Ozono geruza kaltetzen duen substantzia kimikoaren isuria %25 hazi da

  • Zientzialariek ohartarazi dutenez, ozono geruzaren berreskurapena hamar urtez atzeratu dezake kontrolpetik kanpo dagoen CFC-11 kimikoaren isuriak.

Urko Apaolaza Avila @urkoapaolaza
2018ko maiatzaren 17a
Hawaii-ko Mauna Loa Behategian CFC-11 kontzentrazio nabarmenak atzeman dituzte

Nature aldizkarian kaleratutako artikulu batean, Atmosferarako AEBetako Administrazioko arduradunek ikerketa baten emaitzen berri eman dute. Azaldu dutenez, klorofluorokarbonoen (CFC) isuriak handitzen ari dira modu oso larrian, batez ere CFC-11 (triklorofluorometanoa) da hazi dena, hain justu ozono geruzako zuloa eragin duen bigarren kimiko kaltegarriena.

Teorian, 2006. urtetik ez da CFC-11-rik produzitzen, baina egindako neurketen arabera substantzia horrek 2012tik aurrera %25eko hazkundea izan du atmosferan. Zientzialariek baztertu egin dute iraganeko isurien arrastoa denik, eta azpiprodukturen batek eragina denik ere: “Badirudi norbait isuri berriak egiten ari dela”, azaldu dio Stephen Montzka ikerketaren arduradunak The Guardian egunkariari. Hedabide horrek aditzera eman duenez, produkzio berria Asia ekialdeko “tokiren batean” dago.

CFC isuriek hazkunde nabarmena izan dute 2012tik hona.

CFCa aerosoletan, garbigailuetan eta antzeko beste makina bat produktutan erabiltzen zen, baina debekatuta dago 1980an ozono geruzako zuloa deskubritu eta hamarkada horren amaieran Montrealgo protokoloa sinatu zenetik. Ordutik egin izan dira substantzia horien neurketak eta joera izan da gutxitzekoa, ozono geruza berreskuratzeko bidean jarriaz.

Datu berri honek, nazioarteko araudia urratzeaz gain, hankaz gora jar dezake orain arteko lana, ikerlarien aburuz 10 urte atzeratu dezake geruzaren berreskurapena eta isuriak segiko balu oraindik denbora gehiago beharko litzateke.

Beste hipotesi kezkagarri bat ere esku artean dute zientzialariek: CFC-11 “berria” munduan oso zabalduta dauden aparrezko produktuetan erabiltzea barra-barra. Kasu hori balitz, oraindik isuritako substantzia kopuruaren zati txiki bati baino ez dio denborarik eman atmosferara filtratzeko, eta okerrena etortzeko legoke.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!


Aztarna ekologikoa kanaletik interesatuko zaizu...
Pisten aldeko ordezkari politikoentzat "errespetua" eskatu du ENBAk

Enirio eta Igaratza txabolen arteko bidearen egokitzapena ibilgailu motordunentzat egokitzeko izeneko proiektuaren alde bozkatu eta lan egindako arduradun politikoak babesteko mozioa aurkeztu du ENBA nekazaritza elkarteak Enirio-Aralar Mankomunitatea osatzen duten 15 udalerrietan.


Hondartza artifizialak egiteko dikeen eraikuntza gelditu dute Santanderren

Santanderreko badiako La Magdalena eta Los Peligros ingurunean bi itsas-murru luze egiten ari da Espainiako Gobernua, baina herritarren protesten ondorioz eten egin dute obra, itsasaldea kaltetu eta pasaia itsusten duelako.


Aralarko pista berria, Eniriotik Igaratzarainokoa, fiskaltzan salatu dute Landarlanek eta Eguzkik

Aralarko Natur Parkeko pista berri baten eraikuntza salatu dute Eguzki Talde Ekologistak eta Landarlan Ingurumen Elkarteak, Ingurumen Fiskaltzan.  Kasu honetan Eniriotik Igaratzara doan pistari dagokio, Enirio Aralar Mankomunitateak bide baten egokitzapena bezala aurkeztutako egitasmoa, zeina historikoki artzain, mendizale eta oro har goierritarrak erabilia den, jada bide pisten bidez iritxi daitekeen txabola batzutara iristeko.


Dena xahututakoan zer? Nauru uhartean jada gertatu da etorkizuna

Harkaitz idor bat itsasoaren erdian, hondartza izanak kai abandonatu bihurtuta, kokondo lirainen ordez garabi herdoilduak... Nauru uhartera iristen diren bidaiari bakanek ez dute aurkituko Itsaso Bareko paradisurik.  Halako zerbait inoiz egon bazen, ahaztua dute nauruarrek. Beren oinpean aurkitutako fosfatoaren ustiaketak aberats zirela sinestera eraman zituen urte batzuen tartean. Xahuketaren ostean, beren miseria partekatu behar dute uhartera urrundik ekarritako errefuxiatuekin.


Eguzkik kritikatzen du Aralarren legez kanpoko pista berri bati EHBilduk emandako onarpena eta bultzada

Enirio-Aralar Mankomunitatearen, non EHBilduk ordezkarien gehiengoa duen,  azken bileran, Mankomunitateko lehendakariak deituta uztailaren 30ean ospatu zena udako oporren garai bete-betean, EHBilduko hautetsi batzuen bozkak erabakigarriak izan ziren Enirio eta Igaratza artean ia 3 km-tako luzera eta 3 metro zabalerako pista bat eraikitzea onartzeko. Bertan ia 18.000 m2-ko azalerako lur mugimenduak eraginez Aralarko bihotzean.


Amazoniarik gabe, bizitzarik ez

Munduko animalia eta landareen %10aren etxea da, baita ehunka herri eta kulturaren sorterri eta babesleku. Munduko basorik handiena ez da kapitalismoaren gurpil zorotik salbu, eta hala deforestazio eta abeltzaintzarako lurren hedapen etengabeak kalte izugarria eragin die han bizi diren oihan eta herriei.


2018-04-24 | Hainbat egile*
Aralar, guztion artean

Aralarko arazo korapilatsuaren inguruko zentzugabekerien zerrenda luzatzen doa eta, konpondu beharrean, egunez egun gordinago dago. Babestutako naturgune batez ari gara, eta XXI. mendean jada aurrera goazelarik, ez litzateke gogorarazi behar han abeltzaintza, naturaren kontserbazioa, paisaia eta aisialdia ahal direla eta behar direla bateragarri egin.


2018-02-22 | ARGIA
Aralarko pisten auzian, Gipuzkoako Diputazioa inputatuak babestu eta herri-akusazioa oztopatzen ari dela salatu dute

Eguzki talde ekologistak eta Landarlan elkarteak salatu dutenez, Enirio-Aralarko barrutian 4 kilometro pasako pistaren auziagatik inputaturik dauden Arantxa Ariztimuño eta Felix Asensioren aurkako aurre-eginbide judiziala babestu ordez, "nahiago izan du berean tematu eta Eguzkik eta Landarlanek natura defendatzeko eta ingurumen-justizia eskatzeko dituzten eskubideak oztopatzen eta eragozten saiatu".


2018-02-22 | Goiena
O˝atiko Za˝artuko basoetan botatako neumatikoak auzolanean jaso dituzte

Zañartuko Bienia eta Arlandueta basoetan botatako neumatikoak jasotzen ibili dira hainbat herritar asteazken arratsaldean auzolanean. Debagoieneko Mankomunitateak edukiontzi bat eraman du eta hara jaso dituzte, dagokion tokira eramateko.

 


Eguneraketa berriak daude