestazioa izango da Parisen abenduaren 16an

“Bakearen artisauek” jendea Parisen mobilizatzera deitu dute heldu den abenduaren 16an, Frantziako poliziak Luhuson ETAren armagabetze ekintza bat eragotzi eta urtebetera hain zuzen. Luhuson bertan emandako prentsaurrekoan adierazi dutenez, eskaera berezia eginen diote gobernu berriari euskal presoen gaia bere gain hartzeko, eta orobat bake prozesuan engaiatzeko.


Amnistiaren aldeko astearen 40. urtemuga eta amnistia politikoaren aldarria bizirik

"Horregatik harritu gara 40. urtemuga honen inguruan ospatutako zenbait ekitaldi eta mobilizaziotan amnistiaren aldarrikapena desagertuta egotea. Gaur egun Euskal Herrian amnistia politiko baten beharra inoiz baino beharrezkoa delako, euskal gatazka inoiz bideratuko bada".


2017-05-14 | Mikel Basabe
Gorpu bizi

Duela ia sei urte, gehiengoaren nahia behingoz betez, ETAk iragarri zigun “bere jarduera armatua behin betiko amaitzea erabaki” zuela. Alegia, armak ez zituela berriro erabiliko. Aukera paregabea, aldebakartasunetik armok non zeuden esan eta erakundea desegiteko. Baina “irabazlerik eta galtzailerik gabeko eskeman” tematurik, errealitateari bizkar eman eta gurago izan zuen “Espainiako eta Frantziako gobernuei dei” egitea, “gatazkaren ondorioei konponbide... [+]


2017-05-12 | ARGIA
Itziar Ituņoren kontrako boikota arbuiatu du Zinemaldiak

Donostiako Zinemaldiko zuzendari Jose Luis Rebordinos “boikot guztien aurka” agertu da ostiral honetan, festibalaren 65. Edizioa aurkezteko ekitaldian.


2017-05-11 | Aiaraldea.eus
Audientzia Nazionalak absolbitu egin ditu pintaketa batengatik epaitutako Laudioko bi gazteak

Ertzaintzak froga gisa aurkezturiko bideoan azaltzen direnak ez dira Aitor Martinez eta Beñat Ereño, epaileak ondorioztatu duenez. Urtebeteko kartzela zigorra, zazpi urteko inhabilitazioa eta 2.520 euroko isuna eskatzen zuen fiskalak.


Antton Troitiņo Auzitegi Nazionaletik igaro da eta espetxeratu egin dute

Antton Troitiño gaur pasa da Auzitegi Nazionaletik José De la Mata epailearen aurrean deklaratzera, eta berriz espetxera bidali dute. Pasa den ostiralean Espainiaratu zuten.


Aske Guneko gazteen askatasuna eta Mozal Legea indargabetzea aldarrikatuko dituzte IV Libre Topaketan

IV Libre Topaketak egingo dituzte ostiralean eta larunbatean, Donostian, Eleak-Libre mugimenduak antolatuta, Mozal Legea salatu eta Aske Gunean atxilotutako gazteen askatasuna aldarrikatzeko.


Eguneraketa berriak daude