JARRERA ALARMISTEK EZ DUTE ISLARIK ERREALITATEAN

  • alarma egoera piztu nahi izan dute askok: ez gaudela prest, hondamendia etorriko dela... Errealitateak besterik erakusten du; begira bestela eginiko inbertsioei.

1999ko urriaren 03an
Inoiz baino beharrezkoagoak dira eskuin muturraren gezurrei
aurre egingo dieten hedabide independenteak
Irailaren 9an gertatu zen batzuk milurtearen eztandatzat hartu izan duten «2000 efektua»ren aurrekaria. 99-9-9 datak zenbait ordenadore eta sistema zaharkituren hondamendia ekarriko zuela zioten, baina ez zen, antza, hainbesterako. Haren arrastorik bederen ez da heldu hedabideetara. Alarmismo horrek hala ere badu jarraipenik eta hiru hilabete barru, 2000 urteko urtarrilaren lehenean izango omen den kaosak, apokalipsiak, denak ukituko gaitu. Hegazkinak, telefonoak, ospitalak, argindarra, trafiko seinaleak, igogailuak... guztiak off-ean geratuko bide dira. Halako panorama marraztu nahi digute zenbaitzuk. Atzean zein interes izkutatzen duten jakitea gaitz gertatzen da ordea.
Europan kritika hotsak entzun dira, kontu hau guztia EEBBetatik sortua dela eta euren salmentak –ordenadoreak eta honek dakartzan sistemak, programak, txipak...– areagotzeko piztu duten alarma egoera irreala dela argudiatuz. Errealitatearen beste ikuspegi bat ematen digun adierazpena, arazoa hobeto ulertzeko baliagarria. Ez baitira txantxetakoak Atlantikoaren beste muturretik, munduko estatu boteretsuenetik heltzen diren berriak: ebakuazio eta sorospen planak sor daitezkeen arazoak ekiditeko, zirkulazioan jarriko diren 50.000 milioi dolarrak banketxeetan izango den kaosa saihesteko, CIAk herritarrei dirua pilatzen joateko egindako gonbidapena... Munduaren jendarme izateak ematen duen prepotentziarekin, gainerako estatuak, Ekialdekoak batik-bat, arazoari adarretatik heltzeko azaldu omen duten ganora eza ere kritikatzen dute: ez direla jabetu oraino arazoaren garrantziaz, oso atzeratuta dabiltzala ordenadoreen konpontze-lanetan...


NEURRIAK HARTUKO DIRA.

2000 efektua benetako arazo teknologikoa dela ez du inork duda egiten, baina zenbaitzuk iragartzen duten egoera katastrofikoa gehiegizkoa da, inondik inora. Ordenadore eta sistema informatikoetan izango diren arazoei aurre egiteko beharrezko neurriak hartuko dira. Esaterako, Europako burtsek ateak itxiko dituzte urteko azken egunean, ez da saiorik izango; urtarrilaren 3an, astelehenean, zabalduko dituzte berriro. Garraioetan ere nabarituko da milurte aldaketa; Belgikako tren konpainiak ez duela bidaiarik egingo iragarri du, hegazkin konpainia askok ere ez du hegaldirik izango, prebentzioz. Alabaina, arazoa arindu nahian-edo, Txina eta Britainia Handiko agintari batzuk XXI. mendea hegazkinez estreinatuko dutela adierazi dute, mende honetan aireratuko direla eta datorrenean lur hartu.
2000 efektuak gehien eragiten dituen enpresek hilabeteak edo urteak daramatzate milurte berrirako jauzia prestatzen. Banketxe eta aseguruek bezala, telekomunikazio arloko enpresek dirutzak inbertitu dituzte. Ez dago beraz, alarmista izateko arrazoirik. Hegazkin konpainiek ehundaka froga egin dituzte eta orain arte, adituen esanez, % 1-3ak soilik izan du akatsen bat –Boeing 747 batek 16.000 txip dauzka data kontuan hartzen dutenak–. Pentsatzekoa da geratzen diren hiru hilabete hauetan programak fintzen eta hutsuneak betetzen joango direna.
Aditu ezkorrenek 1973ko krisi ekonomikora itzuliko garela aipatzen dute. Baikorrenek, ostera, astebetean konpon daitekeen arazoa dela. Datuak ikusita, eta hainbeste bilioi inbertitu direla kontuan hartuta, adierazpenok, batak zein besteak, ez dirudite oso sinesgarri. Finantz munduak ehundaka milioi gastatu ditu eta akatsak minimoak izango direla aurreikusten da. Telekomunikazioen sektorea ere ez da atzera geratu –Telefonicak esaterako 22.000 milioi gastatu ditu– eta, oro har, enpresa handiak prest dira 2000 efektuari aurre egiteko. Gainera, terminal moduan dauden ordenadoreak, hots, data kontuan hartu gabe beren lana egin dezaketenak, ez dira zertan konpondu edo ordezkatu behar. Enpresa ertain eta txikiak dira, gehienetan bezala, kaltetuenak. Proportzionala omen da: geroz eta langile gutxiagoko enpresa, akatsak izateko orduan geroz eta aukera handiagoa

Zenbait datu argigarri

Z

ein ordenadore motetan eragingo ditu kalteak 2000. urteko efektuak?
Batez ere datu-base mardulak erabiltzen dituzten ordenadoreetan eta datak alderatzen dituztenetan.

Zein produktu eta zerbitzutan eragin ditzake kalteak?
Banku zerbitzu, kutxazain automatiko, telefono, argindar, gas, ospital, zainketa berezietako gela, trafiko-kontrol (airekoa, trenak, semaforoak, autopistak), aseguru, biltegi eta banaketa (inbentario sistemek ez dute eskariei buruzko agindurik bideratu ahal izango), igogailu, ibilgailu, etxeko elektratresna (bideo, kamara, labe, mikrouhinezko labe, aire egokitu, alarma...) eta PCetan (testu-prozesadorea, kontabilitatea, jolasak, Internet...)

Zeintzuk ez dute pasako froga?
Berriro programatu ezin diren mikroprozesadoreak, etxeko aparatuetan, bideo, alarma eta bestelakoetan eragina dutenak. Beste sistema konplexuago batzuk ere ez, aireportuetako kontrol programak edo ospitaleetako zainketa berezien geletakoek esaterako. Mikroprozesadore horietatik % 10ak ez du behar bezala funtzionatuko.

Ordenadorea erostekotan, zer exijitu behar da?
Behar bezala etiketaturik egotea eta garantia agiria izatea. Zenbait herritan, Suedian eta Danimarkan esaterako, horiez gain 2000 efekturako prest dagoela ziurtatzen duen agiri bat aurkezten da. Ondo aukeratu hornitzailea eta galdetu ea nola dauden prestaturik aplikazioak 2000. urteari begira


Azkenak
2025-08-30 | Patxi Aznar
Beste urrats oker bat

Duela gutxi, Netanyahuren gobernuak, AEBen baimenarekin, legez kanpoko jarduerarekin jarraitzea erabaki du Gazan, eta zerrenda osoaren kontrola hartzea. Historia pixka bat egingo dut ez zaidalako zuzena iruditzen komunikabide edo kazetari batzuek Gazan gertatzen ari dena 2023ko... [+]


2025-08-29 | Egiari Zor
Elkarbizitza demokratikoak begirunea eta neurritasun instituzionala eskatzen ditu

Abuztu honetan polemika berri bat piztu digute, beste behin, belarrondokoa ematea baino larriagoa izan dena. Azken hamabost urte baino gehiagoan, Glen Cree ekimenetik hasi, Estatu bortxaren biktimei aitortza legala emateko mekanismoen sorreratik segitu eta herri honetan ireki... [+]


Caparrosoko Valle de Odieta makroetxaldea epaituko dute lurrak nitratoz kutsatu dituelakoan

Irailaren 2an izango da epaiketa Iruñeko Zigor Arloko 2. epaitegian, ustez 2021ean makroetxaldeak haren inguruko lurrak minden hondakinekin kutsatzeagatik. Sasoi hartan Valle de Odieta makroetxaldeko administrazio kontseiluan ari ziren bost pertsona epaituko dituzte.


Maila altua

Fitxa: Musika Hamabostaldia. Gewandhausorchester Leipzig.
Zuzendaria: Andris Nelsons.
Bakarlaria: Isabelle Faust (biolina).
Egitaraua: Pärt, Dvorak eta Sibeliusen lanak.
Lekua: Kursaal Auditorioa.
Data: abuztuaren... [+]


Eskoletako euskalduntzea “arriskuan” ikusita, Aiaraldeko dozena bat ikastetxek konpromisoen dekalogoa adostu dute

Gordin esan dute Aiaraldeko ikastetxeok: euskalduntzea “arriskuan dago” eta ikastetxeek, bakarrik, ezin diote aurre egin “egoera larriari”. Autokritika egin, eta hamar konpromiso hartu dituzte, hezkuntza komunitateek praktikara eramatekoak. Era berean,... [+]


Atlantikoko korronte baten kolapsoa adituek uste baino gertagarriagoa da

Ikerketa batek ondorioztatu du adituek uste baino AMOC korrontearen kolapsoa egoteko aukera handiagoak daudela. Korrontean aldaketa handiek eta azkenengo kolapso batek euri tropikaletan eraldaketa handiak eragingo lituzke, Europan negu oso hotzak eta uda lehorrak izango... [+]


Gutxienez 23 hildako izan dira Errusiak Kieven egin duen aire erasoan

600 misil eta dronetik gora bota ditu Errusiak Ukrainako hiriburuaren aurka. Gerra hasi zenetik egindako aire eraso handienetakoa da. Zelenskik nazioarteari eskatu dio erantzun dezala, Putin Trumpekin bildu eta bi aste eskasera.


2025-08-29 | Joan Mari Beloki
Trump bake bila?

Abuztuaren 15ean Vladimir Putin eta Donald Trump Alaskan bildu ziren. Ofizialki, Ukrainako gerrari amaiera emateko bidean beste urratsen bat emateko. Baina Gazan milaka pertsona hiltzeko gupidarik ez duen politikariak serio esan al dezake penagarria eta tristea dela Ukrainan... [+]


Poligono eolikoak: oportunismo gutxiago eta plangintza demokratiko gehiago

Duela egun gutxi 6.000 alegazio baino gehiago aurkeztu dira Azantzan eta Sarbilen poligono eoliko berri bat eraikitzeko proiektuaren aurka. Antzeko beste proiektu batzuetan bezala, herritar eta talde antolatuen ahaleginari, antolaketari eta lanari esker egin da alegazioendako... [+]


Nafarroako informazioaren arloko profesionalek Gazako kazetarien sarraskia salatu dute

Informazioaren arloko dozenaka profesional bildu dira ostegun arratsaldean Iruñeko Gazteluko Plazan, Gazan kazetari lanetan ari direnen aurka Israelgo armada egiten ari den sarraskia salatzeko.


Semaforo gorria

Artikulu bati zer nolako izenburua jarri ez da aise hautatzen, ezta? Hasiera batean, “euskaldun gezurti, tranpatiak” bezalako izenburua idazteko asmoa nuen, baina inor mintzeko gogorik ez dudanez, goikoari eutsi diot, ene gogoetaren muina hobeto ulertaraziko... [+]


Kai Nakaik, Marenek eta Olatz Salvadorrek gezurtatu egin dute Bilboko Udalak esandakoa: ez zien beste eszenatoki bat eskaini

Bilboko Udalak ostegunean adierazi du Abandoibarrako kontzertua bertan behera geratu eta gero, Plaza Biribileko agertokia eskaini ziela hiru artistei, baina ezezkoa eman zutela. Abeslariek bertsio hori ukatu eta zehaztu dute: bakarrik Kai Nakari eskaini zioten.


Bigarren aldiz moztu dute Espainiako Vuelta Israelen parte-hartzea salatzeko

Bigarren aldiz gelditu dute Katalunian Espainiako Vuelta Israel-Premier Tech taldearen parte-hartzea salatzeko. Hainbat pertsonak Palestinako banderak atera dituzte eta txirrindularien bidea oztopatu dute Oloten.


“Bero jasangaitza” eta “arreta urria” salatu dute Nafarroako Ospitale Unibertsitarioan

Nafarroako Osasun Departamentuak iragarri du ospitaleko solairu gehienak klimatizatuko dituztela 2026 amaierarako. ARGIAk elkarrizketaturiko bi erizain laguntzaileek nabarmendu dute premiazkoa dela banako gelak, komun irisgarriak eta aire girotua izatea.


Araba eta Nafarroa zeharkatzen zuten Forestaliaren bi autopista elektriko bertan behera geratu dira

Araba eta Nafarroa zeharkatu behar zituzten goi-tentsioko bi linea elektrikoren proiektuak ez dira gauzatuko. Espainiako Trantsizio Ekologikorako Ministerioak Aragoiko Tueste herrian Forestaliak egin behar zituen lau poligono eolikoen proiektuak artxibatu ditu.


Eguneraketa berriak daude