UDAKO EUSKAL UNIBERSITATEA


1974ko irailaren 08an
Zure babesik gabe independetzia ezinezkoa zaigu
Jean Haritsxelharri elkarrizketa.

UDAKO EUSKAL UNIBERSITATEA
Jean Haritsxelhar mintzo:
Irailaren 2tik 13ra arteko hamabi egunen buruan, II Udako Euskal Unibertsitatea eratzen ari da Donibane Lohitzunen. Iaz lehena eratu zen Donibanen bertan, eta aurten, berriz, bigarrena.
Eratzaile IKAS deitu batasuna delarik, berorren lehendakariarengana jo dugu, Jean Haritsxelhar jaunarengana hain zuzen, gure galdera kozkorrei errez asko erantzungo dielakoan.
Elkarrizketa honen asmoa aspaldikoa dugu, duela hiru hilabetetakoa edo, Donemiliagako biltzarrean elkarrekin hitzegiteko beta izan genuenekoa. Hala ere, denbora azkar doakigu, eta honako honi ere heldu zaio, halakoren baten, bere txanda.
Mintza bedi ba, besterik gabe, gure Euskaltzainburu-ordezkoa, eta bioakio gure eskerrik sutsuena bere Baxenabarreko zoko horretara.
-Egun hautan eratzen ari da Donibane Lohitzunen II Udako Euskal Unibertsitatea. Iaz lehena eratu zen . Zer ondorio atera zen iazko ikastalditik?
-Lehenbiziko ondorioa, lehen aldikotz, aspaldi huntan izan dela Euskal Unibersitate bat, gai asko erabili izan direla, erran gabe doa, denak euskaraz. Lehenbiziko entsegu bat izan da, eta entsegu bat bakarrik izanikan ere, bere balio handia ukan du, bere akats eta gauza onengatik
-Aurtengo ikastaroa moldatzen izan ahal dira kontutan iazko esperientziak?
-Bai, zeren eta jazko unibertsitatea burutu zelarik, azken egunean bildu zen anitz ikasle eta irakasle, bakoitzak bere iritzia emanez. Biltzar haretan, orduko zuzendariek emaiten zuten ikusterat, geroari buruz eta bigarrena Unibersitateari buruz nahi zutela jokatu.
-Geroztik, egin ahal da nolabaiteko inkestarik?
-Joan den neguan bildu nahi izan genuen ikasle eta irakasle batzu Baionan, bainan denek dakiten gertariaren ondotik, ez gara bildu ahal izan. Hortakotz, urtarrilaren 12an IKAS-ek zabaldu zuen inkesta xume bat. Bazkoko bakantzak zirela-ta, bildu ginen Donostiako EUTG ikastetxean 37 ikasle eta irakasle, eta biltzar haretan zabaldu genituen inkestaren erantzunak. Sei oren (ordu) iraun zuen biltzarrak, eta elkarren artean hartu genituen erabakiak, denen iritziak entzun eta.
-Zein da aurten eratzen ari den programa?
-Hamar sail dira guztiz: Linguistika-literatura, Historia, Antropologia-Soziologia, Filosofia-politika, Ekonomia, Zientzia, Pedagogia, Edergintza, Antzerki-zinema eta Kazetagintza.
Sail bakoitzeko zuzendari, berriz, ordena berean, J. Haritsxelhar, R. Saint-Esteben, G. Bidart, A. Artamendi, G. Ansola, C. Arluxet, X. Mendiguren, J. San Martin, X. Irigarai eta M. Ugalde.
-Nork egin du irakasle eta gaien hautatzea?
-Horiek guziak Donostiako bilkuran hautatuak izan ziren, eta sail bakoitzak bere lana eramanen du berak nahi duen bezala.
-Nola banatzen da, bataz beste, lana?
-Erabaki zen ere, sail bakoitzak eramanen zuela bere lana goiz guziz, hiru oren dituela horrentzat. Arratsaldean ikasle guziak biltzen dira mintzaldi baten entzuteko. Sail bakoitzeko norbaitek beharko du arratsaldeko mintzaldi bat eman. Honela ez da ikaslea egonen bere sailean bakarrik, arratsaldeko mintzaldi guziak entzunen dituelakotz. Bertzalde, arratsalde guziz, euskara batuari buruzko ikastarotxo bat emana izanen da.
-Bestelako gairik edo saiorik ere izango ahal da?
-Bai, arratsetan gai libre batzu ere badira, hala nola bertsulariak, zinema, antzerki, kantari eta abar.
-Ilaztik hona ezer aldatu ahal da bereziki?
-Iaztik honarat asko aldatu da unibersitatea. Iaz denek entzuten zituzten kurso guziak. Aurten, aldiz, espezialitateka banatuak dira goizetan, eta, arratsaldetan elkar ezagutuko dute, mintzaldiek emanen duten batasunaren bitartez.
-Nork eratzen du hau guzti hau?
-IKAS batasunak eta bereziki IKAS-eko zuzendariek. Heietan, lanik handiena egiten duena Manex Goyhenetxe da. IKAS-en idazkaria. Bertze batasun batzuek ere parte hartu dute, hala nola. "Mendeberri ", "Zabal", "EKT", "Euskalduntzen", "Siadeco", "Jakin", "Zeruko Argia", "Anaitasuna", "Euskal Kultur Mintegia" eta abar.
-Diru laguntzarik ba ote da?
-"Pyrénèes Atlantiques"-eko Kontseilu Jeneralak alde batetatik. Horrez gainera, diru laguntza galdegin zaie banku eta lantegiei, bai euskal unibersitatearen eratzeko, bai eta beka batzuen emaiteko ikasleei ere. Dirua sartzen ari da orain, eta geroxeago jakinaraziko dugu nork lagundu digun. Bertzalde, Euskaltzaindiaren babespean egina da Unibersitatea, eta Bordeleko Unibertsitateko erretorearen baimenarekin.
-Zenbat ikaslek hartzen du parte Uda Unibersitate honetan?
-Ilaz ehunen bat. Hogeiren bat ipar aldeko eta laurogei hego aldakeko. Aurten, ez dakigu oraino, agian jaz bezenbat bederen.
-Langilerik bai ote? Edo unibersitariak bakarrik?
-Langileak baziren bospasei omen jaz.
-Udako Euskal Unibersitate honek izango ahal du jarraipenik?
-Sail bakoitzak ikusiko du behar duen eta nahi duen lan eta azterktei jarraiki unibertsitatea bukatu eta.
-Eta ba ahal duke, urtez urte, loturarik, batasunik?
-Zer nahi gisaz, Unibersitateak biltzen ditu barreiatuak diren ikasle eta irakasleak; elkar ezagutzen dute eta bata bestea estimatzen. Ez da guti gure Herriaren batasunaren lortzeko, eta, uste dut, Unibertsitatearen helburu bat dela.
-Bestelako helbururik?
-Bigarren bat, euskal kulturari emaiten dion oldar berezia izan daiteke. Ez dut uste ikasle eta irakasleak jalgitzen direla Unibertsitatetik sartu ziren bezala.
-Hala behar dugur, noski. Jarrai aintzina!
KOLDO OLAZABAL
Jean Haritsxelhar
6

GaiezGizarteaIrakaskuntzUnibertsitaUEU
PertsonaiazHARITXELHAR
EgileezOLAZABAL1Gizartea

Azkenak
2025-08-30 | Patxi Aznar
Beste urrats oker bat

Duela gutxi, Netanyahuren gobernuak, AEBen baimenarekin, legez kanpoko jarduerarekin jarraitzea erabaki du Gazan, eta zerrenda osoaren kontrola hartzea. Historia pixka bat egingo dut ez zaidalako zuzena iruditzen komunikabide edo kazetari batzuek Gazan gertatzen ari dena 2023ko... [+]


2025-08-29 | Egiari Zor
Elkarbizitza demokratikoak begirunea eta neurritasun instituzionala eskatzen ditu

Abuztu honetan polemika berri bat piztu digute, beste behin, belarrondokoa ematea baino larriagoa izan dena. Azken hamabost urte baino gehiagoan, Glen Cree ekimenetik hasi, Estatu bortxaren biktimei aitortza legala emateko mekanismoen sorreratik segitu eta herri honetan ireki... [+]


Caparrosoko Valle de Odieta makroetxaldea epaituko dute lurrak nitratoz kutsatu dituelakoan

Irailaren 2an izango da epaiketa Iruñeko Zigor Arloko 2. epaitegian, ustez 2021ean makroetxaldeak haren inguruko lurrak minden hondakinekin kutsatzeagatik. Sasoi hartan Valle de Odieta makroetxaldeko administrazio kontseiluan ari ziren bost pertsona epaituko dituzte.


