Sagardia-Goņi familiaren arrasto "ia guztiak" topatu dituzte Legarreako leizean

  • 1936an hobi batera bota zituzten emakume baten eta haren sei seme-alaben gorpuzkiak aurkitu ditu Aranzadik azken egunetan, Gazteluko (Nafarroa) Legarrea leize zuloan.

Euskalerria irratia @fm914
2016ko urriaren 10a
Aranzadiko kide bat Legarreako leizera jaisten. (Arg.: Aranzadi)

Iragan ostiralean, bi aurkitu zituzten ikertzaileek eta, larunbatean, bost: hala, orotara, zazpi dira aurkitutako giza arrastoak. Gerra Zibilaren beste arrastoetako bat da hau. Zazpi lagunen gorpuzkiak aurkitu badituzte ere, bat bera ere ez dago osorik. Paco Etxeberria forentseak azaldu du Aranzadi 50 metroko sakoneran lanean ari dela.

Egunez egun ari dira leizeari buruzko informazioa osatzen: ostiralean atzeman zituzten bost umeen hezurdura zatiak; larunbatean, aldiz, amarenak eta zazpigarren umearenak; orain, litekeena da datozen egunotan hobitik ateratzea falta diren hezur zatiak.

Juana Josefa Goñi eta bere sei seme bota zituzten leize batera, lehenbizi haiek ezkutatuta zeuden etxolari su eman ondoren. Pedro Antonio Sagardia aita eta 18 urteko semea bakarrik libratu ziren heriotzaz. Aita Eugin ari zen lanean eta emaztearen oharra jaso zuen herritarrek Gaztelutik bota nahi zutela esanez; itzuli orduko, aldiz, Guardia Zibilak aita atxilotu eta, libre utzi zutenerako, familia desagertua zen.  

Jose Mari Esparzak editore tafallarrak ikertu izan du gaia eta La sima liburua idatzi ere bai; besteak beste, eta sorgin gaiei aipamena eginez, herrian hainbat etsai izan zezakeela ere iradokitzen du.

(Albiste hau Euskalerria Irratiak argitaratu du eta CC-by-sa lizentzia baliatuta ARGIAra ekarri dugu).

Kanal hauetan artxibatua: 1936ko gerra  |  Nafarroa

1936ko gerra kanaletik interesatuko zaizu...
2017-03-24 | Hala Bedi
"Frankismoaren garaian ere kartzeletan emakumeen arteko erlazioak egon ziren"

Gaur Estibaliz de Miguel EHUko irakasle eta soziologoa izan dugu Kantoian, eta emakumeen kartzelako bizipenez hitz egin digu. Emakumeen arteko erlazio sexu-afektiboak eman izan direla eta ze egoeratan eman diren azaldu digu.


2017-03-02 | Arabako Alea
Omenaldia egingo diete 'Azazetako 16 hildakoei', 80. urteurrenean

Arabako erakundeek ekitaldia antolatu dute, Azazetako mendatean, Mola jeneralaren aginduz, fusilatu zituzten 16 lagun gogoratzeko.


2017-02-28 | Aiurri aldizkaria
Andoaingo bertsolaritzaren historia bildu du Xabier Lasa Bergarak liburuan

Martxoaren 1ean Andoaingo Basteron, 19:00etan aurkeztuko du liburua Xabier Lasa egileak. Ia 700 orriko lan honek lantzen ditu Errepublika garaiko euskalgintza, Etxeberriaren biografia eta XX. mendeko Andoaingo bertsolaritza. "Joxinixio paradigma modura ikusten dut, Errepublika garaian dena eman zuelako kausaren alde, bere kasuan, bertsolaritza", adierazi du Lasak.


"Gerrate garaian ere jendea portatu zen, horratik!"

Hamabost egun Urgainen nobelak eman zion izen handiena Jose Antonio Loidi Bizkarrondori. Idazlearen jaiotzaren mendeurrenaren karietara mintzatu zen iaz Baztanen Euskal Nobela Beltzaren Astean haren arreba Anjelita Loidi. Nebaren gaineko jakingarriak emanez ari zela jabetu ginen beretik ere esatekorik franko zuela 100 urte beteak dituen emakumeak.


Frankistek deserriratu zituzten emakume eta haurrak omendu dituzte Zumaian, 80. urteurrenean

1937ko neguan frankistek ehunka zibil deserriratu zituzten Gipuzkoan eta Bizkaian, senideren bat Errepublikaren kontrolpeko lurretan izategatik. Zumaia, Ondarroa eta Mutriku izan ziren herririk kaltetuenak. Zumaian omendu zituzten asteburuan.


Gernikako bonbardaketa oroitzeko mozioa atzera bota du PPk senatuan

Gernikako bonbardaketaren 80. urteurrenean, EAJk mozioa aurkeztu du senatuan Gernikako herriaren “mina ulertu”, eta Espainiako Gobernuari eskatzeko “barkamen aitortza bidegabeki sortutako sufrimenduagatik”.  PPk, ordea, kontra bozkatu du, eta mozioak ez du aurrera egin.


'Eguna', lehen euskal egunkaria sortu zutela gogoan

80 urte dira, 1937ko urtarrilaren 1ean euskara hutsezko Eguna berripapera sortu zutela, besteak beste Lauaxetak sustaturik. Ekitaldi mordoa egiten ari dira efemeridea gogoratzeko; ostiralean hainbat erakundek jardunaldia antolatu dute Bilbon.


2017-01-31 | Barren .eus
Hobi komunetan zeuden 27 pertsonaren gorpuzkinak hobiratu dituzte Olasoko Duintasunaren Kolunbarioan

Eusko Jaurlaritzak sustatutako lehen kolunbarioa inauguratu dute gaur Elgoibarko Olaso hilerrian. Hainbat agintarik eta elkartek hartu dute parte ekitaldian, Jaurlaritzako lehendakari Iñigo Urkullu buru zutela. Hobi komunetan zeuden 27 pertsonaren gorpuzkinak hobiratu dituzte banan-banan Duintasunaren Kolunbarioan.


1936ko beste soldadu baten hezurrak aurkitu dituzte Zubietako Txaldatxur mendian

Islada Ezkutatuak oroimen elkarteko kideek egindako miatze lanetan azaldu dira giza-aztarnak, gerra garaiko arma eta materialen azpian.


Aitzol, Txirrita, Lotsati... orain jabetza publikoa dira

1936an hil ziren Hego Euskal Herriko idazleen obra guztiak jabetza publikora pasa dira urtea aldatzearekin batera, Espainiako Estatuko jabetza intelektualaren legeak egilea hil eta 80 urteko epea ezartzen baitu eduki horiek edonork nahieran erabili ahal izateko.


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude