Lisipe bilduma

Bake garaian, zer esan nahi du bakeak?

  • Borroka armatua eta kartzelak saioa aurkeztu dute Donostian; gaur, urriaren 6an. Zuriñe Rodriguez eta Oihana Etxebarrieta dira lanaren egileak. Susa argitaletxearen eskutik argitaratua, Lisipe izenburupean. Jule Goikoetxea da bildumaren editorea.

Mikel Asurmendi @masurmendi
2016ko urriaren 06a
LISIPE Borroka armatua eta kartzelak Euskal Herriko gatazka armatuaren ondorioei buruzko bilduma feministaren lehen eskaintza da.

Borroka armatua eta kartzelak Euskal Herriko gatazka armatuaren ondorioei buruzko irakurketa feminista da. Gai bera landuko duten bilduma feminista honen lehen eskaintza.

“Euskal gatazkaren protagonista mutila izan da nagusiki” dio Zuriñe Rodriguez egileak. Saioa osatzeko “kartzelak berak zer-nolako eragina izan duen eguneroko bizitzan aztertu dugu, hau da, afektiboki, sexualki eta emozionalki harremanen moduek nola eragin duten pertsonengan”.

Frankismo, trantsizio eta demokrazia garaiko gatazkaz hausnartu ondoren, galdera hau jalgi zaie egileei: “Bake garaian, zer esan nahi du bakeak?”. Zein dira onurak eta zein galerak. Gatazkan ez dira denak protagonistak izan, ez neurri berean. Saiogileek emakumearen rola bigarren mailakoa izan dela ondorioztatu dute. Hona euren itauna: “Zer-nolako rol izan behar dugu ‘bake garaian’ emakumeok eta kasuon feministok?”.

Liburua osatzeko emakumeen eta gizonen testigantzak jaso dituzte, baina ez soilik borroka armatuan parte hartu dutenena, hau da, ETAn ibilitakoena. Harago joanez, gatazka oro har hartuta eta ulertuta, berean parte hartu dutenen iritziak bildu dituzte: “Gatazka modu orokorrean aztertu dugu, zeharka edo inguruan inplikatuta diren elkarteen, taldeen edo kolektiboen bizipenak kontuan hartuz”, adierazi dute egileek jende-aurrean.

Zuriñe Rodriguez eta Oihana Etxebarrieta garai luze gatazkatsu honen hari bat lotzen saiatu dira. Garaiak aldatu direla diote, borroka modua eta gizartea ez baitira berak. “Gizartea aldatu da bereziki. Ez da gauza bera, adibidez, frankismo garaian gurasoak borroka armatuan inplikatuak zirelarik, neskek eta mutilek hartzen zuten zeregina. Gurasoek haiekiko zuten jarrera. Orduko eta gaur egungo esperientziak alderatuz gero, garai haietako emakumea ez zegoen borroka politikoetan. Hori aldatu da”.

“Gaur egun, emakume gazte ezkertiarrak ez dio soilik borrokari modu orokorrean begiratzen, askatasun sexualari begiratzen dio, besteak beste. Emakumeak bere ekarpena egiteko borrokatzen du”. Borroka armatua eta kartzelak borroka horren emaitza da.

Gizartea eta garaia aldatu dira, baina “oraindik ere badago zer aldatua” diote egileek. Beren hitzetan, “jendearen ideia edo imajinario kolektiboa oso maskulinoa, heterosexuala eta indartsua da, agresiboa. “Gudaria”ren figuraren ondorioz besteak beste”. Eredu horretan emakumea kanpoan geratzen da, baita gizon asko ere. Emakume feministek iraganeko ereduak gatazkaren sozializazioan duen eragina aldatu nahi dute.

LISIPE izenak bilduma osoari ematen dio izena. Amazona da mitologia grekoan. Emakumeen aitzindaria. “Lisipe oroitzea, borrokan ari diren emakumeei gure omenaldi moduko bat da”. Liburua erosoa omen da: "Pertsona bakoitzak bere gisara bizi du gatazka eta berau lasaitasunez eta goxotasunez narratu dugu”, adierazi dute idazleek.

Hurrengo saioak, besteak beste, Danele Sarriugarte, Mari Luz Esteban, Idurre Eskisabel, Kattalin Miner eta Lorea Agirreren esku izanen dira. 