Maila altua

Fitxa: Musika Hamabostaldia. Gewandhausorchester Leipzig.
Zuzendaria: Andris Nelsons.
Bakarlaria: Isabelle Faust (biolina).
Egitaraua: Pärt, Dvorak eta Sibeliusen lanak.
Lekua: Kursaal Auditorioa.
Data: abuztuaren... [+]


Eskoletako euskalduntzea “arriskuan” ikusita, Aiaraldeko dozena bat ikastetxek konpromisoen dekalogoa adostu dute

Gordin esan dute Aiaraldeko ikastetxeok: euskalduntzea “arriskuan dago” eta ikastetxeek, bakarrik, ezin diote aurre egin “egoera larriari”. Autokritika egin, eta hamar konpromiso hartu dituzte, hezkuntza komunitateek praktikara eramatekoak. Era berean,... [+]


Atlantikoko korronte baten kolapsoa adituek uste baino gertagarriagoa da

Ikerketa batek ondorioztatu du adituek uste baino AMOC korrontearen kolapsoa egoteko aukera handiagoak daudela. Korrontean aldaketa handiek eta azkenengo kolapso batek euri tropikaletan eraldaketa handiak eragingo lituzke, Europan negu oso hotzak eta uda lehorrak izango... [+]


Gutxienez 23 hildako izan dira Errusiak Kieven egin duen aire erasoan

600 misil eta dronetik gora bota ditu Errusiak Ukrainako hiriburuaren aurka. Gerra hasi zenetik egindako aire eraso handienetakoa da. Zelenskik nazioarteari eskatu dio erantzun dezala, Putin Trumpekin bildu eta bi aste eskasera.


2025-08-29 | Joan Mari Beloki
Trump bake bila?

Abuztuaren 15ean Vladimir Putin eta Donald Trump Alaskan bildu ziren. Ofizialki, Ukrainako gerrari amaiera emateko bidean beste urratsen bat emateko. Baina Gazan milaka pertsona hiltzeko gupidarik ez duen politikariak serio esan al dezake penagarria eta tristea dela Ukrainan... [+]


Poligono eolikoak: oportunismo gutxiago eta plangintza demokratiko gehiago

Duela egun gutxi 6.000 alegazio baino gehiago aurkeztu dira Azantzan eta Sarbilen poligono eoliko berri bat eraikitzeko proiektuaren aurka. Antzeko beste proiektu batzuetan bezala, herritar eta talde antolatuen ahaleginari, antolaketari eta lanari esker egin da alegazioendako... [+]


Nafarroako informazioaren arloko profesionalek Gazako kazetarien sarraskia salatu dute

Informazioaren arloko dozenaka profesional bildu dira ostegun arratsaldean Iruñeko Gazteluko Plazan, Gazan kazetari lanetan ari direnen aurka Israelgo armada egiten ari den sarraskia salatzeko.


Semaforo gorria

Artikulu bati zer nolako izenburua jarri ez da aise hautatzen, ezta? Hasiera batean, “euskaldun gezurti, tranpatiak” bezalako izenburua idazteko asmoa nuen, baina inor mintzeko gogorik ez dudanez, goikoari eutsi diot, ene gogoetaren muina hobeto ulertaraziko... [+]


Kai Nakaik, Marenek eta Olatz Salvadorrek gezurtatu egin dute Bilboko Udalak esandakoa: ez zien beste eszenatoki bat eskaini

Bilboko Udalak ostegunean adierazi du Abandoibarrako kontzertua bertan behera geratu eta gero, Plaza Biribileko agertokia eskaini ziela hiru artistei, baina ezezkoa eman zutela. Abeslariek bertsio hori ukatu eta zehaztu dute: bakarrik Kai Nakari eskaini zioten.


Bigarren aldiz moztu dute Espainiako Vuelta Israelen parte-hartzea salatzeko

Bigarren aldiz gelditu dute Katalunian Espainiako Vuelta Israel-Premier Tech taldearen parte-hartzea salatzeko. Hainbat pertsonak Palestinako banderak atera dituzte eta txirrindularien bidea oztopatu dute Oloten.


“Bero jasangaitza” eta “arreta urria” salatu dute Nafarroako Ospitale Unibertsitarioan

Nafarroako Osasun Departamentuak iragarri du ospitaleko solairu gehienak klimatizatuko dituztela 2026 amaierarako. ARGIAk elkarrizketaturiko bi erizain laguntzaileek nabarmendu dute premiazkoa dela banako gelak, komun irisgarriak eta aire girotua izatea.


Araba eta Nafarroa zeharkatzen zuten Forestaliaren bi autopista elektriko bertan behera geratu dira

Araba eta Nafarroa zeharkatu behar zituzten goi-tentsioko bi linea elektrikoren proiektuak ez dira gauzatuko. Espainiako Trantsizio Ekologikorako Ministerioak Aragoiko Tueste herrian Forestaliak egin behar zituen lau poligono eolikoen proiektuak artxibatu ditu.


Eguneraketa berriak daude