Traducido automaticamente do vasco, a tradución pode conter erros. Máis información aquí. Elhuyarren itzultzaile automatikoaren logoa

Nova Lei de Educación: crónica dun proceso contra a escola pública

A recentemente aprobada Lei de Educación é tan mala como nova. Ao longo de todo o proceso de tramitación houbo un amplo sector social en contra do espírito desta lei, e esa oposición foi maior ante a súa aprobación. Queremos facer pública a valoración e a reflexión do ocorrido.

Non cremos que no último momento as achegas aceptadas ou rexeitadas frustren a lei que até entón era boa, porque desde o principio a súa formulación era prexudicial para a escola pública: a lei que equipase a rede pública e a privada nunca resistirá a segregación, non subordinará os intereses privados ao interese común e non garantirá o dereito a recibir en igualdade a educación euskaldun de todos os alumnos. Paralelamente aos primeiros pasos para a elaboración da nova lei, o Departamento de Educación dotou e ampliou no tempo os módulos de concertación educativa, ampliou as subvencións e adaptou a planificación e zonificación a favor da rede privada. O proceso da lei sempre foi por esa liña privatizadora, porque a base é que os centros públicos e privados conforman o Servizo Público Educativo Vasco.

A imposición do PSE xerou un gran balbordo, que fixo que a lei declare que se manteñen os modelos lingüísticos. Houbo un cambio desfavorable e obrigou a EH Bildu a votar en contra, pero tampouco no acordo de 2022 e no anteproxecto posterior recolleuse garantía algunha para que o modelo D siga sendo un sistema de inmersión, ou para que os modelos A e B da rede privada elimínense. A mala redacción actual non converte ás anteriores en boas. Os borradores non establecían ningún avance na euskaldunización.

A lei non se basea no consenso histórico cos axentes educativos, senón na negociación desenvolvida entre algúns partidos a partir do outono de 2020, na que o PNV e EH Bildu encomiaron polo menos a colaboración de tres anos. Un ano despois das negociacións, moitos axentes educativos (sindicatos, patronais, asociacións de pais, plataformas locais, centros educativos, expertos... en total, ao redor de 90) tiveron a oportunidade de recibir información e dar a súa opinión na Comisión de Educación do Parlamento Vasco. Os impulsores da lei presentaron como adhesións dos axentes o devandito naquela comisión, a pesar de que en moitas ocasións manifestouse a súa total oposición. Nese ambiente de presunto consenso chegou o apoio do 90% do Parlamento en abril de 2022 (que durou pouco, porque Podemos marchouse a curto prazo). A representación era ampla, suficiente para aprobar tantas leis como se queira, pero o apoio dos axentes non se materializou en absoluto en todo o proceso, xa que no Consello Escolar de Euskadi só as patronais apoiaron a lei xunto coa administración. Pola contra, os partidarios da escola pública han mostrado a súa oposición e organizaron grandes manifestacións na rúa.

O desigual sistema educativo que debuxaron as políticas a favor da rede privada durante décadas esixe medidas urxentes a favor da rede pública e dos intereses comúns

Esta nova lei vai dar un respaldo legal á concertación universal que desde hai tempo temos establecida na CAPV. Esta concertación permitiu unha excesiva presenza da rede privada e non as posibilidades das familias. O desigual sistema educativo que debuxaron as políticas a favor da rede privada durante décadas esixe medidas urxentes a favor da rede pública e dos intereses comúns. As campañas institucionais de planificación, zonificación e matriculación dos centros deberían orientarse a iso. No seu lugar, ao establecer as políticas educativas, ponse como escusa para defender os intereses das redes privadas as supostas eleccións familiares.

O contido do acordo asinado en maio de 2022 por Jokin Bildarratz coa maioría dos sindicatos non ten nada que ver coa lei, pero o conselleiro utilizouno para sinalar que os sindicatos os tiña asumidos. Só un sindicato asinou o acordo xeral co Departamento de Educación en maio de 2023, en Arantzazu.