Kanal honetan artxibatua: Euskal gatazka

Euskal gatazka kanaletik interesatuko zaizu...
2017-11-19 | Axier Lopez
Errenteriako hiru gazteak libre utzi dituzte epaiketaren zain

Espainiako Auzitegi Nazionaleko Carmen Lamela epaileak baldintzapean libre utzi ditu martxoan atxilotu hiru gazte errenterriarrak. Espetxean izan dira orain arte Iruñeko manifestazio baten ostean sortutako istiluen harira.


2017-11-19 | Xabier Letona
Herrira auzia: 600 urteko kartzela eskaera presoak babesteagatik

EPPK-ko presoak defendatzea arriskutsuagoa da XXI. mendeko Espainian frankismo gorrian baino. Edo haien aldeko lan politikoa egitea, haien eskubideez arduratzea edo beren senideak diruz babestea. Salbuespenezko dena da ETA doktrinak bizi-bizi dirau.


2017-11-17 | Miren Osa Galdona
Preso gaixoen senideei babesa adierazteko kanpaina jarri du martxan Sarek

Ibon Iparragirre eta Manu Azkarate gaixo dauden presoak etxeratzeko asmoz, anbulantzia itxurako furgoneta batean joan ziren senideak espetxera, asteartean. Ekintza sinboliko horren harira, #NiEreJoangoNintzateke traolarekin babes kanpaina abiarazi du Sarek.


2017-11-17 | Xabier Letona
A call for 600 years of sentencing for supporting Basque prisoners

Standing up for EPPK (Basque Political Prisoners Collective) prisoners is a greater risk in the 21st century than it was in the worst times of the Franco regime, as is political activism in their favour, being concerned about their rights, or helping their relatives financially. The "Everything is ETA" emergency doctrine is absolutely in force.


2017-11-16 | Miren Osa Galdona
Abian da Frantziako hogei kartzela bisitatuko dituen Espetxe Bira

Bagoaz, Sare eta Etxerat elkarteek antolatuta, 24 egunez Frantziako hogei kartzela bisitatuko dituzte. 4.000 kilometro inguru egingo dituzte, Paris helburu dutela. Abenduaren 9an, “Bakea Euskal Herria eta orain presoak” lelopean presoen eskubideen alde egingo den manifestazioarekin amaituko dute.


2017-11-16 | ARGIA
Etxean preso zuten Belen Gonzalez hil da, gaixotasun baten ondorioz

Bart hil da Belen Gonzalez euskal preso politikoa Donostiako Onkologikoan, Etxeratek jakinarazi duenez.


2017-11-14 | Andoni Mikelarena
Euskal Herritik Madrilera anbulantzian, Ibon Iparragirre eta Manu Azkarateren bila

Ekimena egin du goizean Sarek Alcalá-Meco (Madril) espetxearen aurrean. Anbulantzian joan dira larri gaixo dauden euskal presoen bila.


2017-11-14 | Andoni Mikelarena
Frantziak DPS estatusa kendu die zazpi euskal presori

Ipar Euskal Herriko presoekiko ordezkaritza pozik agertu da eta lehen pauso gisa definitu du Frantziaren erabakia. Beste batzuk eman daitezen Parisko mobilizazioa mugarri izango dela uste dute ordezkaritzako kideek.


2017-11-14 | Andoni Mikelarena
Larri gaixo dauden presoak askatzeko eskatu dute Nafarroako sindikatuek

Iragan ostegunean Nafarroako Parlamentuak egindako adierazpenarekin bat egin dute sindikatuek. Foro Sozialak bultzatu du ekimena.


Alfreedo

Larunbatean beste pertsona batek potoldu zuen preso politikoen zerrenda luzea: Alfredo Ramirez amurrioarrak. Politikoa da bere espetxealdia, asmo politikoak daudelako bera urtebetez itzalpera bidaltzea posible egiten duen legean. Twitterrez idatzitako iritziak kode penalez zigortzea, politikari batzuek hala eskatuta da egun “legezko”. Eta, herriko festetan, umorez eta inori kalterik egin gabe, sakabanaketa politika ankerra salatzea kartzelan sarrarazteko adina motibo izatea... [+]


Eguneraketa berriak daude