As formulacións que se puxeron sobre a mesa neste proceso, e os que recolle a lei, son os esixidos ao longo da historia polas patronais do ensino privado. Na CAPV as patronais son múltiples, desenvolven múltiples modelos educativos, pero pertencen á mesma rede e a todas elas interésalles recibir máis diñeiro, aínda que sexa en detrimento de a rede pública. Esta lei vén a blindar os intereses de toda a rede privada no momento en que a taxa de natalidade descende. Cremos que a ferramenta máis eficaz para facer fronte aos centros doctrinadores, castellanohablantes ou segregadores é soster unha rede pública única, euskaldun, xestionada democraticamente e dotada de recursos suficientes. Temos un longo camiño por percorrer, xa é hora de polo en marcha.

En resumo, consideramos que esta lei é unha lei sen consenso social e pouco consensuada, que ao ser privatizadora desde o primeiro borrador non será eficaz para acabar coa segregación e non garantirá a euskaldunización de todos os alumnos. Esta lei vai en contra da escola pública e a escola pública está en contra desta lei.

O Centro de Encontro Harro da Escola Pública Vasca loitou durante estes anos por unha escola pública para todos e todas, como eixo do sistema. Neste camiño, aínda que a lei recentemente aprobada sexa un obstáculo, seguiremos apostando polo público, consolidando a comunidade da rede pública e atraendo o maior número de forzas posible.

Arantza Fernández de Garaialde e José Manuel Martínez, membros de Harro da Escola Pública Vasca

Bidali zure iritzi artikuluak iritzia@argia.eus helbide elektronikora

ARGIAk ez du zertan bat etorri artikuluen edukiarekin. Idatzien gehienezko luzera 4.500 karakterekoa da (espazioak barne). Idazkera aldetik gutxieneko zuzentasun bat beharrezkoa da: batetik, ARGIAk ezin du hartu zuzenketa sakona egiteko lanik; bestetik, egitekotan edukia nahi gabe aldatzeko arriskua dago. ARGIAk azaleko zuzenketak edo moldaketak egingo dizkie artikuluei, behar izanez gero.


Máis leídos
Usando Matomo
Azoka
Interésache pola canle: Irakurleen gutunak
2024-06-14 | Iñaki Lasa Nuin
Cazuela grande

Sen darse conta, volve o solsticio de verán. O Sol alcanzou a súa cima e quéntanos moi ben o casco. En moitos lugares celébrase o rito da fogueira e os vascos tamén temos unha tradición ancestral. Antigamente, a fogueira de San Juan fíxose nas puntas dos montes, pero... [+]


2024-06-14 | Agus Hernan
Pataca quente que Urkullu cede a Pradales

A idea deste artigo xurdiu cando o 24 de novembro o lehendakari Urkullu filtrouse que non ía ser candidato e, en consecuencia, constatouse que ía ir despois de doce anos no cargo sen xestos significativos coas vítimas do Estado.

Con todo, para que non se lea na clave... [+]


2024-06-13 | Rafa Arriola
Non apto

Nun desprazamento dunha hora até o lugar de traballo acompáñame a radio do coche. Na viaxe de onte tiven a oportunidade de gozar dun programa de relatos curtos, mentres comezaba o último porto da estrada, repleta de curvas, en Karrantza. Lendas curtas, si, de poucas... [+]


Pamplona-Veleia, fai 18 anos

En xuño de fai 18 anos comezamos a coñecer os grafitos de Iruña-Veleia. Unha boa noticia para os vascos.

Pero a situación actual non é tan satisfactoria. Por unha banda, a Deputación Foral de Álava (DFA) di que todos os grafitos son falsos, e que os que pensan doutro... [+]


Tamén son os nosos fillos

As mañás dos pais son unha tolemia! Espertar aos nenos, dar un almorzo, vestirse... para chegar á escola a tempo. Estas son as nosas preocupacións cotiás como pais. A 3.500 quilómetros do noso país as responsabilidades dos pais palestinos son moi diferentes: si van ter... [+]


Eguneraketa berriak daude